ХхюнкIлул ккунукру

ХхюнкIлул ккунукру

ХхюнкIлул ккунукру

Вай оьрчIикIурисса, исвагьисса ккунукру хъинну мюнпатссар. Щалагу дунияллул миллатирттал дукрардаву ишла байссар. Масала, Японнал сайки гьарца кьини оьрчIан кIюрхилссаннувух чара бакъа ца-кIива ххюнкIлул ккунук булайсса бур. Гайннуву чIявуссар витаминну, белок, минераллу – дуклаки оьрчIан за дакIний личIаву, дуккаву бигьа шайссар, ня ххуйну зун дикIайссар.

 

Диетологтурал маслихIат буллай бур бюхъавай аьнакIулминнун кIанай ххюнкIлул ккунукру канан хIарачат бувара тIий. ХхюнкIлул ккунукраву ряхлийну ххиссар витамин В1 ва ацIния ххюлийну ххишалассар витамин В2. Му бакъассагу вай мюрщисса ккунуккирттаву чIяруссар железо, фолиевая кислота, фосфор, рибофлавин, пантотеновая кислота, селен, лецитин, витамин А.

ХхюнкIлул ккунукрая хайр хъунмассар: чурххавун гуж бучIан байссар, янин чани ххуй шайссар, давления лагь дайссар, токсинну буккан байссар, аллергия хъин дайссар, оьтту марцI бувайссар, хъинссар лякьлуву оьрчI бусса ва оьрчIан ккукку буллалисса хъаннин.

Гайннувусса аьгъусса кислотардал оьттуву холестериндалул хIисав-ккал сантирайн дутайссар.

КIюрххилссаннун шавхьсса ххюнкIлул ккунук ягу гайннуя бувсса ххайжани букарча, щала кьини чурх тазану бикIантIиссар. Цивппагу хъинну шахьан бувминнуяр, гъели бувсса, хьюмусса бувкуну хъинссар.

Духтуртурал тIимунин бувну, ххюнкIлул ккунукру чIяву бан къабучIину бур. Шанна шинавун бияннинсса оьрчIан гьантлун кIива ккунук, шамунния ацIра шинавун бияннинминнан шанма ккунук, ацIунния ацIния мяйра шинавун бияннинсса оьрчIан мукьва ккунук, гайннаяр хъуниминнан ххюва ккунук букан бучIину бур.

Ккунукру машан ласласисса чIумал къулагъас дувара гайннул кIушиврух: бухсса ккунукру кьавкьун, куклу хьуну, гьавалул бувцIусса кунмасса бикIайссар, цIуми тIурча бикIантIиссар кIусса.

 

Муслимат Мусаева

2026-07-01 (МухIаррам 1448 ш.) №7.


Къулагъас дувантIиссар тарбиялух

Жунма кIулсса куццуй, ЦIуминалийсса ЦIуссалакрал шяраву буллай бур хъунмасса РувхIанийсса центр ва мадраса. Ванин дирзун дур машгьурсса щейх Сайфуллагь-Кьади Башларовлул цIа. ХIакьину ва даврий каялувшиву дуллай ур ЦIуссалакрал райондалул имам Аьбдуллагь МухIаммадов. Ванал жухь бувсунни мадраса...


Арулва махъ

Хъунасса аьлимчу, дурккучу Абу-Лайслул увкуссар: «Цума инсаннал лавхьхьурив арулва махъ, му инсан икIантIиссар Аллагьналгу ﷻ малаиктуралгу хьхьичI даража лавайну, ва Аллагьнал ﷻ мунал бунагьру багъишла битантIиссар, гай бунагьру хьхьиривусса хьаманияр чIявусса бухьурчагума.   Вай...


Неъматрал кьимат

Ца билаятрай къурагъсса шин хьуну, щин чан хьуну диркIун дур. Гиккусса ца мискинсса адиминан пикри хьуну бур, щин дукканхьуви тIий, аьрщараву къуй дуккан. Дуклай чансса куртI шайхту лявкъуну бур ссаллив бувцIусса хъунмасса буттукьа.   Га тIивтIусса адимина хIайран хьуну ливчIун ур гиву думур...


Суал-жаваб

КIия инсан куннайн ку данди буклакисса спортрал журардая Исламраву ци увкуну бур? Цувагу, цала чIаравмигу буруччинсса ниятрай спортрахун багьаву, чурххал цIуллушиву дуруччаву Исламраву хъинчулий ккаккан дурну дуссар. Аммарив цаппара шартIру дусса спортрал журарду бунагьссар: Данди буккаврил ягу...


Эбадат ва мяърипат

ХIакьсса бусурманчунал загьир дувайссар цала диндалун лайкьсса инсаншиву. Диндалул, имандалул хIасул дуллалиссар жула тIуллу дарцIусса ттарцIруну хъанахъисса хасиятгу. Эбадатрайну цIакь хьусса хасиятрал хIасул дувайссар инсаннал оьрмулул тагьар, мукунсса инсан мяърипат, инсап, адав дусса...