Аслияб гьумералде

Гьаризе лъикIал цо-цо гIамалал

Гьаризе лъикIал цо-цо гIамалал

Радалги къасиги абила: «Разиту биллагьи раббан ва бил ислами динан ва би МухIаммадин ﷺ набиян», - абун. Гьелъул магIна ккола: «Дун разияв вуго БетIергьан Аллагь ﷻ вукIиналда, ислам- дин букIиналда, МухIаммад авараг ﷺ вукIиналда», - абураб. ХIадисалда буго, радалги къасиги гьал калимаби абурав чи Къиямасеб къоялъ Аллагьас ﷻ рази гьавичIого толарилан (Абу-Давуд).

МатIуялъуре ралагьулелъул абизе рекъарал рагIаби ккола: «АлхIамдулиллагьи ллази савва халкъи фагIадалагьу ва каррама сурата важгьи ва хIассанагьа ва жагIалани минал муслимина», «Щибаб рецц Аллагьасе ﷻ буго, дир вижи тIубазабурав ва камил гьабурав, дир гьурмал суратги хира гьабурав, гьебги берцин гьабурав, дун бусурбабаздасаги гьавурав» (ТIабрани).

Ригьнаде ахIараб мехалъ, гьениб барки гьабулелъул абила: «Баракаллагьу фика ва барака гIалайка ва жамагIа байнакума фи хайрин». «Аллагьас ﷻ баракат лъеги, нуж кIиялго лъикIлъиялда дандеги гьареги», - ян (Тирмизи, ТIабрани).

Налъуда босараб жо нахъе кьолелъул абила: «Баракаллагьу фи агьлика ва малика». «Аллагьас ﷻ баракат лъеги дур агьлуялдаги боцIиялдаги» (Насаи).

Унтарасухъе ваккизе щведал абила: «Аллагьумма рабба ннаси азгьибил баъса ва анта шафи ла шифаа илла шифаука, шифаан ла югъадиру сакъаман». «Я дир Аллагь ﷻ, гIадамазулги БетIергьан ﷻ, Дуца унти-захIмалъи нахъе ине гьабе, Мун вуго дару рекъезабулев, Дур гурони даруги сахлъиги гьечIо, Дуца гьав сахлъизаве, гьесулъ унти хутIулареб хIалалъ», - абураб магIна (Бухари, Муслим).

ЦIа-каналъул хIал цIикIкIараб мехалъ абила: «Бисмиллагьил кабири нагIузу биллагьил гIазими мин шарри гIиркъи нагIар ва мин шарри хIарри ннар», - абун. МагIна: «КIудияв Аллагьасул ﷻ цIаралдалъун байбихьула, цIуниги гьабула, кинабниги захIматаб бухIараб гIетIалдаса ва жужахIалъул цIаялъул гьалиялъул квешлъиялдаса».

Зигара гьабулаго абила: «Аллагьас ﷻ дур сабру берцин гьабеги, хварасул мунагьалги чураги», - абун.

Пашманаб хIал тIаде бачIиндал гIемер «Астагъфируллагь» такрар гьабила, гьединго, «Я даимго чIагояв ﷻ, я зоб-ракьалъул тадбир билълъанхъизабулев ﷻ, Дур рахIматалдалъун дица цIуни тIалаб гьабула», - ян абила (ХIаким).

Чинхъизе бачIараб мехалъ абила: «АлхIамдулиллагь», - абун. Гьеб рагIарас жаваб гьабун абила: «ЯрхIамукаллагь», - ян. (Аллагь ﷻ дуда гурхIаги). Чинхъарас жаваб гьабила: «Ягьдиякаллагьу», - ян. (Аллагьас ﷻ мун хIакъаб нухда тIовитIаги», - ян (Тирмизи).

Пихъ кьолеб гIужалъ, гьеб кваналаго абила: «Аллагьумма барик лана фи самарина», - абун. МагIна: «Я Аллагь ﷻ, Дуца нижер пихъалда баракат лъе» (Муслим).

Аллагьас ﷻ кумек гьабеги кинаб хIал нилъеде щваниги исламалъул гIурхъаби цIунун, сабру гьабун, хIакъикъиял муъминзабазул гIамал ккураллъун рукIине.

АхIмад Къурбанов

2026-04-15 (Зул къагIида 1447 с.) №8.


Дин ккола насихIат

НасихIат босизе лъани, гIемерал пайдаби щола. ГIалимзабаз нилъее гIемераб хазинаги нахъе тана. ХIадисалда буго: «ГIалимзаби руго аварагзабазул ирсилал», - абун. Аварагзабаз жидедаса хадуб гIелму гурони щибго жо течIо, гьединго гIалимзабазги течIо гIелму гурони, хIатта гIумру кьуна...


Муфтияталда дандчIвана

ДРялъул муфтияталда, муфтиясул гIакълучIужу ГIайна ХIамзатова, дандчIвана СВОялда араб бакI лъачIого тIагIарал рагъулал хъулухъчагIазул улбулгун ва лъудбигун.  Гьединго, гьеб тадбиралда гIахьаллъи гьабуна Россиялъул БахIарчиясул эбел, МахIачхъала шагьаралъул №54 школалъул директор Сапижат...


Дагъистаниязде хитIаб

ХIурматиял диналъул вацал ва яцал, Дагъистаналда бараб чвахунцIадалъ гьабураб къварилъи нилъее ккола иргадулаб хIалбихьилъун.   ТIоцебесеб иргаялда, гIезегIан чи махIрумлъана мина-карталдаса ва магIишаталдаса. Гьайгьай, гьебги ккола тIаде тIамураб хIалбихьилъун. КIиабизе, тIабигIияб...


Гьикъизе нечараб бицине намусаб

Свакан вукIуна...   Дун росасе ана цо жигарав чиясе. Ниж рукIана бищунго лъикIал рос-лъадилъун. Гьес рагIи кьун букIана цадахъ гIемераб заман базе, цадахъ сапар бухьине, тира-сверизе. Амма гьанже дир ракI буссунеб буго. Гьев кидаго свакан вукIуна. Сундулго интерес гьечIо гьесие. Дир цониги...


БакI теларо

Нилъер гIумруялъулъ рукIуна гIадатияллъун рихьулел, амма Аллагьасда цебе кIудияб кIвар бугел жал. Гьединал, кIочон тарал суннатазул цояб ккола как балеб мехалда мухъал ритIизари. ГIемерисез гьеб кIвар кьечIого тола, гьеб битIахъего нилъер какил даражаялда ва гIадамазда гьоркьоб бугеб цолъиялда...