Аслияб гьумералде

Аварагасул ﷺ ирсилазул цояв

Аварагасул ﷺ ирсилазул цояв

Аварагасул ﷺ ирсилазул цояв

(Байбихьи цересел номералда)

 

Гьелдаса хадуб рагьун дин биччазегIан гьев мубарак жиндирго цIулал хIалтIиги гьабун гIадамазда гьоркьов гIадатияв чилъун вукIун вуго. Дагъистаналде зияраталъ вачIанщинахъе гьес рещтIен гьабулеб букIун буго ХасмухIаммад-хIажиясухъ. Гьесул гIумрудул цIех-рех гьабун ХасмухIаммад-хIажиясухъе щведал, гьес бицана:

 

«Гьев лъица витIун тIоцеве дихъе вачIаравали ракIалда гьечIо, амма Дагъистаналде вачIанщинахъе дихъ рещтIунаан. Дун гьесие цIакъ хирияв вукIана ва гьев диеги хириявлъун лъугьана. Кутакалда ритIухълъи бокьулев, гьеб жинцаго хIалтIизабулев, къвакIараб хасияталъул чи вукIана гьев. Гьес жинцаго гIарзаги хъван жанив лъезавун вукIана жиндирго вас цо тIекъаб иш гьес гьабидал.

Цо нухалъ дун Шотодаса ГIабдуллагь-хIажиги вачун ун вукIана ЛъаратIе. Гьеб заманалда гьуърул унтун рукIиналъ, накIкIирохь лъикI букIунин абураб жоялъ, ниж рещтIана Жаруллагь абурав найихъанасул бакIалда. ХIурматай абун цIар бугей цIакъ хIурмат бугей хъизанги йикIана Жаруллагьил. Гьеб мехалъ гьениве зияраталъе вачIана ГIабдулгъанийи. Лъабго къо бана гьев мубаракас Жаруллагьихъ. ГIемераб жо лъана Жаруллагьида наязда хурхараб гьев мубаракасдасан. ГьоцIо бахъизе Жаруллагьие кумекги гьабун тIадвуссун ана ГIабдулгъанийи.

Гьелдаса хадуб дир азбаралда гIодорчIун рукIаго, дида къвалги бан къварилъахъдизе лъугьана гьев. Дида ракIалде ккана цониги чIахIиял чагIазул чи хванин абураб хабардай гьасда рагIарабин абун. Гьес абуна: «Нижеда рагIана кин дуца васал-ясазе ригьин гьабурабали ва гьелъул бицунеб буго ЦIоралда», - йилан. Дица абуна: «ЩибгIагиха гьениб бицунеб бугеб?» - абун. «Дуца исламалда рекъон, щибго хIарамлъи гьечIого ригьнал гьарун ругин бицунеб буго», - ян абуна гьес. Гьелдаса вохиялъ букIун буго гьесул къварилъахъдиги. Дица цIехана: «Нужер доба кинха букIунеб?» - абун. «Нижер гьедин букIунаро ва гьедин гьабизе руччабазги толаро», - ян жаваб гьабуна гьес.

Абумуслимил МухIаммадица бицана, Дагъистаналдаса тIадвуссун рокъове щведал, гьениб батанила кагъат, пуланав чияс хъвараб. Гьелдаги хъван букIанила, мун тIарикъат малъизе гьелъие мустахIикъав чи гурин, гьеб иш тейилан абураб магIнаялда. Нахъияб къоялъго тIадвуссун вуго Дагъистаналде. СагIид-афандиясухъеги вачIун, бицун буго кагътил хIакъикъат. Гьев мубаракас витIун вуго Бакълъухъа кIудиясухъе. Гьес абун буго, дуцаго гьабулеб иш гьабейин, тIаде Накъщубандиялъул салат-истигъфар малъизе ихтиярги бугин абун. Накъщубанд тIарикъат гьес малъарав чи дида лъалароян бицана МухIаммадица. Гьелдаса хадуб гьев унтун гIемер заман иналдего накълулъана.

Гьединго ЦIоралдаги рукIана гьесде инкар ккурал гIадамал. ГIадатияв чи гIадин вугев гьесул даража-макъан бичIчIуларого.

