Аслияб гьумералде

Хвалде хIадурлъи

Хвалде хIадурлъи

Цо къоялъ хоб бухъулел гlадамал рихьидал, магIуги чваххулаго, аварагас ﷺ абуна: «Ле, дир вацал, гьалда релълъаралде нуж хlадурлъе», - ян. (Бухари)

Хвалде инсан хlадурлъула лъикlал гlамалал гьариялдалъун, къабихlал гlамалаздаса рикlкlалъиялдалъун, тавбуялде хехлъи гьабун, мунагьаздаса вуссун, тlокlалъ гьелде вуссинарин къасд гьабун, зулму гьабун щвараб тlадбуссинабун, гъибат-бугьтан, рогьо баялдаса хlалаллъи тlалаб гьабун.

Унтарав чиясеги, гьев цIикIкIун хвалде гIагарав вукIиналъ, цlакъго кlвар бугеблъун ккола хвалде хlадурлъи. Унтуе сабру гьабила, гьелъул бицун цогидазе зигардиларо. Кинниги тохтурас, гьудул-гьалмагъас яги гlагарав чияс гьесул хlал, унтулеб бакl цlехани, гьединазда бицина сабру хвезе течIого, ахIвал-хlал лъазе бицунеб бугони. Къуръан гIемер цIалила, зикру бачина, лъикlал чагlиги гьезул хвалда аскlор рукlарал хlалалги ракlалде щвезарила, хасго Къулгьу, аятул-Курси, суратул-Хlашруялъул ахир цlалун. «Ла илагьа илла анта субхIанака инни кунту мина ззалимин» абураб дугIаги гIемер гьабизе лъикIаб буго.

«Фатхlул Мугlин» абураб тlехьалда буго: «Хвалил унтулъ вугес нусго Къулгьу цlалани, хабал питнаялдасаги хобалъ данде къаялдасаги цlунаравлъун вукIина, Сиратlги гьес малаикзабазул кодов вукlун бахина», - ян.

Хвалил гIаламатал загьирлъарасе Аллагьасе ﷻ рецц гьабизе, ракIбалагьи лъикI гьабизе рекъола. Аварагас абуна: «Холеб гIужалъ Аллагьасдехун ﷻ ракlбалагьи лъикl гьабе», - ян (Муслим).

Гьеб гlужалъ рекъараб буго хlинкъиялъул рахъалдаса хьулалъул рахъ бергьинабизе. Хlинкъи бергьиналъул унтарасе пайда гьечlелъул. Сахав чияс кlиябго бащад гьабила, хlинкъиялъ лъикlаб гьабиялде квешаб теялде тlамизе, хьулалъ Аллагьасдаса ﷻ хьул къотlиялдаса вацIцIалъизе.

Чlаго хутlиялдаса хьул къотlарав чиясе суннатаб буго гьал рагlаби абизе: «Я дир Аллагь ﷻ, хвалил мехтелазулъги балагьазулъги Дуца ﷻ дие кумек гьабе. Я дир Аллагь ﷻ, Дуца ﷻ дир мунагьал чуре, Мун ﷻ дидаги гурхlа, Дур ﷻ тlадегlанаб гьалмагълъиялдеги щвезе гьаве», - ян.

Гьединго лъикIаб буго жиндирго агьлуялде васият гьабизе жив къадаралде ккедал сабру гьабеян, гlодугеян ва гьеб гуребги шаргlалда данде кколарел жал гьаругеян. Жиндехун хурхен бугев чи рази гьавила: хъулухъчи вукlа, чlужу йикlа, вас вукlа, мадугьал вукlа, гlагарав, гьудул-гьалмагъ вукlа.

 

Жабир Мажидов

2026-08-15 (РабигIул аввал 1448 с.) №16.


Хьул къотIуге

ГIемер чиясул гIумруялда жаниб бачIуна цо заман, жинцаго гьабураб гъалатIалъул яги мунагьалъул захIмалъи бичIчIулеб. ГIайиб ва тамихIалдаса хIинкъи къуватаб букIине бегьула, гьелъ хьул къотIиялде рачинеги бегьула. Амма нилъер диналъ тавбуялъул каваби кидаго рагьараллъун руго. Аллагьас ﷻ нилъер...


Нухазда рацIцIалъи чIезабулев

ХIурматияб «Ас-салам» газеталъул редакция! Газета гьоркьобккун нижее, Шамил районалъул ТIаса Колоб росдал гIадамазе, бокьун буго баркалаялъул калам загьир гьабизе Микьигьориса ХIасанил МухIаммадие.   МухIаммадица тIаде босун буго нижер росабалъе рачIунел нухазул тIалаб-агъаз...


Мажгиталъул азбаралда – ярмарка

МахӀачхъалаялъул Централияб мажгиталъул майданалда тӀобитӀана риидалил лъай кьеялъул курсазул гӀахьалчагӀаз ва гьезул эбел-инсуца гӀуцӀараб лъималазул ярмарка. Ярмарка гӀуцӀаразул цоялъ бицана: «Лъималазе унго-унголъунги бокьула гьадинаб ахӀвал-хӀал. Нижер расги ракIги бухIичIо гьаниб...


Къуръаналда рехсараб пихъ

Инжир ккола бищунго машгьурал пихъазул цояб, хирияб Къуръаналда рехсон Аллагьас тIадегIан гьабураб. ТIадегIанав Аллагьас абуна (магIна): «Тин (инжир) ва зайтун абулеб жиб кIиялъулъго баракат бугеб, жиндаса инсанасе квание ва дару-сабабалъе мунпагIат босулеб пихъалдалъун гьедулев вуго...


КигIан лъикI букIинаан…

Гьале тIаде щолеб буго хирияв МухӀамад ﷺ аварагасул моцӀ ва жиндилъ гьев гьавураб моцӀ. КигӀан лъикӀаб букӀинаан нилъее гьеб моцӀ цогидал моцӀаздаса цӀикӀкӀун хӀаракат бахъани гьесул гӀумруялъул, биографиялъул лъазабуни. Гьединлъидал жакъа байбихье гьал мухъаздасан.   Аварагасул ﷺ берцинаб...