МарцIшиврул лишан

МарцIшиврул лишан

Михьру кьукьаву – гьарца бусурманчунал чара бакъа биттур дувайсса марцIшиврул лишанни, цанчирча, марцIшиву – имандалул, диндалул бутIа бунутIий. Амма жуватува чIявуссаннан къакIулссар му ялун буруган бигьасса давривугу Исламрал ккаккан дурсса низам душиву. Ва макьалалуву бусанну михьру цукун кьукьайссарив, кьувкьуминнун ци буван аьркинссарив.

Абу-Гьурайралбувсун бур, МухIаммад Идавсил ﷺ гьарца нюжмар кьини мизитравун ачиннин михьру кьукьайва ва ссирссилтту кутIа дувайва куну. Идавсил ﷺ кулпат Аишатлулбувсъсса хIадисраву увкуну бур: «Нюжмар кьини михьру кьувкьума му кьини оьбалардаща урувччуну икIантIиссар». Диндалул луттирдаву чивчумунин бувну, михьру кьувкьуну махъ кару шюшин аьркинссар (мукунма ччаннугу), акъахьурча цIуцIавуртту хьун бюхъайссар. Чаклин ивссуну унува михьру кьувкьуманал цIунил иссаву дуварча хъинссар. Кьувкьусса михьру ва чIарарду аьрщараву дурччуну хъинссар. Имам АхIмадлухьцIувххуну бивкIссар: «Кьувкьусса михьру экьи бивчуну хъинссарив ягу аьрщараву буччин аьркинссарив? «Буччирча хъинссар». Ялагу цIувххуссар: «Мукун баврин хIучча бурив вичIа?» «Ибну Оьмардулбуччайва», – жаваб дуллуссар имамнал. Мушарихлул душ Мумилял бувсун бур цила буттал михьру аьрщараву буччайсса бивкIшиву, «Ттун ккавккуна Идавсил ﷺ укун буллай» увкуну. («Мавсуаьтулфикьгьия»). ХIафиз ибн ХIажардул «ФатхIул бари» тIисса луттираву чивчуну бур: «Аьлимтурал увкуну бур, кьувкьусса михьру бувччуну хъинссар куну, цанчирча, му инсаннал чурххал бутIа бухьувкун». Ми цивпппагу хIатталлив буччин аьркиншиву дакъассар, зунна сант дусса кIанай буччин бучIиссар.

Кьукьаврил низам

Диндалул луттирдаву чивчумунин бувну михьру кьукьлай байбишайссар урчIамур канил хъункIиссурал хъиривмур кIиссурая этIа кIиссурайн бияннин. Яла хъункIиссураймур кьукьайссар. Куямур кания цал этIа кIиссурая байбивхьуну хъун кIиссурайн биянцIа куннил хъирив ку кьукIайссар. Ччаннайми тIурча, куямур ччаннал этIа кIиссурая байбивхьуну куннил хъирив ку кьукьайссар урчIамунил этIа кIиссурайн бияннин. «НасихIатул-аьвам» луттираву чивчуну бур: Михьру кьукьайни «БисмилЛагьи ва биЛлагьи ва аьла суннати МухIаммад e» учайссар. Мукун увкуну кьукьирча, лагъ тархъан ивтссаксса чири шайссар, ивчIан нанисса цIуцIаврил акъа къашайгу къашайссар. Ккарччах михьру кьукьавугу къахъинссар», – тIий.

Аллагьнал ﷻ кьудрат дулуннав гьарца ишираву Идавсил ккаккан бувсса ﷺ ххуллийх бачин!

ISLAM.RU САЙТРАВА

2026-07-01 (МухIаррам 1448 ш.) №7.


НеъматирттацIа къахьун дуккайсса дуаь

Оьмардул арснал Аьбдуллагьлул бувсун бур МухIаммад Идавсил ﷺ укунсса дуаь дайва куну:   اللهُمَّ إِنِّي أَعُوذُ بِكَ مِنْ زَوَالِ نِعْمَتِكَ، وَتَحَوُّلِ عَافِيَتِكَ، وَفُجَاءَةِ نِقْمَتِكَ، وَجَمِيعِ سَخَطِكَ «Алла́гьумма инни́ ао́ьзу бика мин зава́ли ниъматика ва тахIаввали...


Къулагъас дувантIиссар тарбиялух

Жунма кIулсса куццуй, ЦIуминалийсса ЦIуссалакрал шяраву буллай бур хъунмасса РувхIанийсса центр ва мадраса. Ванин дирзун дур машгьурсса щейх Сайфуллагь-Кьади Башларовлул цIа. ХIакьину ва даврий каялувшиву дуллай ур ЦIуссалакрал райондалул имам Аьбдуллагь МухIаммадов. Ванал жухь бувсунни мадраса...


Неъматрал кьимат

Ца билаятрай къурагъсса шин хьуну, щин чан хьуну диркIун дур. Гиккусса ца мискинсса адиминан пикри хьуну бур, щин дукканхьуви тIий, аьрщараву къуй дуккан. Дуклай чансса куртI шайхту лявкъуну бур ссаллив бувцIусса хъунмасса буттукьа.   Га тIивтIусса адимина хIайран хьуну ливчIун ур гиву думур...


8 агьамсса калима

Вай мукъурттия байбишайссар ва къуртал шайссар инсаннал оьрму. Вайннул агьамшивугу хъинну хъуннассар. Вай калимартту бусурманнал гьарца кьини зумух ласай, цавайннал чIяруну, вайминнал чанну.   Шагьадат أَشْهَدُ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللهُ وَ أَشْهَدُ أَنَّ مُحَمَّدًا رَسُولُ...


Суал-жаваб

КIия инсан куннайн ку данди буклакисса спортрал журардая Исламраву ци увкуну бур? Цувагу, цала чIаравмигу буруччинсса ниятрай спортрахун багьаву, чурххал цIуллушиву дуруччаву Исламраву хъинчулий ккаккан дурну дуссар. Аммарив цаппара шартIру дусса спортрал журарду бунагьссар: Данди буккаврил ягу...