Кин бугониги, гьесул гIемер муридзаби рукIана Грузиялда гIумру гьабурал чачанал. ГIадатияв, тIокIлъи бихьизабизе бокьуларев чи вукIанин бицана нижее ЦIоралда бугеб БелетI росулъ гIумру гьабун вугев МаламухIаммад-афандияс. МаламухIаммад-афанди гьесул бакIалда чанго къоялъ вукIунги вуго.

Инсул ватIаналде рокьи бугин бицунаанин гьесилан бицана Абумуслимил МухIаммадица. Цо къоялъ гьесда абула инсул росу бихьизе бокьун бугищин ва гьес жаваб гьабула кутакалда бокьун бугин абун.

Гьес дунял тана 1996 соналда, вукъун вуго Закаталаялда аскIоб бугеб Чар росулъ. ЦIоралде зияратазде гьабураб сапаралъул ахиралда СагIид-афандияс муридзабигун зиярат гьабун буго ГIабдулгъанийил-афандиясде. ТIонсдерил жамагIаталъ гьесул цIаралда мажгит Нечаевкаялда бана. Гьеб рагьулеб заманалда гьелда гIахьаллъи гьабуна муфтиясул заместительлъун вукIарав АхIмад Кахаевас ва гIалим ГIабдула Караевас.

Гьесул цIар мажгиталъе кьеялъул суал борхидал, муфти АхIмад-афандияс абуна, халкъалда жанив гьев машгьураб Шазалияв устар абун хъван теян.

Аллагьас Жиндир вализабазул баракаталдаса цо лахIзаталъги нилъ махIрум гьаругеги, гьезул даража Аллагьас тIадегIан гьабеги, адабалда, гьез малъаб гьабизе нилъее тавпикъги кьеги.

 

МухIаммад Агълабов, Ленинкенталъул аслияб мажгиталъул будун

2026-08-15 (РабигIул аввал 1448 с.) №16.


КигIан лъикI букIинаан…

Гьале тIаде щолеб буго хирияв МухӀамад ﷺ аварагасул моцӀ ва жиндилъ гьев гьавураб моцӀ. КигӀан лъикӀаб букӀинаан нилъее гьеб моцӀ цогидал моцӀаздаса цӀикӀкӀун хӀаракат бахъани гьесул гӀумруялъул, биографиялъул лъазабуни. Гьединлъидал жакъа байбихье гьал мухъаздасан.   Аварагасул ﷺ берцинаб...


Аллагьасул ﷻ баракатаб сайигъат

ТӀадегӀанав Аллагьас инсанияталъе гӀемерал пайдаял пихъал рижун руго, гьезда гьоркьоб хасаб бакӀ ккола цӀибилалъ. Гьеб пихъ некӀсияб заманалдаса нахъе гӀадамазда лъалеб букӀана ва чанго нухалъ рехсон букӀана Хирияб Къуръаналда Аллагьас жиндирго лагъзадерие кьурал кӀудиял нигӀматазул...


Ахирисеб сапар

Хвел ккола щивав чиясда цебе бугеб, тIаса унареб хIакъикъат. ТIадегIанав Аллагьас абуна (магIна): «Кинабго напсалъ хвел чIамизе буго», - ян. (Сура «Алу-ГIимран», аят 185)   Гьединлъидал исламалъ бусурбабазда малъула хвалде хIадурлъи гьабизе гуребги, дунял тун унев чиясда аскIоб кин рукIине...


Аллагьасул ﷻ разилъи кин щолеб?

Нилъ рижун рати гIададисеб жо гуро. Пикру гьабуни, нилъеда гьеб бичIчIила, щайгурелъул, пикру гьабиялъ нилъ рачуна лъикIаб нияталде, битIараб нухде. Пикру гьаби исламалда беццараб ишги буго. Къуръаналда Аллагьас ﷻ абичIищ нилъ рижанин Гьесие гIибадат гьабизелъун.   Аллагьас ﷻ малъухъе...


Хьул къотIуге

ГIемер чиясул гIумруялда жаниб бачIуна цо заман, жинцаго гьабураб гъалатIалъул яги мунагьалъул захIмалъи бичIчIулеб. ГIайиб ва тамихIалдаса хIинкъи къуватаб букIине бегьула, гьелъ хьул къотIиялде рачинеги бегьула. Амма нилъер диналъ тавбуялъул каваби кидаго рагьараллъун руго. Аллагьас ﷻ нилъер...