Аслияб гьумералде

Абу Юсупил эбелалъулгун АбухIанифал ккараб

Абу Юсупил эбелалъулгун АбухIанифал ккараб

АбухӀанифал мутагӀил Абу Юсупица абуна: «Дир эмен, Ибрагьим ибн ХӀабиб хвана, дун гьитӀинаб лъимерлъун эбелалда аскӀовги тун. Цо заманалдасан эбелалъ дун хӀалтӀизе витӀана партал хъахI гьарулеб тукаде. ХӀалтӀудаса дун унаан АбухӀанифал дарсазде, амма эбел кидаго хадуй ячӀунаан, дида нахъа берцинго гӀодой чӀолаан ва тӀадеги вахъинавун, хӀалтӀуде витӀулаан.

 

ГӀелму тӀалаб гьабиялъулъ дир бугеб къвакӀиги гъираги бихьун Абу ХӀанифаца диде кӀудияб кӀвар кьолаан.

Гьедин чанго нухалъ ккезе байбихьараб мехалъ, эбелалъул сабру лъугӀун, Абу ХӀанифахъе ячӀун, гьелъ абуна: «Дир лъимер хвезабуге, гьаб бесдалаб лъимер буго, дица гьев кваназавулев вуго квасул хIалтIи гьабун, хьул букӀана гьес жиндиего цо диргьамгӀаги балагьизе  байбихьизе букӀиналде», - ян.

Имамас абуна: «ГӀодой чӀа, я Раяна, унго-унголъунги, дур вас ругьунлъулев вуго фисташкаялдаса ва гьоцӀоялдаса гьабураб тIагIам кваназе (доб заманалъул машгьураб квен, гӀицӀго ханзабаз гурони кваналеб букӀинчӀеб)», - ян.

Гьесдаса рикӀкӀалъун, чӀужугӀаданалъ абуна: «Мун цӀакъ херав чи вуго, дур гӀакълуги ун буго», - ян.

Абу Юсупица хадубги бицунеб буго: «Цинги дица байбихьана Абу ХӀанифал дарсазде хьвадизе, гьес дир ургъел гьабун, дир харжазул иш тIаде босана ва дарсазде ине рес кьуна. Имамасдалъун Аллагьас дие гӀелмуялъул рахъалъ кӀудияб пайда кьуна ва дун тӀадегӀанав къадилъун вахъараб даражаялде вахана.

Цо къоялъ дун Гьарун ар-Рашидгун цадахъ кваналев вукӀаго, циндаго нижее бачӀана фисташкаялъул ва гьацӀул гьабураб желе. Гьаруница дида абуна: «Я, Якъуб, хӀалбихье гьаб тIагIамалъулги, нилъер столалда кидаго букӀунаребин гьелда релълъараб», - ян. Цинги дица гьикъана: «Щиб жо кколеб гьаб, я муъминзабазул амир?» - абун. Гьаруница жаваб кьуна: «Фисташкагун гьацӀул желе», - ян. Цинги дун велъидал, гьес дида гьикъана щай велъулевилан. Дица жаваб кьуна: «ЛъикӀлъиялъе, я муъминзабазул амир», - ян ва бицана эбелалъулги АбухӀанифалги ккун букIараб хабар.

Гьев цӀакъ гӀажаиблъана ва абуна: «Валлагь, унго-унголъунги гӀелмуялъ инсан дунялалдаги ахираталдаги тӀадегӀан гьавула», - ян ва гьес байбихьана АбухӀанифада Аллагь гурхӀагиян гьаризе. Цинги гьес абуна: «ГӀакълуялъул балагьиялдалъун гьесда бихьулаан, беразда бихьуларебги жо», - ян.

 

ХIамид МухIаммадов

2026-06-15 (МухIаррам 1448 с.) №12.


Риидалил курсал байбихьана

ХIурматиял бусурбаби. Гьале исанаги байбихьана нилъер гьитIичазе Дагъистаналъул киналго мажгитазда риидалил курсал. Дицаго рикIкIуна лъималазул эбел-инсуе гьеб кIудияб талихIлъун. Балагьеха гьанже, щивав эбел-эмен жиде-жидер лъимергун рокъор хIалтIизе ккун рукIаралани кигIан захIмат...


Министерствоялда дандчIвана

ДРялъул ЗахӀматалъул ва социалияб цебетӀеялъул министерствоялда тӀобитӀана гьеб идараялъул ва муфтияталъул вакилзабазул данделъи. Тадбир нухда бачана хасаб рагъулаб операциялъул гӀахьалчи ва МахӀачхъалаялъул Централияб мажгиталъул имам ГӀиса Салимсултановас. Гьес бицана иманалъул аслиял рахъазул...


Хиралъи тIадегIанав

МухIаммад авараг ﷺ ккола ТIадегIанав Аллагьас ﷻ тIаса вищарав ва бищунго Гьесие вокьулев авараг. Гьев ﷺ вуго Къиямасеб къоялъ инсанияталъулго сайид. Киналго аварагзабаз Къиямасеб къоялъ, хIатта кIудиял аварагзабазцин гьесухъе айилан абула. Гьев вуго Къиямасеб къоялъ киназего шафагIат гьабулев...


Караматалъул мисал

Халкъалда гьоркьор цIакъго кIвар цIикIкIарал ишаздасан ккола карамат бихьи. ХIатта цо-цоял камуларо, хIакъикъияв устарасда цевеги чIун, мун устар ватани дида карамат бихьизабеян нагIадала ккун чIолел. Гьеб буго хIакъикъияб къагIидаялда караматалъул магIна бичIчIунгутIи.   РабигIадул...


Аварагасул ﷺ мажгиталда моцIрол игIтикафалдасаги хирияб

ХIурматиял диналъул вацалгун яцал. Халкъалъул жамгIият гIуцIун буго БетIергьанас цоцазда бараблъун, ай цоцазе кумек гьабиялда хурхинабун.    Хирияб Къуръаналъул аяталда буго (магIна): «Муъминал бихьиналги руччабиги цоцазе кумекчагӀи ва гьудулзаби руго. Гьез битӀараб жоялдалъун...