Фани донъя – командировка ғына

Фани донъя – командировка ғына

Яңыраҡ ҡына билдәле дин әһеленең интервьюһын уҡып ултырғайным. Уның бигерәк тә: «Фани донъя – командировка ғына, ваҡыты еткәс, барыбыҙ ҙа мәңгелек йорт – Әхирәткә ҡайтабыҙ», – тигән һүҙҙәре күңелдә ҡалды һәм уйға һалды. Ысынлап та, иртәме, һуңмы, бар йән эйәһе: кешеләр, хайуан, йәнлек, бөжәктәр – яҡты донъянан китә. Ә бит һәр кем сәфәрҙән тәмле күстәнәс, матур бүләк алып ҡайтырға тырыша. Ә Мәңгелек йортҡа беҙ ниндәй матур бүләктәр менән ҡайтырбыҙ икән?

 

Бөйөк Аллаһ беҙгә Әхирәткә әҙерләп, алып китерҙәй күп, бихисап бүләкте әле биргән! Шуның иң ҡәҙерлеһе – ул намаҙ. Тик Аллаһ ризалығы өсөн, Уның биргән бәрәкәт-ниғмәттәренә рәхмәт әйтеп, шөкөр итеп, ысын йөрәктән, бар күңелдән, уҡылған намаҙ – Әхирәткә алып китер иң ҡыйбатлы, иң зиннәтле бүләк ул! Ошо бүләкте бер ниндәй аҡсаға, алтынға, байлыҡҡа, мал-мөлкәткә алыштырып булмаясаҡ! Намаҙҙың файҙаһын, бөтмәҫ фазиләттәрен Аллаһ Үҙе генә белә, ә беҙгә иһә, Раббыбыҙға буйһоноп, уны теүәл итеп үтәргә генә ҡала.

Әхирәткә алып китер бүләктәрҙең береһе булып ураҙа тора. Ураҙа – ул ризыҡланмай йөрөү генә түгел, телде, уйҙарҙы ла тыйыу, үҙеңде тәрбиәләү. Изге Рамаҙан айында тик Аллаһ ризалығы өсөн тотҡан ураҙалар, уҡыған доғалар, биргән фитыр-саҙаҡалар, зәҡәттәр, ҡылған изге ғәмәлдәр – үҙебеҙ менән алып китер зиннәтле бүләк ул.

Күптәребеҙ сәйәхәт итергә ярата. Эйе, сит илдәрҙе, ят ерҙәрҙе күреү, өйрәнеү тормошто йәмләй, биҙәй, ял итергә форсат бирә. Тик улар араһында Раббыбыҙ ризалығы өсөн, Унан гонаһтарҙы ярлыҡауын һорап үтәгән Оло Хаж, Ғөмрә Хаж барлыҡ сәйәхәттәрҙән оло, ниғмәтлеһелер ул. Сит илдәрҙе күреп ҡайтыу ҡайһы ваҡыт тик фотоларҙа ғына иҫтәлеккә ҡала. Ә хаж ғәмәлен үтәһәң, бар донъяны йөҙөп сыҡҡандай оло сауапты үҙең менән алып китә алаһың.

Фани донъяла һинең бөтмәҫ байлығың, банк йә банкала һаҡланған әллә күпме аҡсаң булып та, шуның һуҡыр бер тинен дә үҙең менән алып китә алмайһың. Ә бөгөн шул аҡсаның бер өлөшөн мохтаждарға хәйер-саҙаҡа итеп бирһәң, ауырыуҙарға ярҙам һәм мәсет һалыу өсөн булышлыҡ итһәң, һин булған байлыҡтан оло сауапты үҙең менән алып китә алаһың. Көтөү-көтөү малдар тотоп, шунан бер баш малды ла алып китеп булмай. Ә хәҙер шул малдың берәүһен генә лә Аллаһ ризалығы өсөн ҡорбан салып, мохтаждарға таратһаң, бөтөн көтөү мал тотҡандай, оло сауапты үҙең менән алып китә алаһың.

Әле үткәргән күңел асыу табындары, шау-гөр юбилей-байрамдарҙан бер бөртөк тә файҙа, сауапты Әхирәткә алып китеп булмай. Ундай байрамдарҙың ҡыҫҡа ваҡытлы ҡыуанысы бары тик фани донъя өсөн генә. Ә Аллаһ ризалығы өсөн, туған-таныштарыңды йыйып, Ҡөрьән аяттары уҡып, хәләл ризыҡлы табындар үткәрһәң, оло сауапты үҙең менән алып китә алаһың. Сөнки Ҡөрьән уҡыу аштары – ул Аллаһтан, шау-шыулы күңел асыу табындары – шайтандан.

