Аслияб гьумералде

Свалатул гъафлат

Свалатул гъафлат

ХIурматиял диналъул вацалгун яцал, исламияб диналда жаниб бичча-бихъан тараб цониги эркенаб заман гьечIо жинда рекъараб гIибадат бихьизабун гурони. Балагьеха цо гьадинаб заманалдеги. Масала, хIалтIуда, къватIир рукIарал нилъ киналго къаси руссуна рокъоре. Гьеб букIуна гIемерисеб мехалда маркIачIул какил гIуж.

 

Гьеб какги бан гIемерисел руссуна я кванде яги хIухьбахъигун рахIат гьабиялде. ГIемерисеб мехалда гьеб гIужги уна эркенго, щибго пайдаяб рахъалде буссинабичIого.

БетIергьанас гьеб заманалдеги кантIизарун руго нилъ. Гьеб заманалда базе хирияблъул бихьизабураб какалде гIалимзбаз цIар лъун буго свалатул гъафлат, ай гъапулаб заманалъул как абун. ХIакъикъаталдаги гьеб мех кинавниги чи гIибадаталдаса гъапулаб заман кколарищха. Сордо-къоялда жанир ругел гIужал рикьун руго батIи-батIиял гIибадатазде. Зикру-фикру хириял гIужал руго, гьединго как базе бихьизабуралги руго. Гьединазул цояб гIуж ккола маркIачIулгун боголил какалда гьоркьоб бугеб мехги. Имам ШафигIиясул мазгьабалда гьеб гIужалъ базе бихьизабун буго 2 ракагIаталдаса бахъараб 20 ракагIаталде щвезегIан къадар. ХIанафияз гьеб заманалда гьабураб гIибадат сордо борчIиялде гъорлъегицин бачунеб буго.

Къого ракагIат баялъул хIакъалъулъ Бичасул Аварагас ﷺ абулеб буго: «МаркIачIулгун боголил какалда гьоркьоб 20 ракагIат барасе Алжаналда жаниб рукъ бала», - ян. Бищун дагьаб кIиго ракагIат ва цIикIкIарасеб 20 ракагIат бихьизабун буго, амма гьезда гьоркьохъеб къадар анлъго ракагIатги буго. Гьелъул хIакъалъулъ абулеб буго: «МаркIачIул какалда хадуб цогидаб къваригIел гьечIеб кIалъай гьабилалде анлъго ракагIат бай бащалъула 12 соналъ гьабураб гIибадаталда», - ян.

ХIузайфатица бицараб хIадисалда буго: «Дун вачIана Бичасул аварагасухъе ﷺ. Гьевгун цадахъ бана маркIачIул как ва боголил мех щвеегIан какал ралевги вукIана», - ян.

ГIиракъияс абулеб буго, маркIачIулгун боголил каказда гьоркьоб как балел рукIарал асхIабзаби кколила ГIабдуллагь бин МасгIуд, ГIабдуллагь бин ГIумар, Салманул Фариси ва Ибнумалик. ТабигIиназдаса гьеб как балел чагIи кколаан Асвад бин Язид, ГIусман ан-Нагьди, ибну аби-Мулайкат, СагIид бин Жубайр, МухIаммад ал-Мункадир ва цогидалги.

Гьел каказда тIадчIей гьабула тIарикъаталъул машаихзабазги. Гьел каказул кири щола, кинаб как баниги, масала бецIунгIадаб.

Диналъул цо дагьабниги ургъел бугев чияс гьеб заманалъул кIвар гьабизе рекъараб буго. Бажарараб къадаралда гьел какал разеги ккела киназго.

 

ГIабдуллагь МухIаммадов

2026-06-15 (МухIаррам 1448 с.) №12.


Халкъалъе рухса

Аллагьас ﷻ, Жиндирго рахIма-талдалъун, сапаралъ унел бусурбабазе ахIвал-хIал бигьа гьабуна. Гьединлъидал, сапаралъ унев чиясе изну кьола цо-цо бигьалъабаздаса пайда босизе. Гьел бигьалъабазда гъорлъ руго ункъо ракагIаталъул какал кIигоялде къокъ гьари, гьединго кIиго как цоцаде тIаде...


Рогьалил суннат

Рогьалил как жамагIаталда бай ккола цIакъ хирияб гIибадат. Нилъеда лъала гьениб «Магьдина» цIалулеблъи. Гьелде кIвар кьечIогоги тола цо-цояз. КIиабилеб ракагIаталъул рукугIалдаса ворхидал, гьелъул тасбихI-дугIа цIалун хадуб «Магьдина»...


Мунапикъасул гIаламат

ТӀадегӀанав Аллагьас лагъзадериде амру гьабуна хасал къанунал цӀунеян.  Гьезда гьоркьоса, ай кӀвар бугел къануназдасан ккола къотIаби цIуни.   Нилъер диналъ щивав бусурбанчиясдаса тӀалаб гьабула кьураб рагIи кквей ва гьабураб къотIи тӀубай. Гьебги ккола Аллагьасукьа хӀинкъулев чиясул...


Аллагьас ﷻ кьола ризкъи

Имам Загьидияс бицана: «Цо нухалда дун, дие бугеб ризкъи Аллагьас ﷻ азалалдаго хъвараб бугинги абун, гьелъул хIалбихьизелъун гIалахалде валагьун къватIиве вахъана.   Авлахъалде щведал кIудияб мегIер бихьун, гьелде аскIове индал, гьениб батана нохъо. Жаниве лъугьун, бищун чIегIераб...


Лъимал цIуниялъул къоялде

Халкъазда гьоркьосеб лъималазул къо кӀодо гьабун, Каспийск шагьаралда тӀобитӀана «ЦӀуниялда бугеб лъимерлъиялъул канлъи» абураб рахӀмуялъул хъизаналъулаб рекӀин. Гьеб кӀудияб ва унго-унголъунги ракӀ хинлъизабулеб тадбиралда гӀахьаллъана I500-ялдаса цӀикӀкӀун чи — лъимал ва гьезул эбел-эмен. Байрам...