Сакитлик – мүсәлман гадынын рәфигәсидир

Сакитлик – мүсәлман гадынын рәфигәсидир

Сакитлик – мүсәлман гадынын рәфигәсидир

әввәли гәзетин өтән сајында

Мәһз һәрдәнбир көнүллү сурәтдә хәлвәти гачдығымыз тәнһалыг, јалгызлыг өз дахили аләмимизи даһа јахшы өјрәнмәјә бизә көмәк едир. Мүгәддәс һәдисүлгүдсидә бу барәдә Бөјүк Аллаһ-тәаланын кәламы вар: «Еј бәни-Адәм! Мәндән узунмүддәтли сағламлыгда фираванлыг, тәнһалыгда ниҹат, ҹиддиҹәһддә сәмимилик, төвбәдә мөминлик, аза гане олмагда мал-дөвләт истә».

Јәни Уҹа Аллаһ ﷻ Өзү билдирир ки, мәһз тәнһалыгда, јалгызлыгда мүсәлман фани дүнјанын гармагарышыглығындан гуртулуш, ниҹат тапа биләр. Чүнки әҝәр фикирләшсән, мәһз елә бу гарма-гарышыглыг әсас, биринҹи сәбәбдир ки, инсан Аллаһы ﷻ унудуб өмрүнү јашајыр ја да олдугҹа ҝеҹ дәрк едир ки, Онунла һәр бир әлагәни итириб. Биз өзүмүз өзүмүзү дүнјанын думанына бүрүјүрүк, сонра исә тәәҹҹүблә сорушуруг ки, нијә Аллаһ дуаларымыза ҹаваб вермир. Диҝәр һәдисүлгүдсидә Бөјүк Аллаһ-тәаланын белә кәламы ҝәтирилир: «Еј бәни-Адәм! Мән елә адама тәәҹҹүбләнирәм ки, әминдир өләҹәкдир, амма севинир, она тәәҹҹүбләнирәм, билир ки, һагг-һесаб олаҹагдыр, анҹаг вар-дөвләт јығыр, о адама тәәҹҹүбләнирәм, билир ки, ону мәзар ҝөзләјир, анҹаг ҝүлүр». Бизим әсас сәһвимиз, мәним зәннимҹә, мәһз бундадыр. Биз өзүмүздән гачмаға вә өзүмүзлә һәтта гыса мүддәтә галмагдан горхмаға давам едир вә анламадан, дәрк етмәдән инсанларда дәстәк ахтармаға давам едирик.

Әҝәр әмәлли-башлы дәриндән дүшүнсәк, бу адамлар бизә гәбирдә көмәк едә билмәзләр, бизи Ҹәһәннәмдән чыхара билмәзләр, әҝәр бүтүн бунлар үчүн биз өзүмүз сағ икән сәј ҝөстәрмәсәк. Бәс буну неҹә баша дүшмәлјик ки, әҝәр биз там шүурлу сурәтдә өзүмүзү чохлу таныш вә рәфгәләрлә әһатә етмишик, һансылар ки бәзән иманымызы Иблисин өзүндән аз зәифләтмирләр. Мүһәммәд Пејғәмбәр ﷺ дејәрди: «Инсан онун ән јахын досту етигад едән динә етигад едир, одур ки гој һәр бириниз киминлә достлуг етдијинә диггәт јетирсин» (Имам Әһмәд, 2/303; Әбу Дауд. 4833; Тирмизи, 2378). Әлбәттә, биз бурада сәһабәләрә вә тәбиинләрә там охшаја билмәрик. Амма һәрдәнбир јалгызлыға вә дүшүнҹәләрә, мәнҹә, һәр биримиз вахт тапмалыјыг. Јохса дүнја һәјатынын гарма-гарышыглығы тез бир заманда үрәкләримизи тамамилә кор едәр вә биздән Иблисин итаәтли, сөзәбахан әлалтысы (марионети) дүзәлдәр.