Хәҙер күптәребеҙ төрлө китаптар уҡырға ярата. Әлбиттә, белем алыу – файҙалы эш. Тик шул китаптар араһында Аллаһтың бәндәләренә ебәрелгән Хаты – Ҡөрьәнде уҡыу, Уның аяттарын өйрәнеү, ятлау – үҙең менән алып китер ҙур бүләк. Изге Ҡөрьән – хаҡ мосолман өсөн тормошта күрһәтмә, һорауҙарға яуап биргән белешмә, изгелекккә йүнәлтмә ул.

Барыбыҙ ҙа балаларға яҡты киләсәк теләй, белем бирергә, уҡытып, яҡшы кеше итергә тырыша. Шул уҡ ваҡытта бала-ейәндәребеҙгә күркәм тәрбиә менән бергә, күңелдәренә иман, ихсан, тәүфиҡ, тәҡүәле холоҡ-фиғел теләп, Аллаһтан һорарға кәрәк. Аллаһ ҡушҡанын үтәп, Уның тыйғанынан тыйылып, хаҡ диндә, тура юлда булып йәшәргә насип итһен беҙҙән тыуған быуынға. Изге күңелле, тәүфиҡлы, күркәм тәрбиәле балалар ҡалдырыу – Әхирәттә һиңә килер ниғмәт-файҙа ул.

Егелгән аттың дилбегәһен бер яҡҡа ғына тартһаң, ат алға бармаясаҡ, урынында әйләнәсәк кенә. Шуның кеүек, фани донъя өсөн генә мал-тыуар, байлыҡ йыйыу, китаптар уҡыу, белем алыу тормошто алға әйҙәмәй. Фани донъя һәм әхирәттең икеһен дә уйларға, ҡайғыртырға, хәстәрләргә кәрәк, шул ваҡытта ике донъяла ла тормошобоҙ күркәм булыр! Ә иң мөһиме – ваҡытлыса командировканан Мәңгелек йортҡа ҡайтҡанда, оло зиннәткә тиң ҙур сауапты үҙебеҙ менән алып китә алырбыҙ, Ин шәә Аллаһ!

 

Айһылыу Сирбаева, Дыуан районы

 

2026-05-01 (Зөлҡағиҙә, 1447 йыл.) №5.


Дөрөҫ туҡланыуҙың әһәмиәте

Аллаһу Сөбхәнәһү үә Тәғәлә кешене ашау һәм эсеүгә мохтаж итеп яратҡан.   Көнсығыш медицинаһы, Аллаһ тарафынан яратылғандарҙан − кеше булһынмы, хайуанмы, үҫемлекме – һәммәһенең тәбиғи торошон, сифатын һыуыҡ, йылы, ҡоро, еүеш кеүек дүрт элемент билдәләй, тип раҫлай. Дөрөҫ туҡланмау сәбәпле, ошо...


Ханум

Ҡамыр өсөн: 100 мл һыу 1 йомортҡа 1 аш ҡалағы көнбағыш майы семтем тоҙ он   Эслек өсөн: 500-600 г фарш 250 г ҡабаҡ 2 һуған 2-3 бәрәңге тоҙ, борос, тәмләткестәр 60 г һары май әҙерәк көнбағыш майы укроп, петрушка   Әҙерләү: Ҡамыр өсөн йомортҡаны, йылы һыуҙы, семтем тоҙҙо,...


«Тура юлға күндер, эй Раббым!..»

Яҙҙың иң матур бер ҡояшлы көнөндә Башҡортостаныбыҙҙың үҙәгендә урынлашҡан Сәйетбаба ауылына юлға сыҡтыҡ. Юлдаштарым менән һүҙебеҙ берегеп, көндөң, тәбиғәттең матурлығына һоҡланып, ауылға барып еткәнде һиҙмәй ҙә ҡалғанбыҙ.   Ауылға кергәс тә һул яҡта урынлашҡан Әбйәлил ишан Ҡанһөйәр улының...


Шайтан яҙмалары

Ғәйеп – үҙегеҙҙә! Бөгөн мин бер ҡыҙыҡ әйбер эшләнем! Көлкөнән шартлай яҙҙым! Һа-һа-һа! Мин, ысынлап та, көлкөнән саҡ шартламаным, шул тиклем генә ҡыҙыҡ булды. Һа-һа-һа! Шулай итеп, Рамазан менән бәйле тарихҡа күсәйек. Ул кер йыуыу машинаһы һатып алырға уйлағайны, мин уға быны эшләргә ирек...


Стәрлебаш мәҙрәсәһе

Стәрлебаш – элек-электән үҙенең мәҙрәсәләре менән дан тотҡан. Архив материалдары буйынса, Стәрлебашта тәүге мәҙрәсә 1720 йылда асыла. Уға Дәүләт Думаһы ағзаһы Мөхәмәтшакир Туҡаев нигеҙ һала.   Мәҙрәсәлә көслө дин әһелдәре белем бирә. Әммә мәҙрәсә Ниғмәтулла Биктимер улы Туҡаев (1772-1844 й.) һәм...