Аслияб гьумералде

Мунго цIунизе

Мунго цIунизе

Мунго цIунизе

Ахираталда дандеккун, нилъеца гьаб дунялалда базе бугеб заман буго, цIакъго дагьаб жо. Гьединлъидал гIакълу бугев чиясе рекъараб буго щибаб сагIат, минут, лахIзат Аллагьасе ﷻ гIибадаталда тIамизе. Гьеб букIине кколаро ралел какал, къаси кьижичIого сардал рогьин, кIалал кквей. ГIей гьабула, щиб бугониги гьабулеб иш ниятги бацIцIадго, БетIергьан разилъуледухъ гьабиялда. 

 

Гьедин гьабулеб гIамал букIине бегьула, дунявиял ишал гьарулел ругониги, гьезие квалквал кколаредухъ, цадахъго рачунел. Рачунелъулги, гьабулеб иш ккезабизе бегьула хассал заманаздегун бакIазде, жалги хирияллъун ругел. Гьедин, хирияб заманалдасан ккола рогьалил гIуж.

Рогьалил гIуж БетIергьанас ﷻ гьабун буго баракатаблъун. Жинцаго бихьизабунги буго гьеб мехалъ муъминзабаз батIи-батIиял - дугIаби, тасбихIалгун тагьлилал гьаризе.

Анас-асхIабасдасан бицун буго: «Рогьалил как жамагIаталдаги бан, хадуб бакъ баккизегIан Аллагьги ﷻ рехсон, кIиго ракагIат какил бан щив чи вугониги, гьесие гьеб гIамал букIина тIубараб хIеж ва гIумра гьабураб гIадаб кирилъун», - абун (Тирмизи). 

Рогьалилъ Аварагас ﷺ гьарулел рукIарал ва гьариялде нилъги кантIизарурал руго цо-цо хасал дугIаби. Гьединаздасан ккола:

- «АлхIамду лиЛлагьи ллази ахIяна багIда ма аматана ва илайгьи ннушур», - абураб.

Гьеб тасбихI рехсолеб буго живго ва гIага-божарал балагь-къварилъабаздаса цIунизе ва бачIунеб къо баракатаблъун букIинелъун цIализе лъикIаб бугилан абун. Абу-Зар-асхIабасдасан бицун буго гьеб тасбихI Аварагас ﷺ макьидаса ворчIидал цIалулаанин абун (Бухари).

- «АлхIамду лиЛлагьи ллази радда гIалая рухIи ва гIафани фи жасади ва азина ли бизикригьи».

Абу-Гьурайратица бицун буго, Аварагас ﷺ абулаанин макьидаса рорчIидал цIалейин рехсараб тасбихI.

- «Ла илагьа илла Ллагьу вахIдагьу ла шарика лагьу, лагьул мулку ва лагьул хIамду ва гьува гIала кулли шайъин къадир».

ГIаишатидасан бицун буго, Аварагас ﷺ абунин: «Цониги чи гьечIо, Аллагьас ﷻ жиндир рухI нахъбуссинабун хадуб (макьидаса ворчIидал), абун «…» (рехсараб тасбихI-тагьлил), Аллагьас ﷻ жиндир мунагьал чурун гурого, ралъдада полопгIан гIемер гьел рукIун ратаниги», - ян. 

- «СубхIана Ллагьи ва бихIамдигьи».

Абу-Гьурайратидасан бицун буго, Аварагас ﷺ абунин: «Рогьел ва къаси мех щолелъул нусго нухалъ «СубхIана Ллагьи ва бихIамдигьи» абун щив чи вугониги, Къиямасеб къоялъ цонигияв вачIинаро гьелъухъ гьесие щваралдаса хириябги кьун, вачIина гьединабго яги гьелдасаги цIикIкIинабун», - ин (Муслим).

- «Аллагьумма бика асбахIна ва бика амсайна ва бика нахIя ва бика намуту ва илайка ан-нушур».