Тәҹрүбәнин (практика) ҝөстәрдији кими, Аллаһ-тәаладан узаглашан кәс инсанларла даһа сых бағлы олур. Вә әксинә, Аллаһа ﷻ јахынлашан шәхс ҹәмијјәтдән асылы олмагдан кәсилир вә јалныз мөмин вә әмәлисалеһ адамларла әлагә сахлајыр. Танышларымыз вә рәфигәләримиз – бизә охшајан олурлар. Чүнки разылашын, тәвазөкар вә виҹданлы гыз вулгар (кобуд, габа, әдәбсиз, шит) вә јарамаз, һәјасыз сыртыг гызларла достлуг етмәз вә әјләнҹә ҝеҹәләринә ҝетмәз вә сәскүјлү дәстәләрә (компанијалара) гошулмаз. Ибн Әбу Имран данышарды: «Бир дәфә мән Әбу Зәррин јанына ҝәлдим вә ону мәсҹиддә тәкликдә тапдым. Мән ондан сорушдум: «Нијә сән тәксән?» Ҹавабында о, деди: «Пис компанијадан (дәстәдән) тәнһалыг јахшыдыр, анҹаг јахшы дәстә тәнһалыгдан јахшыдыр». (Дәјләми, Ибн Асәгир)

Ҝөрдүјүнүз кими, һәрдәнбир тәнһалыға чәкилмәк һәлә һеч кими өлдүрмәјиб, вә кечмишин мөмин алимләри Аллаһын ﷻ әзәмәтиндән дүшүнмәк үчүн тез-тез тәнһалығы сечирдиләр. Гој Мүтәал Аллаһ дуаларда Она ﷻ мүраҹиәт етмәјә сизә јардым олсун. Амин!

2026-05-01 (Зул къагIида 1447 г.) №5.


SUALLARINIZ

Əҝəр ит бир инсaны вə јa əти јeјилəн һeјвaны јaрaлaјыбсa, дишлəнилмиш јeр јeдди дəфə јујулмaлыдырмы? Шeјxүлислaм Зəкəријјə əл-Əнсaри өзүнүн "Шəрһ əл-Мəнһəҹ əт-Туллaб" китaбындa aшaғыдaкылaры гeјд eдир: "Инсaнын бəдəниндə, oв һeјвaнындa вə јa бaшгa бир шeјдə итин вə јa дoнузун дишлəмəси нəтиҹəсиндə...


Имaм, һaфиз, ҝөркəмли aлим Ҹəлaлəддин əс-Сүјути

(Давамы. Башланғыҹы әввәлки нөмрәмиздә).   Əн-Нəҹм əл-Ғaзи (Aллaһ oнa рəһмəт eтсин) “əл-Кəвaкиб əс-Сaирə” китaбындa гeјд eдир ки, бир нəфəр јуxудa Peјғəмбəри ﷺ вə oндaн бəзи һəдислəр һaггындa сoрушaн шeјx əс-Сүјутини ҝөрмүшдүр. Peјғəмбəр ﷺ исə oнa бeлə ҹaвaб вeрмишдир:...


Ислaмдa һиссə-һиссə өдəнишлə aлыш-вeриш eтмəјə иҹaзə вeрилирми?

Һиссə-һиссə сaтыш (тəгситлə тиҹaрəт) — eлə бир тиҹaрəт нөвүдүр ки, бу зaмaн мүгaвилə бaғлaндығы aндa мaл aлыҹынын мүлкијјəтинə вə истифaдəсинə кeчир, мaлын дəјəринин өдəнилмəси исə јa тaм шəкилдə, јa дa һиссə-һиссə oлмaглa, əввəлҹəдəн рaзылaшдырылмыш вaxт интeрвaллaры илə тəxирə...


Qurbanın (qurban kəsmənin) mənşəyi haqqında

Hər il hicri-qəməri təqvimin Zül-hiccə ayının 10-cu günü dünya müsəlmanları ilin ən mühüm dini hadisəsini – Qurban bayramını (İd əl-Ədha) qeyd edirlər. Bu bayram Rusiyada yaşayan bir çox müsəlman xalqlarının dillərində adətən Qurban bayramı...


Сән јахшы анасан – зәриф, инҹә чијинләринә дағлары јүкләмә

Гадынларын хүсуси зәифлији вар: һәр ҝүнү өлмәјиб сағ галма, јашама марафонуна чевирмәк.   Сәһәр дурмаг, сәһәр јемәји, ону-буну јығышдырмаг, һазырламаг, мәктәб, дәрнәкләр, шам јемәји, палтар јумаг, еви сәһмана салмаг...вә бунларын һамысы о һислә едилир ки, даһа чох, даһа јахшы, даһа дүзҝүн...