ХхюнкIлул ккунукру

ХхюнкIлул ккунукру

ХхюнкIлул ккунукру

Вай оьрчIикIурисса, исвагьисса ккунукру хъинну мюнпатссар. Щалагу дунияллул миллатирттал дукрардаву ишла байссар. Масала, Японнал сайки гьарца кьини оьрчIан кIюрхилссаннувух чара бакъа ца-кIива ххюнкIлул ккунук булайсса бур. Гайннуву чIявуссар витаминну, белок, минераллу – дуклаки оьрчIан за дакIний личIаву, дуккаву бигьа шайссар, ня ххуйну зун дикIайссар.

 

Диетологтурал маслихIат буллай бур бюхъавай аьнакIулминнун кIанай ххюнкIлул ккунукру канан хIарачат бувара тIий. ХхюнкIлул ккунукраву ряхлийну ххиссар витамин В1 ва ацIния ххюлийну ххишалассар витамин В2. Му бакъассагу вай мюрщисса ккунуккирттаву чIяруссар железо, фолиевая кислота, фосфор, рибофлавин, пантотеновая кислота, селен, лецитин, витамин А.

ХхюнкIлул ккунукрая хайр хъунмассар: чурххавун гуж бучIан байссар, янин чани ххуй шайссар, давления лагь дайссар, токсинну буккан байссар, аллергия хъин дайссар, оьтту марцI бувайссар, хъинссар лякьлуву оьрчI бусса ва оьрчIан ккукку буллалисса хъаннин.

Гайннувусса аьгъусса кислотардал оьттуву холестериндалул хIисав-ккал сантирайн дутайссар.

КIюрххилссаннун шавхьсса ххюнкIлул ккунук ягу гайннуя бувсса ххайжани букарча, щала кьини чурх тазану бикIантIиссар. Цивппагу хъинну шахьан бувминнуяр, гъели бувсса, хьюмусса бувкуну хъинссар.

Духтуртурал тIимунин бувну, ххюнкIлул ккунукру чIяву бан къабучIину бур. Шанна шинавун бияннинсса оьрчIан гьантлун кIива ккунук, шамунния ацIра шинавун бияннинминнан шанма ккунук, ацIунния ацIния мяйра шинавун бияннинсса оьрчIан мукьва ккунук, гайннаяр хъуниминнан ххюва ккунук букан бучIину бур.

Ккунукру машан ласласисса чIумал къулагъас дувара гайннул кIушиврух: бухсса ккунукру кьавкьун, куклу хьуну, гьавалул бувцIусса кунмасса бикIайссар, цIуми тIурча бикIантIиссар кIусса.

 

Муслимат Мусаева

2026-05-01 (Зуль-Кьаъда 1447 ш.) №5.


Таваккулданул даража

КIулну бикIияра, Аллагьнал ﷻ хьхьичI бакъассар тавакулдануяр лахъсса даража. Аллагьнайн ﷻ таваккул бувтун, Заннал бувсса хIукмурдайн мютIину, цала циняв ишру Аллагьнайн ﷻ тапшур бувну, кьадардания рязину умари цала дин цIакь дурма. Таваккулданий аьй дувайманал диндалий аьй дуллалиссар. Таваккул...


Ссайгъат баву

Цаннал цаннан укра зад дулаву, ссайгъат баву ссуннатссар, Аллагьнал ﷻ ххуллий, Аллагь ﷻ рязи уван дуллай ухьурча. Му дулайнигу «на ва хъус вин укра дулав», – куну дулайманал учин аьркинссар. «Нагу кьамул дурссар», - куну, ласайманалгу учин аьркинссар. Мукун къакуну,...


Кьурбандалул байран

Кьурбандалул кьини – Исламравусса яла агьаммур байран хъанахъиссар. Аьрабрай ванийн «Эд аль-АдхIа» учайссар. Му хъанахъиссар Зуль-ХIижжа зурул 10-мур кьини. Мунил хъиривсса шанма гьанттагу байрандалул гьантрину ккаллиссар, миннуйн «ташрикьрал» гьантри...


ХIаж байсса барз

Бусурманнал календарьданул махъва-махъмур Зуль-ХIижжа барзри. Ва зурул цIанил мяънагу – ХIаж байсса барз тIиссар. Гьарца шинал Зуль-ХIижжа зуруйри хъунмамур ХIаж бувайсса, цамур чIумал буван къашайссар. ЧIивимур ХIаж – Оьмра – ччимур чIумал буван ихтияр дуссар.   Ва зурул...


Шанугу - неъмат

Шанашаву – Аллагьу Тааьланал жунма буллусса хъунмасса неъмат хъанай бур. Шанашисса чIумал инсаннал чурх ва къюкI дигьа лаглай дур, инсан игьалаглай ур. Гьарца затираву кунна, шанан утту ишавривугу дуссар цилла адабру:   1) ХъатIан чак бувну махъ аьркин бакъасса гъалгъарду къабуллай,...