бекlлибиубси бяхlличи чарухъес

Бархьдеш дигуси рурси

Бархьдеш дигуси рурси

Бархьдеш дигуси рурси

Бусурмантала Халиф ГIумар ибну Хаттабличила ишгъуна хабар бурули саби.

ГIумар ибну Хаттабли бархIехъла замана палтарра дарсдарили, гьаман шагьаркад шадиб гьуни бирусири. Илини гIядатла адамла гIердарили, сунела халкь секьяйда хIербирулил хIерикIусири ва илдала зугIлумачи пикри бяхIчииусири. Гьачам илкьяйда къунзикIухIели, ил ниъ дирцуси хьунул адамла хъа мякьлавад аркьули левли, нешлара рурсилара ургаб бетаурси ихтилат аргъиб.

Нешли рурсилизи дирцути ниълизи шин гъудурдарахъес хъарбирулри. Рурси биалли, кьабулхIериркулри, халифли илгъуна барахъес къадагъа барниличила нешлизи гьанбуршули.

ИлхIели неш рикIар: «Ва дила рурси, халифлискIун иличила сеналра балхIебала». Рурсили кьабулагардеш багьахъур: «Неш, се рикIусири гъари хIу? Халифлис чехIебааллира, АллагьлискIун ﷻ сеналра чебиу!».

Халиф ГIумар илцадра ил жагьси рурсила дугьбани хIяйранвариб, хIятта сунела урши илгъуна бархьдеш дигуси рурсиличи хъайчикатес кьасбариб. Илини ил рурсиличи гIягIниси тяхIярли сукни бархьили, сунела уршилис ураркьиб ва бахъхIи агарли илдас магьар дихьиб. Илдала акIубси урши сайри цайли-цаси омейядунала халиф, бархьдеш дигуси вегIбекI ГIумар ибну ГIябдуль-ГIязиз.

ПатIимат МяхIяммадова

2026-05-01 (Зуль-КьагIда 1447 д.) №5.


Бархьдеш

ГIярабиялизиб кIел гечликьяна сафарличи дурабухъири. Илди башули бамсурхIели, тIашбизурли бамсриахъес кьасбариб. Илдазивад цала шел бехIцIари лерри, кIиибилла биалли хIябал. Илди букес или кабиибхIели, ца шалгIевулхъуси гьункья къаршиикиб. Илдани илра живариб чучил варх кьацIли укахъес. Илдани...


Зуль-ХIижжа базла 10 бархIила дурхъадеш

Идбаг ﷺ сунела дурхъаси хIядислизив викIули сай: «Илди бурхIназив дубурцуси адам Аллагьли ﷻ вецIал секIайчивли дурхъавиру: сунела гIямрулизи баракат хьурабиру; мас-давла имцIабиру; хъалибарг балагьуназибад уцахъу; бунагьуни умудирар; гIяхIти баркьудлуми имцIа-дирар; бебкIала излуми...


Игитуни – гьар бархIила гIямрулизиб

Хьунул адам ва биштIати берцахъиб   Ишди бурхIназир Дагъистайчи чедакIибти тIабигIятла гьанагарти анцIбукьуни къячхIедикибти цалра дагъистанлан кахIелун ургар илини гьанбикиб. Дигалли шагьуртазир, дигалли шимазир, дахъал заб-марка дарили, гьар бархIила гIямрулизир, бекIахъудила шуртIразир...


Тулкни

Бакlиб ахир замана – пасадбиахъуб гlялам Ахир заманала халкь, дунъяличи хъарихъур, Вайси чули гlеббурцу, бархьси гьуни бархьбалта Хlекьси гlеббурцнилизиб, илди бирар гlянцl-сукъур, Бакlиб ахир замана – пасадбиахъуб гlялам.   Гlялимти ва жагьилти, дунъяличи...


Имам Абу ХIамид аль – Гъазали

ЛукIути адамтала адабуни - Жагали лукIес - Кьалам гIяхIил пайдалабирес - Халаси пикри бяхIчииэс бархьли лукIнила правилобачи - Математикала хIисаб далес - Дархьти жавабти бекIдирес балес - Жагати палтар челгьес - Миск пайдалабирес - Тарих балес - ГIякIа (налогуни) дедлугниличила ва илди...