Аслияб гьумералде

Бищун лъикIаб гIамал

Бищун лъикIаб гIамал

Абу-Дардаъ-асхIабасдасан бицун буго: «Дида рагIана Бичасул аварагас ﷺ абулеб: «Къиямасеб къоялъ тIоцебе цIадирабазда лъолеб гIамалалдаса ккола лъикIаб тIабигIат ва сахаватлъи.

Иман бижараб мехалъ гьелъ БетIергьанасда ﷻ абун буго: «Я Аллагь ﷻ, жиб щула гьабе», - ян. Цинги ТIадегIанас ﷻ гьеб щула гьабун буго лъикIаб тIабигIаталдалъун ва сахаватлъиялдалъун. Куфру бижараб мехалъ, гьелъги абун буго: «Я Аллагь ﷻ, жиб щула гьабе», - ян. Аллагьас ﷻ гьеб щула гьабун буго хъантIиялдалъун ва нахъегIанаб гIамалалдалъун».

Тирмизияс бицараб хIадисалда аварагас ﷺ абун буго: «Къиямасеб къоялъ диде бищун гIагарал ва бищун рокьулел чагIи рукIине руго лъикIаб, берцинаб, сахаватаб тIабигIат-гIамалалъул бетIергьаби», - ян.

Абу-Дардаица жеги бицун буго аварагасдасан ﷺ: «Къиямасеб къоялъ цIадирабазда лъолеб гIамалазул берцинаб тIабигIаталдаса бакIаб жо щибго гьечIо. Гьеб гIамалалдалъун чи щола какал ралев, кIалал кколев чиясул даражалде», - ян.

Аварагас ﷺ хIадисазулъ баян гьабураб кинниги берцинаб тIабигIатазул бетIергьан вуго гIадамазул бищун лъикIав. «КигIан гIемераб бугониги гьабураб гIамалалъ пайда гьабуларо гьелда цадахъ берцинаб гIамал-хасият батичIони», - ян буго хIадисалда.

Имам Гъазалиясги «ИхIъялда» хъван буго, аварагасда ﷺ цIехедал гIамалазул бищун лъикIаб щиб кколебин абун, гьес ﷺ жаваб гьабунин лъикIаб тIабигIат кколин абун.

Чиясул хIал кIоларо щивав аскIове вачIарав чиясе кумек гьабун ва гьарараб кьун. Амма гьесул хIал кIола аскIове вачIанщинасдехун гьимун, берцинаб, гьесул рекIелъе лъугьунеб гIамал-хасият бихьизабизе. Цинги гьединав чи гIадамазул рекIелъеги вортула, гьезул цоцазде рокьиги бижула.

Гьеб гIамалалъ чиясе рагьула баракатаб, гьарзаяб нигIматалде нуцIа. ЯхIя ибну МагIазица абун буго: «ЛъикIал тIабигIатал чорхолъ рессарав чиясе ризкъиялде нуцIа рагьула. Гьеб буго диналъул кьучI», - ян.

Берцинаб тIабигIат буго чиясул гIумруго талихIаблъун гьабулеб гIамал. Гьеб гIамал хасиятлъун ккурав чиясул дандиязулгун мекъи ккейги букIунаро, рагъ-мачалдеги кколаро. «Чиясул талихIалъул гIаламатазул цояб буго гьесул берцинаб хасият», - абун буго хIадисалда.

Анас-асхIабасги бицун буго аварагасдасан ﷺ: «ЛъикIаб тIабигIаталдалъун инсан абадияб рукъалъул тIадегIанал даражабазде вахуна, гIибадат гьабиялъулъ загIипавлъун вукIун ватаниги», - ян.

Квешаб гIамалалъул бетIергьан абуни вуго киназдаго рихарав чи. Жабир-асхIабасдасан бицараб хIадисалда буго: «… дир ﷺ цIикIкIун ццин бахъунелги, Къиямасеб къоялъ дидаса ﷺ цIикIкIун рикIкIада рукIине ругелги ккола жалго жидецаго реццун гIемер кIалъалел ва бицунеб хабаралъулъ чIухIарал гIадамал», - абун. Аллагьас ﷻ цIунаги нилъ гьединаллъун рахъиналдаса, Гьес ﷻ нилъ гьареги берцинаб тIабигIат чорхолъ босарал Жиндир ﷻ рацIцIадал лагъзаллъун.

АхIмад Къурбанов

2026-08-15 (РабигIул аввал 1448 с.) №16.


РабигIул аввалалда дандчIвай

ХIурматиял бусурбаби, гьале исанаги тIаде щолеб буго жинда жанив хирияв авараг ﷺ гьавураб РабигIул аввал моцI. Гьеб моцIалъ нилъеца кIодо гьавула авараг ﷺ ва гьесул хьвада-чIвади, сират ракIалде щвезабула. Авалалдаса байбихьун гьанжелъизегIанги, бетIералда чIахIиял гIалимзабигун, гIадатиял...


Аварагасул ﷺ кIиго къиса

Аварагас ﷺ рихьизаруна чанго мугIжизатал, авараглъиялъул хIакъикъат гIадамазда бичIчIизабиялъе. Гьелдаго цадахъ аварагасда ﷺ гIезегIан захIмалъаби рихьана халкъ диналде ахIулаго. МугIжизатазул бищун кIудиябги ккола Къуръан. Щайгурелъул, Аллагьасул ﷻ калам букIиналъ, лъиданиги жиб хисизабизеги...


ХIакъаб жоялдаса инкар гьаби

Къуръаналдагун Аварагасул ﷺ хIадисазда рехсарал бищунго хIинкъи бугел рекIел гIунгутIабазда гъорлъ буго чIухIи ва гIамалкIодолъи. Нилъер диналда гьеб кIиябго мунагь рикIкIуна гIемерал цогидал мунагьазул кьибиллъун ва инсан Аллагьасда ﷻ цеве рихаравлъун лъугьинавулеб шартIлъун. Гьеб гIицIго...


МухIаммад ва АхIмад цIаразул магIна

Аварагасул ﷻ цIараздасан ккола: МухIаммад абураб цIар. БетIергьанас гьесда гьеб цIар лъуна вижилалдего 2000 соналъ цебе. Гьавун хадуса гьесда МухIаммадан цIар лъуна гьесул кIудияв эмен ГIабдулмутIалибица. МухIаммад абураб цIаралъул магIнаги ккола «жив веццарав» абураб.   Дуца щай гьесда дур...


ГIаламалъего рахIмат

Дунял бижаралдаса нахъе ТIадегIанав Аллагьас ﷻ цониги инсан вижичIо, хирияв МухIаммад аварагасул ﷺ гIадин халкъалъ жиндир гIумру рагIа-ракьанде щун лъазеги гьабурав, халкъалда гьоркьоб гьеб тIибитIизеги гьабурав. Хирияв Авараг ﷺ ТIадегIанав Аллагьас ﷻ, халкъалдаго тIаса вищарав вуго. АсхIабазабаз...