Гьаз инсанариз Аьзряил малайик рякъюрадар?

Гьаз инсанариз Аьзряил малайик рякъюрадар?

Гьаз инсанариз Аьзряил малайик рякъюрадар?

Гьарйигъан жилиин 150 агъзур инсан кечмиш шула, гьарсаб дакьикьайи 100 кас аьхиратдиз гъягъюра. Мялум вуйиганси, инсандин рюгь адабгъуз Аьзряил малайик гъюру. Улихь вахтари Аьзряил малайик рякъюри гъахьну. Гьамус гьаз рякъюрдайкlан? Му суалназ жаваб Саид афандийин «Пайгъамбрарин тарих» кlуру китабдиъ ачмиш дапlна.

 

Муса пайгъамбарин уьмур аьхириз гъафиган, дугъахьна инсандин суратнаъди Аьзряил малайик гъафну. Дугъу Муса пайгъамбариз гъапну: «Яв Агъайиз жаваб тув!» Муса пайгъамбари дугъан машназ йивну, дугъан ул утlубччвну. Аьзряил малайик Аллагьу Тааьлайихьна хъадакну, Яв лукlраз кечмиш хьуз ккундар, кlури аьрз гъапlну.

Аллагьу Тааьлайи Аьзряил малайикдин ул кьяляхъ ибтну, ва думу Аллагьу Тааьлайин амриинди хъанара Муса пайгъамбарихьна дуфну гъапнуки, увхьан яв хилин гагьар йицран лиъриин иливну гьадушвакк фукьан чlарар ккахьраш, ари гьадмукьан яшамиш хьуз шулвухьан. Муса пайгъамбари гьерху: «Хъасин фу шулу?» Малайикди жаваб туву: «Хъасин кечмиш хьувал улубкьуру». Думуган Муса пайгъамбар кечмиш хьувал багахь дубхьнайивалин гъаври гъахьи.

Дупну ккундуки, гьаму дюшюш хьайизкьан Аьзряил малайик рякъюри гъахьну, гьятта дугъу инсанар йихура кlуру гафарра кмиди гъахьну. Муса пайгъамбарихъди гъабхьи дюшюшдин кьяляхъ Аьзраил малаик Аллагьу Тааьлайи инсанариз дярякъруси гъапlну.

Вагьбайихьан дуфнайи жара риваятнаъ дупнаки, Муса пайгъамбариз саб йишвахь уч духьнайи малайикар гъяркъну. Дурарин багахьна дуфну, гьаз дурар уч духьнаш гьерху. Мялум шулуки, дурари саб накьв гьязур апlура, дициб накьв гъабхьундар ва дидхъан саб уткан ва ицци ниъ гъюйи.

Мюгьтал духьнайи Муса пайгъамбари, му накьв шлиз вуйкlан, кlури гьерху. «Учу думу Аллагьу Тааьлайиз лап багьаллу сар лукlраз гьязур апlурайиб вуйич», - гъапну малаикари. Муса пайгъамбари, фуж вуйкlан му бахтавар, кlури чакди фикир гъапlу.

Малаикари гьерху: «Хъа увуз му накьв явуб дубхьну ккундайкlан?» - Муса пайгъабари жаваб туву: «Ав, ккундийзуз».

Малаикари дугъаз накьвдиъ дахъ ва думу фициб вуш лиг гъапну. Муса пайгъамбар накьвдиз ис шулу ва гъвал’инди дахъру. Аллагьу Тааьла кlваин апlури, дугъу цlиб аьхюдиси ил хътабгъуру ва гьадушвахь кечмиш шулу. Малаикари думу гьадму накьвдиъ фаркьат апlуру.

Ильяс Сулейманов

2026-07-01 (Мугьяррам 1448 г.) №7.


Аьжузвалихьан уьрхюз себеб шлу гирами аятар

Инсанди апIру заан ужувлан ва савабнан ляхнарикан саб гирами Калам урхуб ву. Мусурман касдиз думу урхбан саваб шула, гьеле думу дидин мянайин гъаври шуладаршра.   Амма, эгер урхурайириз дидин мянара аьгъяди, убхурайибдикан фикирра апIури гъабхьиш, дицир касдиз хъанара гизаф саваб ва Аллагьу...


Бицlидарин шадвалин йигъар

Ассаламу алейкум, аьзиз ватанагьлийир! Аьхиримжи йисари бицlидарин тятlиларин вахтна Дагъустандин тамам вари шагьрар-гъулариъ бицlидар диндихъди таниш апlру дарсар гъягъюри шулу.   Гьар йисан бицlидарин натижйириз лигруган, юкlв шад шулу. Улихь вахтари мицдар мумкинвалар адайи, думуган,...


Шуран абйир-бабариз даккунди вушра, думу хпирди гъадагъуз шулин?

Никягь апIувалин шартIарикан саб риш чан вали касди швуваз тувувал ву. Хъа дугъан вали ксарикан сарпир вуди шуран адаш шула. Эгер адашиз ккундарш, думу шурахъди фици никягь диврухъа?   Жара рякъяр агури лицуб герек дар. Эгер гьадму шурахъди гележег ккабалгуз ккундуш, сабпи нубатнаан дугъан...


Чиб-чпихьна сабурлувалиинди янашмин йихьай

Адашиз сар хъпебехъру чIуру бай ади гъахьну. Дугъу кми-кмиди абйир-бабариз гиран ктапIуйи. Гьар ражари бали чаз гиран ктапIган, адаш жара хулазди учIвну, душван цIализ ккум йивури гъахьну, гьаци чав сабурнахъна гъюз кIури. СацIиб вахтналан думу цалик ккум йивуз йишв кимдайи.   Саб ражари бай...


Хизан, хизан…

Ихь аьхю абйириланмина ухьухьна хизан бадали дурубкьнайиб саб ву: эгер увуз хизан уьбхюз ккундуш, читинвалар алахьруган, ккюгъну ккунду ва дурар гьял апlуз чарйир агури ккунду. Гьяйифки, му гафарин вари гъаври адар. Жилири му гафар анжагъ хпиризтlан кайидар дар кlура, хъа хпирисана му гафар жилириз...