Аслияб гьумералде

Лъималаздаги малъе

Лъималаздаги малъе

Лъималаздаги малъе

 

ТIахьазда хъван букIуна лъикIаб-квешаб батIабахъизе лъалеб гIужде рахараб мехалъ, как-кIалалъул малъизегIанго лъималазда Аварагасул гIумруялдаса къокъабго баян малъизе эбел-инсуда тIадаб бугин абун. Исламалъул тарихалде ралагьани, нилъеда батула асхIабзабаз ва гьезда хадур рачIараз гьедин гьабулеб букIараблъиги.

 

Аллагь ﷻ разилъаяв СагIду ибну Аби-Вакъас абурав асхIаб вукIунаан жиндир лъималазда Аварагасул ﷺ гIумруялъул малъулев, гьес ﷺ гьарурал гъазаватал, гьесул ﷺ аскаразул хIакъалъулъ бицунев. Гьеб малъиялдалъун жинцаги абулеб букIун буго: «Я, дир лъимал, гьаб буго нужер умумузул хиралъи, гьалъул рехсей нужеда кIочонге. Гьелъулъ нужее Аварагасул ﷺ хиралъи, камиллъи, асхIабзабазул, къурайшиязул ва цогидал гIарабазулги тIокIлъи лъай буго. Гьеб рехсеялъулъ иман къуватлъиялъе сабаб, Къуръан-хIадисалъул магIна бичIчIи, жеги бицун хIалкIоларебгIан хиралъи-тIадегIанлъиги буго», - ян.

Лъималазда малъизеги ккола гьел гьитIинго рукIаго, школалде ине байбихьулеб гIужалдасагIаги кватIизе течIого. Гьедин гьабуни, лъималаз гьеб хехго босула.

Аварагасул ﷺ хIакъалъулъ гьезда малъизе ккола гьесул ﷺ эбел-инсул рахъалъан кIиябго насаб, лъимал кигIан рукIаралали, гьев ﷺ кколевлъи жив Маккаялда гьавурав, гьениса Мадиналде гочарав, вукъунги гьенивго вугев. Вижиялъул рахъалъ гIадамазул бищун камилав, дагьабго багIарлъиялде араб хъахIаб кьералъул вукIанин абун.

Гьесул ﷺ эмен ккола ГIабдуллагь, кIудияв эмен - ГIабдулмутIалиб, цинги Гьашим, ГIабдулманаф, Къусаю, Килаб, Муррат, КагIбу, Луаю, Гъалиб, Фигьр, Малик, Назар, Кинанат, Хузаймат, Мудрикат, Иляс, Музар, Низар, МагIад ва ГIаднан.

Эбелалъул цIар ккола Аминат, жийги Вагьбил яс, Вагьбил эмен - ГIабдулманаф, Зугьр ва Килаб. Килабилъ эбелалъулги инсулги умумул цолъула Аварагасул ﷺ.

Аварагасул ﷺ рукIана анкьго лъимер - лъабго вас, ункъо яс. ТIоцевесев ккола Къасим, гьесда хадусей - Зайнаб, Рукъият, цинги - ФатIимат, Уму-Кулсум, ГIабдуллагь. Гьал анлъалго Аварагасе ﷺ Хадижатица гьаруна. Анкьабилев ккола Ибрагьим, гьев ккола Марият абурай гIаданалъ Аварагасе ﷺ гьавурав. Гьаб буго Аварагасул ﷺ хIакъалъулъ лъималазда малъизе кколеб къадаралъул бищун дагьаб баян.

Гьаб моцIги бугелъул жиндилъ хирияв Авараг ﷺ гьавураб, рекъараб букIина эбел-инсуца лъималазда гьесул ﷺ хIакъалъулъ бицани, хIалтIи-пишаялдаса регIараб къасимехалъ бугониги, цо хасаб заманги чIезабун кинаб бугониги сирраялъул тIехь гьезие цIализе.

 

МухIаммадгIариф Къурбанов

2026-06-15 (МухIаррам 1448 с.) №12.


Лимоналъул лълъел пайда ва зарал

Сахлъи цIуниялъулъ бищунго машгьурал ва пайдаял гьекъолел жалазул цояблъун рикIкIуна лимоналъул лъим. Гьелъ кумек гьабула иммунияб система щулалъизабизе, тIолабго черхалъул хIалтIи лъикIлъизабизун гIаммаб къагIидаялъ ургьимес бацIад гьабизе.   Лимоналъулъ букIуна цитрат абураб гIуцIи, гьелъ...


Риидалил курсал байбихьана

ХIурматиял бусурбаби. Гьале исанаги байбихьана нилъер гьитIичазе Дагъистаналъул киналго мажгитазда риидалил курсал. Дицаго рикIкIуна лъималазул эбел-инсуе гьеб кIудияб талихIлъун. Балагьеха гьанже, щивав эбел-эмен жиде-жидер лъимергун рокъор хIалтIизе ккун рукIаралани кигIан захIмат...


Лъимал цIуниялъул къоялде

Халкъазда гьоркьосеб лъималазул къо кӀодо гьабун, Каспийск шагьаралда тӀобитӀана «ЦӀуниялда бугеб лъимерлъиялъул канлъи» абураб рахӀмуялъул хъизаналъулаб рекӀин. Гьеб кӀудияб ва унго-унголъунги ракӀ хинлъизабулеб тадбиралда гӀахьаллъана I500-ялдаса цӀикӀкӀун чи — лъимал ва гьезул эбел-эмен. Байрам...


Эбел-инсул адаб – Аллагь разилъи

Нилъер диналъулъ эбел-инсул адаб гьабиялъ хасаб бакI ккола ва гьеб иманалда ва гIибадаталда хадубцун бачIунебги буго. Хирияб Къуръаналъги, МухIамад аварагасул ﷺ хIадисазги гьеб суал гIемер борхулеб буго.   Исламалда эбел-инсуца кколеб бакI ТIадегIанав Аллагьас ﷻ Къуръаналда абулеб буго...


Имам Бухарил централде щвана

Узбекистаналъул Самаркъанд шагьаралда, имам Бухариясул цӀаралда бугеб халкъазда гьоркьосеб гIелмияб цӀех-рехалъул централде щвана ДРялъул гӀалимзабазул советалъул председателасул заместитель, гӀелмабазул доктор МухӀаммад КъахIиби. Централъул нухмалъиялъулгун букӀараб дандчӀваялда бицана рехсараб...