Кукмарада реставрациядән соң тарихи Мәчкәрә мәчете ачылды

Кукмарада реставрациядән соң тарихи Мәчкәрә мәчете ачылды

Кукмара мөхтәсибәтенең Мәчкәрә авылында комплекслы реставрациядән соң 1791-1793 елларда төзелгән беренче тарихи Җәмигъ мәчете тантаналы рәвештә ачылды. Бу мәчет төбәк әһәмиятендәге мәдәни мирас объекты һәм Татарстанда иң борынгы кирпеч авыл мәчетләренең берсе булып тора. Ул классицизм элементлары булган Петербург бароккосы стиле белән аерылып тора.

Мәчет XVIII гасыр ахырында беренче гильдия сәүдәгәре Габдулла Габделсәләм улы Үтәмешев тарафыннан Казандагы «Мәрҗани» мәчете үрнәгендә төзелгән. Мәчет каршында шулай ук мәдрәсә эшләве билгеле, анда ел саен дистәләгән шәкерт белем алган. Мәшһүр дин галиме Шиһабетдин Мәрҗани истәлекләре буенча, Мәчкәрә мәчете үз вакытында зур абруйга ия булган, анда күренекле дин әһелләре хезмәт куйган. XX гасырның 20 нче еллары башында мәчет ябылган. 2000 еллар башында мәчетне реставрацияләү эшләре башланган, әмма ахырына җиткерелмәгән.

2022 елда тарихи Җәмигъ мәчетендә рәсми рәвештә реставрация эшләре башланды. Мәчеттә беренче чиратта авариядән саклау чаралар үткәрелде, нигез ныгытылды, таш диварлардагы ярыклар сыланды, бинаның цоколь өлешен һәм диварларны су йогынтысынннан саклау өчен эшләр башкарылды. Шулай ук җир өстендәге газүткәргеч торбалары җир астына кертелде, котельнядан газ килә башлады. Аннан соң ремонт-реставрация эшләре башкарылды. Аерым алганда, бинаның тышкы ягы реставрацияләнде, андагы декоратив элементлар торгызылды, кирпеч диварлар һәм фасадларның штукатур өслеге реставрацияләнде.

Рәсем-сурәтләр һәм тарихи тикшеренүләр нәтиҗәсендә манара торгызылды. Моннан тыш, эчке һәм тышкы инженерлык системалары да тәртипкә китерелде. Тарихи мәчетнең әйләнә-тирәсе төзекләндерелде.

2026-05-01 (Зөлхиҗҗә 1447 ел.) №5.


Корбан гаете

Галәмнәрнең Раббысы булган Аллаһы Тәбәракә вә Тәгаләгә чиксез хәмед һәм шөкраналарыбыз булса иде. Бөтен пәйгамбәрләрнең имамы булган, безгә бу дөньяда һәм ахирәттә бәхетле булырга өйрәткән сөекле Пәйгамбәребез Мөхәммәд Мостафа салләллаһу галәйһи вәссәлам хәзрәтләренә, аның хөрмәтле гаиләсенә,...


“Казан – ислам дөньясының мәдәни башкаласы” статусы кысаларында чаралар

Казанда тарихи әһәмияткә ия вакыйга булды – Казан кулъязма Коръәненең асыл нөсхәләре басмага бирелде. “Идел-Пресс” нәшриятының полиграфия-җитештерү станогын Татарстан Мөфтие, ТР мөселманнары Диния нәзарәте рәисе Камил хәзрәт Сәмигуллин; ТР мөселманнары Диния нәзарәтенең Кулъязма...


Каһирәдә татар дин галиме Муса Бигиев кабере янәшәсендә

Мисырга эш сәфәре кысаларында Татарстан Рәисе Рөстәм Миңнеханов Мөфти, ТР мөселманнары Диния нәзарәте рәисе Камил хәзрәт Сәмигуллин белән бергә Әл-Карафа Каһирә некрополендә күренекле татар дин галиме һәм фәлсәфәче Муса Бигиев каберен зиярәт кылды. Татарстан Мөфтие Коръән укыды һәм күренекле...


Себер мөфтие Мәскәүнең «Ярдәм» мәчетендә булды

Себер мөселманнары Диния нәзарәте рәисе Зөлкарнәй хәзрәт Шакирҗанов Мәскәүгә эш сәфәре барышында Россия мөселманнары Диния нәзарәте башлыгы, Мәскәү мөфтие Әлбир хәзрәт Крганов белән очрашты. Очрашуда Россия халыклары бердәмлеге елында планлаштырылган чаралар кысаларында уртак эш юнәлешләре...


Габдулла Тукай иҗатында дога мотивы

Шагыйрьнең тормышы һәм иҗатының илаһият кануннары белән тыгыз үрелгәнлеге, бу бергәлекнең иҗтимагый-тарихи шартлар, мәдәни багланышлар белән бәйлелеге турында инде шактый күп язылды. Әмма Тукайның җан халәте, Ходайның кодрәтенең чикләнмәгәнлеген кабул итүе, Аңа ышануы шагыйрь иҗатын күңел нечкәлеге...