Мусурман дару касдиин гъудган алапIбакан

Мусурман дару касдиин гъудган алапIбакан

Кяфир касдиин жаназа гъудган алапIуб гьярам ву. ДумутIанна гъайри, эгер думу мусурман вуш, кяфир вуш шаквал аш, думуганра гъудган алапIуб гьярам шула. Гьацира кафир касдиз, гунгьар аьф апIрияв, кIури, дюаь апIуз хай шулдар.

 

Мусурман дару ксарин бицIир йисарикк ккуркьайизкьан кечмиш гъахьиш, дугъ’ин я гъудган алапIурдар, ясана майтихъди аьлакьалу жара ляхнар тамам апIурдар, бицIиди имиди кечмиш гъахьидар женнет агьлийир вушра.

Мусурмнарихъди мясляаьтнан йикьрарнаъ ади яшамиш шулайи кяфирариин (зиммий) кафан иливуру ва накьвдик кивру. Му ляхнариз харж апIруб вари кечмиш духьнайирин дакьатарикан харж апIуру. Эгер чаз дакьатар адарш, думу уьрхюрайирин нафакьайикан фаркьат апIуз харжар апIуру, дицирра адарш - байтул малиан.

Эгер сар касди, фулану мусурман кас диндиан удучIвну кIури, хъа тмунурисана ваъ, думу кечмиш хьайизкьан мусурманвалиъ имийи, кIури гъапиш, дицир касдиин жаназа гъудган алапIуру, гьаз гъапиш ухьу дугъан эвелихьна гъягъюргьа. Хъа дугъан эвел мусурманвалиъ айивал гъабхьну.

 

Жаназа-гъудган мистаъ алапIбакан

Жаназа-гъудган мистаъра алапIуз хай шулу. Пайгъамбари ﷺ Сугьяйл кIуру асгьябдиин ва дугъан гъардшиин мистаъ гъудган алапIну. Гьацира Абу Бакр кечмиш гъахьиган, Уьмар асгьябди ва имбу сагьябари дугъ’инра мистаъ гъудган алапIнийи. Хъа гьадму майтихъанмина мист чиркин шулуш, хай шулдар.

Эгер саб дестейи кечмиш духьнайирин жаназа-гъудган алапIнуш, имбударилан фарз алдабхъуру, амма имбударизра жаназа алапIуб сунна ву.

Хъа саб ражари саб жаназайиин гъудган алапIуриз кьюбпи ражарира гьадму жаназайиин гъудган алапIуб сунна дар, думутIанна гъайри саспи аьлимари думу ляхин карагьат ву кIура.

 

2026-03-01 (Рамазан 1447 г.) №3.


Пайгъамбари ﷺ швнуб сяаьтна нивкl апlури гъахьну?

Мусурман кас чав апlурайи вари ляхнариъ Пайгъамбарин ﷺ суннайихъди гъягъюз чалишмиш шулу, саб ибадатнаъси, дюн`яйин имбу ляхнариъра, мисалназ, уьл ипlруган, палат алабхьруган, сефериъ учlвруган, ляхниъ ва гь.ж.   Гьаму ляхнариъ Пайгъамбарин ﷺ суннайихъди гъягъюри, инсанди Аллагьу Тааьлайин...


Гъудгнин жикlувал батlил дубхьнайи касди апlуз хай даршлу ляхнар

Эгер сар касдин ухьу зиихъ ктуху ляхнарикан сабкьан арайиз гъафиш, дугъан гъудгнин жикlувал батlил шулу. Гъудгнин дижикlну адру касдиз исихъ улупнайи ляхнар апlуб гунагь шула:   Гъудган апlуб. Кьур’ан урхбан сужда (Суждату Ттилават) ва шукур апlбан сужда апIуб. Кябайилан илдицуб...


Муфтийи тебрик апlура!

Ассаламу аьлайкум ва рагьматуллагьи ва баракатугьу! Гьюрматлу чвйир ва чйир! Учву вари кlваантlан улубкьурайи Ураза-байрам машкврахъди тебрик апlураза.   Думу гирами Рамазандин ваз ккудубкlру, ибадатдихъди, тавбуйихъди ва дюъйирихъди абцlнайи йигъ шулу. Му машквру ухьуз Ислам диндин лап...


Кьюб гъулан имам

Ахьитl ва Жвулли гъулан имамдихъди интервью   Ассаламу аьлайкум, аьзиз ватанагьлийир! Магьа нубатнаан ражари ихь имамарикан вуйи мялумат туврахьа. Гъийин ихь интервью туврайи имамдин чан хусусивалар а. Дурарикан саб - думу кьюб гъулан имам вуйивал.   Ав, му касди Аллагьу Тааьла бадали...


Иван Грозный ва гирами Кьур’ан

Иван Грозныйи гирами Кьур’андиинди ху апlуз гьаз гъитри гъахьну? Тарихчйирин Иван Грозныйдихьна (1530-1584) жюрбежюр аьлакьйир а. Саспидари дугъу чан бай гъакlну кlури, лап чlуру инсанарикан вуди гьисаб апlура, хъа тмундарисана думу гьюкумат яркьу ва гужал апlуз гъахьи лап заан инсанарикан...