Аслияб гьумералде

Къуръаналъул ракI

Къуръаналъул ракI

Къуръаналъул ракI

Мажгитазда, рогьалил какда хадуб, суратул «Ясин» цIалулеб гIадат буго Дагъистаналда. Гьединго гьеб сура цIалула хвел гIагарлъарасде тIадеги. Жеги гIадатлъун лъугьун буго «Ясин» радал хабаде индалги цIалулеб.

 

Даримияс бицараб хIадисалда буго: «Радал «Ясин» цIаларасе бигьалъи кьела (гьесул гьабуле-толелъе бигьалъи щвела) къаси мех щвезегIан. Сардил авалалда цIалани, сардилъ гьабулелъе бигьалъе щвела рогьел баккизегIан», - ян.

ХIурматиял бусурбаби, гьадинаб кумек гьабуле-толелъе «Ясин» цIаларав чиясе букIунеблъи гьелъул хIалбихьараз бицун лъалеб жо буго. Гьелда щаклъи букIинеги бегьуларо. Нагагь бугев чи ватани, хIалбихьизеги гьесие лъицаго гьукъун гьечIо.

Хвалилъ вугесда аскIоб «Ясин» цIали. Хирияб хIадисалда буго: «Нужеца нужерго хвалилъ ругезде цIале «Ясин», - ян. Гьеб тасдикъ гьабуна имам АхIмадица сахIихIаб иснадалдалъун бицаралъги.

ТабигIиназул къокъаялъ бицана жидеда вихьанила Гъазиф бин ал-ХIарис ас-Самали абураб сахIабияв хвалил боснов. РухI бахъи гьесие кутакалда захIмалъидал, гьес абунила гьечIищ нужеда гьоркьов «Ясин» цIализе лъалев чи абун. СалихI ас-Сукутица цIаланила гьеб. «Ясиналъул» кIикъоабилел аятазде щолаго, Гъазифил рухIги босанила. 

Жинда Аллагьа гурхIаяв ибну Касирица бицун буго, гIалимзабазул цо бутIаялъ абунин, «Ясиналъул» хаслъабаздасан кколин кинаб бугониги захIматаб хIалалда аскIоб гьеб цIалани, гьеб иш бигьалъи. Хвалилъ вугесда аскIоб цIалулагоги рахIмат рещтIун, гьесие рухI бахъизе бигьалъи щолин. Гьединлъидалин Бичасул аварагасги ﷺ абураб, нужерго холезда аскIоб «Ясин» цIалеян.

Бичасул аварагас ﷺ цогидаб хIадисалда абун буго: «Щибаб жоялъул буго ракI. Къуръаналъул ракI сурату «Ясин» буго. Гьеб цIаларасе щола тIубараб Къуръан анцIго нухалъ цIаларабгIанасеб кири», - ян. ГьедигIан хирияб сура буго «Ясин». Гьелда жанир руго Бичасул аварагасул ﷺ, Маккаялда гьев чIвазелъун, гIолохъабаз рукъ сверун ккун букIаго, хъатинибе салиги босун, тIаде цIаларал аятал. Гьеб сали тушбабазде рехидал, киналго кьижунги ккун, Бичасул авараг ﷺ сах-салатго гьениса къватIиве ворчIана ва Мадинаялде гочана инсул минаги тун. Гьел аяталги ккола:

 

 وَجَعَلْنَا مِن بَيْنِ أَيْدِيهِمْ سَدًّا وَمِنْ خَلْفِهِمْ سَدًّا فَأَغْشَيْنَاهُمْ فَهُمْ لَا يُبْصِرُونَ

 

Цо захIматаб бакIалде ккарас яги цонигиязда жив вихьичIого вукIине бокьарас гьеб аят цIалани, гьесул мурадалда рекъон гIемерисеб лъугьуна.

«Ясиналъул» хиралъи бицараб цоги хIадисалда буго, Аллагьасе гIоло бацIцIадаб нияталда къаси «Ясин» цIаларав чиясул мунагьал чурулин абун. Щибаб сордойил «Ясин» цIалиялда даимлъунги вукIун чи хвани, шагьидасул хвел щолин абунги буго цогидаб хIадисалда.

Нилъер гъира букIуна «Ясин» рекIехъе лъазабизе. ХIатта лъималазе къиматал сайгъаталцин кьола гьеб ракIалдасан лъазабуни. Гьелъул хIакъалъулъ Бичасул аварагас ﷺ абун буго: «Дие бокьила «Ясин» щивав муъминчиясул ракIалда букIине», - ян.

Аллагьас кумек гьабеги кинабго лъикIабщиналъе.

 

 

ХIайдар-хIажи Сахратулаев, МахIачхъала

2026-08-15 (РабигIул аввал 1448 с.) №16.


Хьул къотIуге

ГIемер чиясул гIумруялда жаниб бачIуна цо заман, жинцаго гьабураб гъалатIалъул яги мунагьалъул захIмалъи бичIчIулеб. ГIайиб ва тамихIалдаса хIинкъи къуватаб букIине бегьула, гьелъ хьул къотIиялде рачинеги бегьула. Амма нилъер диналъ тавбуялъул каваби кидаго рагьараллъун руго. Аллагьас ﷻ нилъер...


Аварагасухъ ﷺ гIашикъав

Увайсул Къарани ккола табигӀиназул цояв. Цо-цояз абула гьев гьезда гьоркьоса бищун тIадегIанав вукIаниланги. ГӀемерисел гӀалимзабаз гьев хириявлъун рикӀкӀуна ХӀасанул Басридасаги, ГӀумар бин ГӀабдулгӀазизидасаги, ГIа-тIаъ бин РабахӀидасаги, СагӀид бин Мусайибидасаги.   Увайсул Къарани...


Аллагьасул ﷻ разилъи кин щолеб?

Нилъ рижун рати гIададисеб жо гуро. Пикру гьабуни, нилъеда гьеб бичIчIила, щайгурелъул, пикру гьабиялъ нилъ рачуна лъикIаб нияталде, битIараб нухде. Пикру гьаби исламалда беццараб ишги буго. Къуръаналда Аллагьас ﷻ абичIищ нилъ рижанин Гьесие гIибадат гьабизелъун.   Аллагьас ﷻ малъухъе...


Ахирисеб сапар

Хвел ккола щивав чиясда цебе бугеб, тIаса унареб хIакъикъат. ТIадегIанав Аллагьас абуна (магIна): «Кинабго напсалъ хвел чIамизе буго», - ян. (Сура «Алу-ГIимран», аят 185)   Гьединлъидал исламалъ бусурбабазда малъула хвалде хIадурлъи гьабизе гуребги, дунял тун унев чиясда аскIоб кин рукIине...


Муфтияталда данделъи тIобитIана

Дагъистан Республикаялъул муфтияталда тӀобитӀана идарабазда гьоркьосеб данделъи. Гьелда гIахьаллъи гьабуна муфтияталъул вакил ИсмагӀилов Мурадица, ГӀалимзабазул советалъул председателасул заместитель КъахIиса МухӀаммадица, Россиялъул МВДялъул Северияб Кавказалъул федералияб округалда бугеб бетӀераб...