«Гьелелиг кьан дар»

«Гьелелиг кьан дар»

- Дада, сабан мучIуди ими, аьхи, – гъапи Исламди, дадайи чаин али леэф алдабгъури гвачIниндин гъудгниз гъудужв гъапиган.

- Ислам, гъудгнин вахт дубхьна, ав мучIуди ими сабан, хъа аку гъабхьиган, гъудгнин вахтра гъубзурдар гьа, - гъапи дадайи. Дугъу чан бай Исламдиз гьамусдихъанмина учухъди гвачIниндин гъудган сатIиди апIуз уягъ апIидизаву кIури, сакьюдар йигъар улихь гъапнийи. Думуган Ислам рази гъахьи, амма вахт улубкьган, мани ахниккан ккудучIвуз читинди вуйиб аьгъю гъабхьи. Дадайи бай ахниккан ккудауз чалишмиш шулайи вахтна тмуну хул’ан адашин сес гъабхьи: «Му фу ву? Гъудгниз гъудужвурадарна, дарш?! Исламди дишла улар арццу. Дадайин машнаъ инчI гъабхьи. Исламдин адаш диндин ляхнарин гьякьнаан ижмир вуйи ва чан хулаъ айидариканра диндин мурхьлар тамам апIуб тIалаб апIрур вуйи.

Ислам, чан адаши хъанара фукIа пиди кIури, дишлади гъудужву. - Гъудужвураза, гъудужвураза, – яваш сесниинди гъапи Исламди. Гьеле дадайиз му вахтна бай уягъ апIуз гьяйифди вушра, думу чпи апIурайи ляхин дюзиб вуйиб аьгъяйи. Эгер гьамци бицIивахтнаанмина гъудгнарихъна аьшкь ади дархьиш, хъасин аьхю гъахьиган, читинди шлуб аьгъяйи. Крандиккан гъюрайи мичIли штун литIнар куркIубси, Исламдин гьамцдар фикрар гъафи: «Вахтниинди дахънийиш, баладайи. Улар тамамди ачмиш хьайиз, гьялакди гъудган дапIну, дишлади дахъдиза». Думу вахтна адаши яваш сесниинди гъудгник кучIвуз кIури икьамат урхурайи. Ислам гъудгнин дижикIну гъафиган, дугъаз, адаш фици улихь имамди дугъужвнаш ва сацIиб манзил ади дугъан кьяляхъ дадара дугъужвнаш, гъяркъю ва чав адашин арччул терефназди дугъужву. Гъудган апIурайи вахтна

Исламдиз чав адашин кьяляхъ хъахъур кIури, дугъу апIурайи гьарсаб гьяракат дишлади апIуз чалишмиш шулайи, чав апIурайи гъудган батIил дархьбан бадали. Гъудган ккудубкIну, гъудгнин кьяляхъ вуйи азкарарра дурхну, адаши Аллагьу Тааьлайикан вари хизандихъан ккун апIури, дюаь апIуз хъюгъю, хъа Исламдина дадайи «амин» кIури ккун гъапIнийи. Адаши му дюаьйиъ чан хизан Аллагьу Тааьлайи гьякь рякъ’ин мудам апIуб, ужувлан ляхнар апIуз мумкинвал тувуб, чIурубдихьан ярхла апIуб ккун гъапIу. Гъудган тамамди ккудубкIбан кьяляхъ Исламди, адашихьна дуфну, гъапи: «Адаш, гьаму йигъланмина сарун гьарсаб гвачIниндин гъудган учвухъди сатIиди апIидиза». Адаш гизаф рази гъахьи, гьаз гъапиш ари гьамци бицIидихъанмина дурарин диндихъ юкIв хъади вердиш дапIну ккунду. Гьаци гъабхьиш, Аллагьу Тааьла абйир-бабариканра, дурарин веледариканра рази шул.

АЙША ТУХАЕВА

2026-05-01 (Зуль Къаида 1447 г.) №5.


Дишагьлийиин заанваликан 10 гьядис

Ислам диндиъ дишагьли заанди дерккна. Мусурман дишагьли, жвуван велед риш, уьмрин юлдаш хпир, дада, чи кIуру ччвурариинди дишагьли лазим вуйи кьадар заан дережайиинди дерккна.   Мисалназ, риш чан адаш женнетдиъ учIвбаз себеб шлу ляхнарикан ву; хпир себеб вуди, дугъан жилирин имандин гьацI...


Пайгъамбари ﷺ улупу рякъ

Бургьанкент гъулан имам Рамазан Шихбабаевдихъди вуйи интервью   Ихь жигьил имамарикан ва дурари гъабхурайи диндин ляхнарикан мялумат тувуб давам апlурахьа. Улихь нумрариъ ухьу гъапиганси, жигьилари чпин уьмрин рякъ диндихъди аьлакьалу апlувал заан ляхнарикан ву, ва гьарсар кас дурариз...


Дишагьлийи шалвар алабхьбакан

Суал: Дишагьлийириз хулаъ айи вахтна жилиринубсиб шалвар алабхьуз ихтияр айин?   Жаваб: Дишагьлийи Шариаьтдиинди жара чаз мягьрам дару жилар хьайи йишвахь чан жандак ккебкну ккунду. Эгер ухьу дишагьлийири, шубари гьяятдиъ заълан туника, юбка алдарди шалвар алабхьбакан кIури гъахьиш, дици хай...


Гьяждин вахт улубкьна

Гьяж апIувал ибадатарикан варитIан кьиматлуб ву, гьаз гъапиш думу жандкиинди ва дакьатариинди апIурайиб ву.   Пайгъамбари ﷺ дупна:   "مَنْ حَجَّ فَلَم يَرْفُثْ, وَلَمْ يَفْسُقْ رَجَعَ كَيَوْمِ وَلَدَتْهُ أُمُّهُ" Мяна: «Фуну касдира гьяж гъапIиш, эгер думу вахтна дишагьлийихъди сатIи...


Кечмиш шлуган, имандихъ мягьрум апIру ляхнар

Инсан гьаму дюн’яйиллан гъягъювал лап читин ляхнарикан ву. Хъа варитIанна читин ляхин вуйиб, эгер инсан ислам диндиъ адарди кечмиш гъахьиш, гьадму ву.   Хъа фу себеб дубхьну инсан му жилилан мусурман дарди гъягъюз мумкин вуш, магьа исихъ улупурухьа: 1) гьярам вуйи бид`аь ляхнарихъди...