Аслияб гьумералде

Кин инабилеб?

Кин инабилеб?

Щивавсул гIумруялъулъ букIуна ургъелабаз ракI бакъвазабулеб хIалбихьиялъул ва захIмалъабазул лахIзатал. Гьединал лахIзатазда бусурбанчи жиндирго пашманлъигун живго хутIуларо. Хирияв Аварагасул ﷺ суннаталъ нилъехъе рачIана багьа тIокIал дугIаби. Ургъел ккараб лахIзаталда Аллагьасул Расулас ﷺ цIаларал гьел дугIаби лъугьана умматалъе гурхIулев Халикъас ﷻ сайгъат гьабураб рухIияб дарулъун. РачIа руссине гьел дугIабазде нилъее квербакъилъун лъугьине ругел.

 

МухIаммад аварагасул ﷺ суннаталдаги гьесул тIадкъаяздаги руго гIемерал дугIаби захIмалъиялъул ва пашманлъиялъул заманалда гьес ﷺ цIаларал. Гьале гьезул цо-цоял:

«Я Аллагь ﷻ, дун Духъе ﷻ кIанцIулев вуго пашманлъиялдаса ва къварилъиялдаса, загIиплъиялдаса ва кIвахIаллъиялдаса, хъантIиялдаса ва хIалихьалъиялдаса, налъиялъул къварилъиялдаса ва гIадамазул зулмуялдаса» (Бухари).

ГIабдуллагь ибн МасгIудидасан бицана, Аварагас ﷺ пашманлъи тIаде бачIиндал абулаанин: «Я ЧIагояв ﷻ, Я Абадияв ﷻ, дица Дур ﷻ рахIматалдасан кумек гьарула» (Тирмизи).

ХIинкъараб мехалъ Аварагас ﷺ абулаан: «Дица цIуни тIалаб гьабула Аллагьасул ﷻ камилал рагIабаздалъун Гьесул ццим бахъиналдаса, тамихIалдаса, Гьесул ﷻ лагъзадерил квешлъиялдаса, шайтIабазул вас-васаздаса ва гьел рачIиналдаса» (Абу Давуд).

Гьединго Аварагас ﷺ абуна: «Я Аллагь, дир хьул буго Дур рахIматалде, цо лахIзаталъгицин дирго нафсгун цохIо тоге дун, дир кинабго иш битIизабе, Мун ﷻ гурони Аллагь гьечIо» (Абу Давуд).

Аварагас ﷺ жеги абуна: «Лагъасда тIаде балагь бачIиндал ва гьес абидал: «Нилъ Аллагьасдасан ﷻ руго ва Гьесухъе ﷻ тIадруссинеги руго. Я Аллагь ﷻ, балагьалдаги кири ва лъикIлъи кье дие», - ян, Аллагьас ﷻ гьесие балагьалъухъ кириги хъвазе буго» (Муслим).

Аварагас ﷺ абуна: «Пашманлъи яги къварилъи тIаде бачIун лагъас абуни: «Я Аллагь, дун вуго Дур ﷻ лагъ, Дур лагъасул вас... Къуръан дир ракIалъул иццлъун, дир каранда канлъилъун, дир пашманлъи тIагIиналъе гIиллалъун гьабе ва дир ургъел тIагIиналъе сабаблъунги гьабе», - ян, Аллагьас, хIакъикъаталдаги, гьесул пашманлъи нахъе бахъила ва гьелъул бакIалда рохел кьела» (АхIмад).

ГIабдуллагь ибн ГIаббасидасан бицунеб буго, Аварагас ﷺ захIматаб мехалъ абулаанин: «ТIадегIанав, ХIалимав Аллагь ﷻ гурони, цоги Аллагь гьечIо, КIудияб ГIаршалъул БетIергьан, ТIадегIанав Аллагь ﷻ гурони, зобалазул БетIергьан ва Аллагь гьечIо» (Бухари).

Хириял диналъул вацал ва яцал! Аварагасул ﷺ суннаталдаса рачIарал гьал баракатал дугIаби нилъее рухIияб хъалхъанлъун лъугьаги къварилъиялъул заманалда. РакIалда чIезабе, щибаб захIмалъи бигьалъигун бачIунеблъи, щибаб сабру киригун бачIунеблъи. ТIадегIанав Аллагьас Жиндирго иман лъурал лагъзал рехун толаро, Гьесул рахIматалъул гIорхъи гьечIеб буго.

 

Жабир Мажидов

2026-08-15 (РабигIул аввал 1448 с.) №16.


КигIан лъикI букIинаан…

Гьале тIаде щолеб буго хирияв МухӀамад ﷺ аварагасул моцӀ ва жиндилъ гьев гьавураб моцӀ. КигӀан лъикӀаб букӀинаан нилъее гьеб моцӀ цогидал моцӀаздаса цӀикӀкӀун хӀаракат бахъани гьесул гӀумруялъул, биографиялъул лъазабуни. Гьединлъидал жакъа байбихье гьал мухъаздасан.   Аварагасул ﷺ берцинаб...


ЩайтIан хIалакъ гьабулеб

Аллагьасул ﷻ цIаралдалъун щибаб жо байбихьи буго гIамалалъулъ икъбал ккеялъе аслу.  Къиматаб рагӀи цӀалула лъикӀаб жо гьабилалде цебе. «Бисмиллагь» бахъи рекъараб буго кваналалде, кьижилалде, ретӀел ретӀиналде, Къуръан цӀализе, какичури гьабизе, диниял тӀахьал цӀали гIадал ишал...


Суал-жаваб

Муцин абураб улитка гъорлъ бугеб косметика чIужугIаданалъ хIалтIизабизе бегьулищ? ШаргIалда рекъон муцин буго бацIцIадаб жо, ай улиткаялъ жиндаса къватIибе бачIинабулеб лъамалъи. Гьединлъидал, гьелъул гьабураб косметология хIалтIизабизе бегьула, какда цебе чуризеги кколаро. Росасе инчIей...


«Инсаналъ» ахIулел руго

Дагъистаналда аза-азар хъизамалда захӀмалъаби дандчӀвала лъимал школалде хӀадурулаго. ГӀемерисез лъимал школазде ритIула хIажатаб алат босизе налъиги гьабун. «Инсан» фондалъ тӀобитӀулеб «Лъимал школалде хӀадур гьаре» абураб акциялъ кумек гьабулеб буго лъималазе хӀажатабщинаб...


Мажгиталъул азбаралда – ярмарка

МахӀачхъалаялъул Централияб мажгиталъул майданалда тӀобитӀана риидалил лъай кьеялъул курсазул гӀахьалчагӀаз ва гьезул эбел-инсуца гӀуцӀараб лъималазул ярмарка. Ярмарка гӀуцӀаразул цоялъ бицана: «Лъималазе унго-унголъунги бокьула гьадинаб ахӀвал-хӀал. Нижер расги ракIги бухIичIо гьаниб...