Аслияб гьумералде

Бича-хиси гьарзалъи

Бича-хиси гьарзалъи

Абугьурайратица аварагасдасан ﷺ бицана: «Питна тIибитIун, гьереси гIемерлъун ва базарал гIагарлъун гурони къиямасеб къо щвеларо», - ян («Муснад», АхIмад).

Къиямасеб къоялъул загьирлъарал гIаламатаздасан ккола базарал гIагарлъи, ай бокьухъе бича-хиси гьабизе рес букIин. Цере бича-хиси гьабизе варанабаздаги рекIун, чанго къойил манзилалъ ине кколел рукIана. Заман анагIан, экономика цебетIедал, телефонал, компьютерал ва интернет баккидал, щивав чиясул рес буго рокъовги вукIун бокьараб жо интернеталдасан босизе. Амма къиямасеб къоялъул гIаламатал кидаго гуро квешал рукIунел. ТIадеги, бича-хиси гIемерлъидал гIадамазе гьелъулъ бигьалъаби руго. Масала, базарал гIагарлъиялъеги лъабго аслияб гIилла буго.

ТIоцебесеб – къайиматIахIалъул багьа-къадаралъул баян хехго тIибитIи. Цо бакIалда къайиялъул багьа учузаблъун ялъуни багьаяблъун бугони, гьелъул хIакъалъулъ хехго лъала киназдаго.

КIиабилеб – къайи хехго босулесухъе щвей. Бича-хиси ва къотIи-къаял гьаризе манзилалъул захIмалъаби гьанже гьечIо. Къайи баччулеб техникаялъул цебетIеялъ рес буго дунялалъул бокьараб рахъалде къайи хехго битIизе.

Лъабабилеб – конкуренция гIемерлъиялъ къайиялъул багьа цо мухъде бачIин.

КАМИЛ МУХIАММАДОВ

2026-06-15 (МухIаррам 1448 с.) №12.


ТIаифалда Аварагасул ﷺ дугIа

МухIаммад аварагасул ﷺ гIумруялъулъ ккарал бищунго захIматал хIалбихьиязул цояб букIана ТIаифалде гьабураб сапар. Гьесул лъади Хадижат ва имгIал АбутIалиб хун хадуб Маккаялда бусурбабазул ахIвал-хIал гIемерго хIалуцун букIана. Цинги Аллагьасул ﷻ Аварагас ﷺ ТIаифалде сапар бухьана, шагьаралъул...


Аварагасул ﷺ мажгиталда моцIрол игIтикафалдасаги хирияб

ХIурматиял диналъул вацалгун яцал. Халкъалъул жамгIият гIуцIун буго БетIергьанас цоцазда бараблъун, ай цоцазе кумек гьабиялда хурхинабун.    Хирияб Къуръаналъул аяталда буго (магIна): «Муъминал бихьиналги руччабиги цоцазе кумекчагӀи ва гьудулзаби руго. Гьез битӀараб жоялдалъун...


Мунапикъасул гIаламат

ТӀадегӀанав Аллагьас лагъзадериде амру гьабуна хасал къанунал цӀунеян.  Гьезда гьоркьоса, ай кӀвар бугел къануназдасан ккола къотIаби цIуни.   Нилъер диналъ щивав бусурбанчиясдаса тӀалаб гьабула кьураб рагIи кквей ва гьабураб къотIи тӀубай. Гьебги ккола Аллагьасукьа хӀинкъулев чиясул...


Бакъ: гьудулищ, тушманищ?

Хъизамалъул, рукъалъул ургъалабазул цӀураб заманалда руччабазда кӀочон тола жидерго тIалаб-агъаз гьабизе. Нилъер берцинлъиги сахлъиги ккола ТӀадегӀанав Аллагьасул сайгъат ва гьел цӀунизеги ккола.   Нилъер гӀумруялда жаниб кӀудияб бакӀ ккола бакъул нуралъ. Гьелъ кумек гьабула черхалъе, лугбал...


Рогьалил суннат

Рогьалил как жамагIаталда бай ккола цIакъ хирияб гIибадат. Нилъеда лъала гьениб «Магьдина» цIалулеблъи. Гьелде кIвар кьечIогоги тола цо-цояз. КIиабилеб ракагIаталъул рукугIалдаса ворхидал, гьелъул тасбихI-дугIа цIалун хадуб «Магьдина»...