Уздансса хасият

Уздансса хасият

Ва иш хьуну бур аьрабнал аьрщарайн Ислам дучIаннинма. Ца кIанттай ивкIун ур Нуъман ибн Мунзир тIисса паччахI. Мунал заманнай шинаву кIива гьантта личIи бувну бивкIун бур, «ххаришиврул кьини» ва «пашманшиврул кьини» увкуну. Ххаришиврул кьини цана хьуна авкьусса инсаннан паччахIнал арцу-муси, хъус дулайсса диркIун дур, пашманшиврул кьини ккавкма ивчIайсса ивкIун ур.

Ца шинал пашманшиврул кьини паччахI цала вазиртуращал авлий лавгун ур. Микку мунан бакIрайн агьну Аттаи тIисса цIа дусса, цала кулпатран дуканмур лякъин кьатIув увксса бедуин. ПаччахIнал буюр бувну бур га угьияра, куну. БакIрачIан бувкIмур бувчIусса адимина миннат буллан ивкIун ур, цала кулпатран дукихIачIиягу диян дурну, васият-аманатгу бувну зана икIаннача ита акьи, тIий. ПаччахIнал цIими бувну, ита акьин рязи хьуну ур, так цува учIаннин цахлува ацIанма ккаккан уварча.

Лагма ялтту урувгун, бедуиннан хIисав хьуну ур уздансса куц-сипат дусса адимина. Га ивкIун ур Аьббас ибн Зияд. Ганайн кIиссагу тIивтIуну, бедуиннал увкуну бур: «Ттухлу ва ацIантIиссар на зана хьуннин!». ПаччахIнал цIувххуну бур Аьббаслухь: «Ина рязирав ванахлу жучIа ацIан? Ванал щялмахъ бусарча вилмур бакI дутан багьантIиссар!» «Рязира, на ацIанна!» – куну бур Аьббаслул. Микку паччахIнал ишара дурну дур ясир увма ита акьияра, куну. Бедуингу анаварсса шаттирдай шавай лавгун ур, баргълагавал чIун дучIаннин на махъунай учIанна, - куну. МаркIачIан чIун гъан хъанан диркIукун, паччахIнал цIувххуну бур Аьббаслухь: «Вихьхьунма махъ буллума най акъарив?». «Баргъ гьаннин манзил була», - увкуну бур Аьббаслул. Баргъ лавгукун, паччахIнал увкуну бур Аьббаслухь: «ХIадур хьу!», - куну. «Анавар мабуккари», - тIун увкIун ур Аьббас, цIаннавунгу уруглай. Лахъи къалавгун хьхьунил лухIишиврува ца кьаркьала гъан хъанан диркIун дур. Га ивкIун ур бивкIу кьамул буван хIадур хьусса бедуин. Анаварну ачаврил паща тIий ссихIгу ласлай, щяв щяивкIун ур.

«Бувгьурив на буллусса махъ?» - цIувххуну бур бедуиннал. ПаччахI махIаттал хьуну ур: «Вища лихъан бюхълай бияхха, ина шиккун щил гьан увра?!» «На увкIра аьрабнал буллусса махъ къабугьайссар тIисса хавар къабукканшиврул», - куну бур бедуиннал. Яла паччахIнал цIувххуну бур Аьббаслухь: «Вина къакIулсса инсаннахлу бивкIу кьамул буван хIадурну циван уссияв?» «Аьрабнаву узданшиву ва ас-ламус ливчIун бакъар къаучиншиврул!», - куну бур Аьббаслул. Гайннах вичIигу дирхьуну паччахIнал куну бур: «На къаикIанна жува шамуннавату яла кьадарману, учIиакъаману. Акъахьурча аьрабнал паччахIтурачIа цIими бушиву, чумартшиву, сахаватшиву лирчIун дакъар учинссар. ХIакьинуния тиннай пашманшиврул кьини дакъассар». Укунсса хасият диркIун дур аьрабнал аьдатирттаву. Буржирдал, дахху ласулул ва цаймигу иширттаву куннахлу кув бавцIуну, кумаг бувайсса бивкIун бур.

АЬБДУЛЛАГЬ МУХIАММАДОВ

2026-03-01 (Рамазан 1447 ш.) №3.


Суал-жаваб

ЧIявуну баяй имам Магьди уккавай уссар тIисса хаварду. Му имамная кутIану бусарча ччива. МухIаммад Идавсил ﷺ увкуссар: «Имам Магьдинал цIа ттул цIаниха лархьхьусса дикIантIиссар, ганал буттал цIагу ттул буттал цIаниха лархьхьусса дикIантIиссар». Имам Магьди икIантIиссар Идавсил ﷺ...


Аьдатрайсса Исламрал ххуллур цанмагу, чингу мюнпатмур

Цалчинмур ЦIувкIратусса ХIажикьурбаннул ва Лайлил душ Эльмира (Ххадижат) Нуруттинова республикалий машгьурну бур Исламрал журналист ва динийсса жяматийсса ишккакку хIисаврай. Исламрал хъаннил мероприятияртту дачин дувангу чIярумур чIумал ванийн вихшала дувай. Дагъусттаннал Муфтиятрал просвещениялул...


Бала-апатIирттая буруччайсса дуаь

АпатIру, дардру инсаннал оьрмулуву ччя-ччяни хьуна дакьай. Пашманмургу, ххаримургу жуйнна дияйссар Аллагьнал ﷻ чичрулийну. Мунияту, захIматсса иширавун багьсса чIумалгу куклушиву, бигьашиву Заннахь чIа учин аьркинссар.   Цумур дуаьри дуккин аьркинсса апатIрая, мусиватрая буруччиншиврул?...


Мюнпатсса дуаьрду

Мудан заралунния бурувччуну бикIаншиврул   КIюрххил ва гьанттайннай шамилла дуккайссар ва дуаь: باسْمِ اللَّهِ الَّذي لاَ يَضُرُّ مَعَ اسْمِهِ شَيْءٌ فِي الأرْضِ وَلا في السَّماءِ، وَهُوَ السَّمِيعُ العَلِيمٌ «БисмиЛля́гьи ллязи́ ля́ язурру мааьсмигьи́ шай’ун филь-арзи ва ля́...


ХIалал-хIараммунил баян

Аллагь Тааьланал дунияллий халкьуннан, дуллусса хъусру ризкьи-маэшат хIалалссагу дуссар, хIарамссагу дуссар. КIинниллагу дянивсса щак буссагу дуссар, мунийн «шубгьа» учайссар.   Шубгьа хъанахъиссар я хIалалшиву, я хIарамшиву чIявуминнаща личIий дуван къашайсса, цукунссарив кIул...