Аслияб гьумералде

Камиллъарав авараг

Камиллъарав авараг

Нилъее мисаллъун ва шаригIат малъизелъун Аллагьас ﷻ витIарав чи вуго хирияв МухIаммад авараг ﷺ. ТIадегIанав Аллагьас ﷻ Къуръаналда абун буго (магIна): «Аллагьасул расуласда буго нужее, я муъминзаби, берцинаб нахърилълъин…». (Сура «ал-АхIзаб», аят 21).

 

Нужеца Аварагасдаса ﷺ мисал босула кинабго гIибадат гьабиялъулъ, ай гьес ﷺ нахъе тараб дин берцинаб гIамал тIабигIат кквеялдалъун. Аварагасда ﷺ нахърилълъине ккеялъе сабаб буго гьев ﷺ вукIин кинабго гIамал Аллагьасул ﷻ вахIюялдалъун гьабулев. Хирияв Аварагасул ﷺ нух ккурав чи Аллагьасул ﷻ нух ккуравлъунги вукIуна.

Гьале тIаде щун буго Авараг ﷺ жиндилъ гьавура моцI - РабигIул аввал. Гьаб моцIалъ рекъараб гIамаллъун буго кIвараб куцалъ гьесул хIакъалъулъ лъазаби, гьединго лъималазда малъи, бицин. Мисал босизе букIинелъун рекъараб буго аварагасул ﷺ асхIабзабазул авлияазул ккара-таралъул къисабиги рицине.

Имам Гъазалияс «ИхIъяалда» хъван буго: «СагIду бин Гьишамица абунин: «Дун вачIана ГIаишатихъе ва дица гьелда цIехана Аварагасул ﷺ тIабигIаталдасан? Гьелъ дида абуна дуца Къуръан цIалуларищин? Дица абуна цIалулин. Цинги гьелъ абуна Аварагасул ﷺ тIабигIат Къуръан букIанин», - абун. Гьелъ, гIемер Къуръан цIалиги рекъараб пиша буго Аварагасул ﷺ гIамал-тIабигIат нилъелъго куцазе. ГIамал куцаялде тарбияйинги абула, тарбия бугеб бакIалда Аварагги ﷺ вукIуна, щайин абуни умматалъе тарбия кьурав Авараг ﷺ вугелъул, Аварагасе ﷺ тарбия гьабурабги Къуръан буго. Аварагас ﷺ абурабги буго: «Дун витIана лъикIал тIабигIатал рагIа-ракьанде щвезаризе», - ян. Цинги гьев ﷺ камилъидал гьесул ﷺ тIабигIат беццун Къуръаналдаги бачIана (магIна): «ХIакълъунго, мун тIабигIаталъул бищун тIадегIанав вуго», - ян. (Сура «Къалам», аят 4).

10 соналъ Аварагасе ﷺ хъулухъ гьабурав Анас бин Малик асхIабас абун буго: «Цониги нухалъ Аварагас ﷺ дида абичIо гьаб гьадин щай гьабураб ва гьаб щай гьабичIеб абун. Гьесул гIадинаб тамахаб квер дица лъилго бачунги букIинчIо», - ян.

Нилъер Аварагасулъ ﷺ данделъун руго НухI аварагасул гIадаб Халикъасе шукру гьаби, Ибрагьим аварагасул БетIергьанасулгун букIараб гIадаб гьудуллъи, Муса аварагасул гIадаб ракIбацIцIалъи, ИсмагIил аварагасул гIадаб къотIи тIубаялъулъ ритIухълъи, Якъуб ва Аюб аварагзабазул гIадаб берцинаб сабру, Давуд аварагасул гIадаб тIасалъугьаян гьари (гIузру бачинги), Сулайман ва ГIиса аварагзабазул гIадаб Аллагьасе ﷻ хIели (чIухIи гьечIолъи).

Аллагьас ﷻ тавпикъ гьабеги гьаб хирияб моцI Аварагасул ﷻ гIумру гIамал лъазабун тIобитIизе! Амин!

 

МухIаммадгIариф Къурбанов

2026-08-15 (РабигIул аввал 1448 с.) №16.


Аварагасул ﷺ кIиго къиса

Аварагас ﷺ рихьизаруна чанго мугIжизатал, авараглъиялъул хIакъикъат гIадамазда бичIчIизабиялъе. Гьелдаго цадахъ аварагасда ﷺ гIезегIан захIмалъаби рихьана халкъ диналде ахIулаго. МугIжизатазул бищун кIудиябги ккола Къуръан. Щайгурелъул, Аллагьасул ﷻ калам букIиналъ, лъиданиги жиб хисизабизеги...


МухIаммад ва АхIмад цIаразул магIна

Аварагасул ﷻ цIараздасан ккола: МухIаммад абураб цIар. БетIергьанас гьесда гьеб цIар лъуна вижилалдего 2000 соналъ цебе. Гьавун хадуса гьесда МухIаммадан цIар лъуна гьесул кIудияв эмен ГIабдулмутIалибица. МухIаммад абураб цIаралъул магIнаги ккола «жив веццарав» абураб.   Дуца щай гьесда дур...


«Инсаналъ» ахIулел руго

Дагъистаналда аза-азар хъизамалда захӀмалъаби дандчӀвала лъимал школалде хӀадурулаго. ГӀемерисез лъимал школазде ритIула хIажатаб алат босизе налъиги гьабун. «Инсан» фондалъ тӀобитӀулеб «Лъимал школалде хӀадур гьаре» абураб акциялъ кумек гьабулеб буго лъималазе хӀажатабщинаб...


Муфтияталда данделъи тIобитIана

Дагъистан Республикаялъул муфтияталда тӀобитӀана идарабазда гьоркьосеб данделъи. Гьелда гIахьаллъи гьабуна муфтияталъул вакил ИсмагӀилов Мурадица, ГӀалимзабазул советалъул председателасул заместитель КъахIиса МухӀаммадица, Россиялъул МВДялъул Северияб Кавказалъул федералияб округалда бугеб бетӀераб...


Къуръаналда рехсараб пихъ

Инжир ккола бищунго машгьурал пихъазул цояб, хирияб Къуръаналда рехсон Аллагьас тIадегIан гьабураб. ТIадегIанав Аллагьас абуна (магIна): «Тин (инжир) ва зайтун абулеб жиб кIиялъулъго баракат бугеб, жиндаса инсанасе квание ва дару-сабабалъе мунпагIат босулеб пихъалдалъун гьедулев вуго...