Аслияб гьумералде

Балагьал тIаде цIалел

Балагьал тIаде цIалел

Свалат-салам лъеяв Аварагасдасан ибну ГIабасица бицана: «Нижедехунги вуссун, свалат-салам лъеяв Аварагас абуна: “Ва гьал данделъарал мугьажирал! Щуго пиша, гIамал буго нуж, ай уммат жидедалъун балагьалде ккедал, дицаги БетIергьан Аллагьасде гьарулел, нуж гьезулъе ккогегиян.

 

Гьелги ккола: тIоцебесеб – къавмалъулъ зина киданиги загьирлъичIо, тIибитIичIо, гьеб къавмалъулъ тIагIун ва цоги батIи-батIиял, цере аразулъ жал рукIинчIел унтаби раккун гурони. Халкъалъулъ цере рукIинчIел, дару гьечIел унтаби раккиялъе гIилла сабаблъула халкъалда гьоркьоб зина тIибитIи, гьеб загьрилъи. Гьеб жакъа нилъеда бихьулебги буго. Къойидаса къойиде цIикIкIун гурони, тавбуялде руссине, кантIизе къасд бихьулеб гьечIо. Лъида щиб малъилеб? Лъица гIадлу гьабилеб?

Гьединго цониги къавмалъ даран-базаралда, бича-хисиялда аскIоб ками гьабичIо жидеде ракъдаллъи щун, бетIербахъи, магIишат гьаби захIмалъун, султIанас, ай ханас жидеда зулму гьабун гурони. Даран-базаралъулъ хиянат-рекIкI гьабулел! Нужор хиянат сабаблъун бихьулищ халкъалде тIаде бачIунеб бугеб къварилъи. Нуж гIодулеб къо бачIине буго, тавбу гьабун руссани – нужерго талихI.

Пуланаб къавмалъ боцIи-малалдаса закат нахъчIвачIо, БетIергьан Аллагьас жидее зодоса цIад къотIун гурони, ай цIад къотIиялъе сабаблъун ккола закат бахъунгутIи. БоцIи-панз букIун, ай гьезда гурхIун гуребани, цIад базеги букIинчIо.

Цониги къавмалъ БетIергьан Аллагьасе ва Аллагьасул Расуласе гьабураб къотIиги биххичIо, гьелдалъун БетIергьан Аллагьас жидеда тIаде жал гурездасан тушман тIамун ва гьезухъа цо къадар боцIи бахъун гурони.

Гьединго аиматаз Къуръаналда рекъон хIукму гьаби течIо, жидеего бокьараб тIасаги бищичIо, гьелдалъун БетIергьан Аллагьас гьел цоцалъ рагъизе, цоцаца чIвазе тIамун гурони», - ян.

Хал гьабеха, свалат-салам лъеяв Аварагас рицун тарал хIадисал лъугьун, беразда рихьулеб ругеб куцалъухъ! Абизе жо гьечIо, хIукму Аллагьасул ﷻ буго. ГIаламалъул гIамалал рижаравги Живго БетIергьан Аллагь вуго. Амма нилъецаян абуни БетIергьан Аллагьас нилъеего кьураб ихтияралдаса пайда босулеб гьечIо.

 

ХIамид МухIаммадов

2026-06-15 (МухIаррам 1448 с.) №12.


Лъимал цIуниялъул къоялде

Халкъазда гьоркьосеб лъималазул къо кӀодо гьабун, Каспийск шагьаралда тӀобитӀана «ЦӀуниялда бугеб лъимерлъиялъул канлъи» абураб рахӀмуялъул хъизаналъулаб рекӀин. Гьеб кӀудияб ва унго-унголъунги ракӀ хинлъизабулеб тадбиралда гӀахьаллъана I500-ялдаса цӀикӀкӀун чи — лъимал ва гьезул эбел-эмен. Байрам...


Эбел-инсул адаб – Аллагь разилъи

Нилъер диналъулъ эбел-инсул адаб гьабиялъ хасаб бакI ккола ва гьеб иманалда ва гIибадаталда хадубцун бачIунебги буго. Хирияб Къуръаналъги, МухIамад аварагасул ﷺ хIадисазги гьеб суал гIемер борхулеб буго.   Исламалда эбел-инсуца кколеб бакI ТIадегIанав Аллагьас ﷻ Къуръаналда абулеб буго...


Аварагасул ﷺ мажгиталда моцIрол игIтикафалдасаги хирияб

ХIурматиял диналъул вацалгун яцал. Халкъалъул жамгIият гIуцIун буго БетIергьанас цоцазда бараблъун, ай цоцазе кумек гьабиялда хурхинабун.    Хирияб Къуръаналъул аяталда буго (магIна): «Муъминал бихьиналги руччабиги цоцазе кумекчагӀи ва гьудулзаби руго. Гьез битӀараб жоялдалъун...


Караматалъул мисал

Халкъалда гьоркьор цIакъго кIвар цIикIкIарал ишаздасан ккола карамат бихьи. ХIатта цо-цоял камуларо, хIакъикъияв устарасда цевеги чIун, мун устар ватани дида карамат бихьизабеян нагIадала ккун чIолел. Гьеб буго хIакъикъияб къагIидаялда караматалъул магIна бичIчIунгутIи.   РабигIадул...


Авараг ﷺ кинав вукIарав…

Нилъеца гьаб дунялалда гьабуралъул ахираталде босулелдасан буго гьабураб гIамал. Гьелъ, МухIаммад аварагасул ﷺ умматалдаса нилъги гьарун ругелъул, щивас пикру гьабуни рекъараб буго Аварагасул ﷺ гIамалалда релълъараб чан гIамалдай дица гьабулебин абураб жо. ХIадисалда буго инсанасул жаназа нухда...