Кьянкьами ва заэвми

Кьянкьами ва заэвми

МухIаммад Идавсил ﷺ увкуссар: «Аллагьнал ﷻ хьхьичI гуж бусса бусурманчу хъинссар ва Заннан ххирассар заэвманаяр, амма миннаву кIиннавурагу хъиншиву дуссар».

 

Гуж бусса бусурманчу цумари учирча, диндалул аьлимтурал бувчIин бувну бур кIа хIадисраву бувсмур так чурххал кьуватрая бакъашиву. Мяйжаннугу гуж бума цумари учирча, хьхьичIва-хьхьичI кьянкьасса цIакьсса хасият, карчI-танмалшиву дакъасса, адиминашиву дусса инсанни. Гьанттайннин спортзалданува къауккайсса, амма цала кIюрххил чак чIумуй та бувссарив хъама бивтманайн гуж бусса инсан учин къабучIиссар.

 

Бусала

– Дадай, на бувххунна, ва захIматсса оьрмулия бизар хьуну бура, чурххаву ва дакIниву гуж къаливчIунни, Оьрмулуву цукунчIав бигьашиву хъанай дакъар, ци банссарив къакIулли, - тIий душ бивкIун бур цила ниттихь цIуру-кIуру тIий шикаят буллай.

Ниттил ганин жаваб къадуллуну, хъуни бакъасса шанма кIункIур цIарай бивзун бур. Цаннивун дуртун дур къур, гамуниву ккунук бивхьуну бур, шамулчинмунивун кофе дирчуну дур.

Чансса щарангу бивтун, дуккан дурну дур къур ва ккунук, кофегу исттикандалувун дуртIуну дур.

– Ци дахханашиву хIисав хьур? – цIувххуну бур ниттил душнихь.

– Къур ва ккунук шавхьунни, кофегу щинаву дярххунни.

– Юх, ттул душ, ина дахьва ялттутува бурувгунна. Бургу шиккун – кьянкьасса къур кIирисса щинал кIукIлу ларгунни. Хьюмусса ккунук кьянкьа хьунни. Ялун буруган цичIав дахханашин къачIаларчагу, канакисса чIумал жунма му кIул хьунтIиссар. Му куццуй, цара ца кIиришиврул къур кIукIлу дурунни, ккунук кьянкьа бувунни. Мукунма инсанталгу, - ялун бурган гужсса, цIакьсса инсангу оьрмулувусса иширттал кIукIлу буван бюхъайссар. КIукIлусса инсангу бюхъайссар цIакь хьун.

– БувчIунни дадай. Амма вин кофе хъама диртунни. Ванин хьумуния ци учинна?

– Му яла махIатталмурди! Кофе дярххуну, щинал тIингу, ранггу, кьанкьгу даххана дурну, нахIусса хIачIиялийн кIура даен дурунни. БикIайссар ляличIисса гуж бусса инсантал, цала лагма-ялттумур даххана дурну, хъиннура ххуй дувайсса. Цивппа цукун захIматсса иширавун багьарчагу, бакI хьхьичIун къадуртун, мюнпат ласайссар.

Муслимат Аьлиева

2026-07-01 (МухIаррам 1448 ш.) №7.


Къулагъас дувантIиссар тарбиялух

Жунма кIулсса куццуй, ЦIуминалийсса ЦIуссалакрал шяраву буллай бур хъунмасса РувхIанийсса центр ва мадраса. Ванин дирзун дур машгьурсса щейх Сайфуллагь-Кьади Башларовлул цIа. ХIакьину ва даврий каялувшиву дуллай ур ЦIуссалакрал райондалул имам Аьбдуллагь МухIаммадов. Ванал жухь бувсунни мадраса...


Неъматрал кьимат

Ца билаятрай къурагъсса шин хьуну, щин чан хьуну диркIун дур. Гиккусса ца мискинсса адиминан пикри хьуну бур, щин дукканхьуви тIий, аьрщараву къуй дуккан. Дуклай чансса куртI шайхту лявкъуну бур ссаллив бувцIусса хъунмасса буттукьа.   Га тIивтIусса адимина хIайран хьуну ливчIун ур гиву думур...


Чак зия буваймур

Кьасттирай чаклил рукну, шартI кьадитарча чак зия шайссар. Ягу кьасттирай ххишала рукнурду дуварча: сужда-рукуъ куннасса, зия шайссар.   Кьуръан, зикри, дуаь дакъасса цамур гъалгъа кьасттирай барча зия шайссар. Кьасттирай хъян ивкIун, аьтIун ивкIун, цIуру-кIуру бувну, уф-агь увкуну, кIира...


Шанна бигьасса эбадат

МухIаммад Идавсил ﷺ хIадисирттаву увкуну бур:   «Циняв бусурманнал бунагьру багъишла битаннав тIий дуаь дурманан буссар гьарца бусурманчунахсса чири»   «Кьуръандалувасса ца хIарп дурккуманан хъинбала чичинтIиссар. Гьарца хъинбалалул чиригу ацIлийнуссар. «Алиф,...


8 агьамсса калима

Вай мукъурттия байбишайссар ва къуртал шайссар инсаннал оьрму. Вайннул агьамшивугу хъинну хъуннассар. Вай калимартту бусурманнал гьарца кьини зумух ласай, цавайннал чIяруну, вайминнал чанну.   Шагьадат أَشْهَدُ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللهُ وَ أَشْهَدُ أَنَّ مُحَمَّدًا رَسُولُ...