Абу-Гьурайратица бицана Аварагас ﷺ гьебги кидаго рада-радал цIалулаанин.

- «Бисми Ллагьи ллази ла язуру магIа исмигьи шайъун фил арзи ва ла фи ссамаи ва гьува ссамигIул гIалим».

Аварагас ﷺ абулеб рагIанин ГIусман-асхIабас бицун буго: «Щибаб къойил радал ва щибаб сордойил къаси лъабго нухалъ (рехсараб тасбихI) абулев лагъасе сунцаниги зарал гьабиларо», - абун (Тирмизи, Абу-Давуд).

- «ХIасбия Ллагьу ла илагьа илла гьува, гIалайгьи ттавакалту ва гьува рабул гIаршил гIазим».

Гьал рагIаби щибаб къойил, радал ва къаси анкь-анкь нухалъ цIалулев чиясе, дунял-ахираталъул ишаздаса жинца кIвар гьабуразе БетIергьанас ﷻ гьесие гIей гьабилин абун буго Аварагас ﷺ (Абу-Дардаъ).

Рехсарал тасбихIал-тагьлилал руго гIемер заман бахъуларел. Амма гьезухъ щвезехъин бугеб ажру-баракат, даража абуни Аллагьас ﷻ кIодо гьабун кьезехъин буго.

Аллагьас ﷻ жиндир рахIму-цIоб, баракат чваххизабураздасан гьареги киналго. Амин!

 

МухIаммадгIариф Къурбанов

 

2026-06-15 (МухIаррам 1448 с.) №12.


Муфтиясухъ гьоболлъухъ

Дагъистан Республикаялъул муфтияталда, муфти, шайих АхӀмад-афандияс къабул гьабуна Пачалихъияб Думаялъул регионалияб политикаялъул ва бакӀалъулаб нухмалъиялъул комитеталъул делегация. Гьеб делегация республикаялде бачӀун букIана бакӀалъулаб нухмалъиялъул къанунал гӀумруялде рахъинариялъул...


Татар мацIалде буссинабуна

ДРялъул муфти, шайих АхӀмад-афандил «ЛъикӀал тIабигIатазул ах» абураб тӀехь буссинабуна татар мацIалде. Таржама гьабуна Апанаевская мажгиталъул имам, «Иман» басмаханаялъул директор, тарихиял гӀелмабазул кандидат Нияз-хӀазрат Сабировас. Татар мацӀалде буссинабураб тIехьалъул...


Нужее баяналъе

Къуръан щиб моцIалъ рещтIараб? – Рамазан моцIалъ. Муса аварагасул вазир щив вукIарав? – Гьарун (сура «ТIагьа», аят 29). Къуръаналъул магIна щиб? – «ЦIале» абураб. Бищун кьучIаб хIадисазул тIехь щиб? – Бухари. Къуръан абураб...


Лимоналъул лълъел пайда ва зарал

Сахлъи цIуниялъулъ бищунго машгьурал ва пайдаял гьекъолел жалазул цояблъун рикIкIуна лимоналъул лъим. Гьелъ кумек гьабула иммунияб система щулалъизабизе, тIолабго черхалъул хIалтIи лъикIлъизабизун гIаммаб къагIидаялъ ургьимес бацIад гьабизе.   Лимоналъулъ букIуна цитрат абураб гIуцIи, гьелъ...


Лъимал цIуниялъул къоялде

Халкъазда гьоркьосеб лъималазул къо кӀодо гьабун, Каспийск шагьаралда тӀобитӀана «ЦӀуниялда бугеб лъимерлъиялъул канлъи» абураб рахӀмуялъул хъизаналъулаб рекӀин. Гьеб кӀудияб ва унго-унголъунги ракӀ хинлъизабулеб тадбиралда гӀахьаллъана I500-ялдаса цӀикӀкӀун чи — лъимал ва гьезул эбел-эмен. Байрам...