Ихтилатрал адав

Ихтилатрал адав

Ихтилатрал адав

Жулва лагма личIи-личIисса инсантал бур, гьарцамал дунияллух ва оьрмулух ургавугу цаманаха къалархьхьусса дур. Жува куннан ку бувчIиншиврул буссар так ца ххуллу – ихтилат баву.

 

Ца-ца чIумал инсантал гъалгъа буллан бикIай, ца мазрай бунугу, куннан ку къабувчIлай. ЛичIи-личIисса мазурдий гъалгъа тIутIими бигьанма куннан ку бувчIлачIисса кIанттурдугу шай. Мукунсса личIишиврул багьанагу – ихтилатраву дуруччин аьркинсса адав цавайннал дугьаву, вайминнал къадугьавур.

 

  1. Цаманал ихтилат бяличIан, кьукьин къабаву

Ганал бусласимур жунма кIулсса бухьурчагу, цал бусан итан, вичIи дишин аьркинссар. Ва кьяйда бугьан аьркинссар ихтилат щищал бухьурчагу: мюрщисса оьрчIащал, чIаххуращал, гъан-маччаминнащал, даврийсса хъунаманащал ва м.ц.

Масалларан, МухIаммад Идав-сичIан ﷺ инсан увкIсса чIумал, ганах ххуйну вичIи дишайва тIар, цала чIярусса чIун дакъахьурчагу. Жувагу Идавсия ﷺ мисал ласун аьркинссар. Му хъинну агьамссар аьркин дакъасса къалмакъаллу къахьуншиврул. Ихтилат кьукьин барча, инсаннан къаччан бикIан бюхъайссар. Цал-кIил хъама битарчагу, мудан ихтилат бяличIан буллалима щинчIав къаччиссар.

 

  1. Къулагъас даву

Инсаннащал гъалгъа тIисса чIумал ссавур дикIан аьркинссар. Жува чIявуну бусласимуних вичIи дихьлай бунува цайми иширттаха зун бикIару. Хаснува цIанасса чIумал жагьилтурал цащала инсан гъалгъа тIий унува, телефондалувун бурувгун, бусласимуних къулагъас къадайсса аьдат хьуну дур. Оьрмулул хъунимигу жагьилтураяр махъун багьлай бакъар. Му хъинну ххуй дакъасса тIулли, хаснува, нитти-буттал хьхьичI. Бюхъавай бусласиманайн лажинну щябивкIун, иттав бурувгун вичIи дихьлан аьркинссар.

 

  1. Бусласимур вив ласаву

Цанна агьамшиву дусса ихтилат буллалиманан цалва дакIнивумур вичIи дирхьуманан бувчIаву ччиссар. Ххуйну бувчIиншиврул жунма аьркинссар жува ганал кIанай бивхьуну, бусласимур жула дакIнивух гьан буван.

Бусласимур мяйжан буллалисса, суаллу булавугу ххуйсса ишри. Мукун инсаннан бувчIинтIиссар жунма ганал пикри ва дард агьамшиву.

 

  1. Ссавур даву

Зува халкьуннахь ци-бунугу бусан ччай бухьурча, къабучIиссар гайннан зухва вичIи дишин хъинну гъира бусса ххай бикIан, зунма му иш цуксса агьамсса бухьурчагу. Ва оьрмулуву личIи-личIисса инсантал хьуна бакьайссар. Буссар миннавух жуйнна ттиликI дутаймигу. Мугу жула хIал ххал бавур, оьрмулул ца экзаменни. КIай ялув чирчусса адавру дуруччирча жущава хьунтIиссар жулвагу чIаравминналгу оьрму чанссавагу бигьа бан. Инсан ххари шайссар цала бусласимуних къулагъас дуллай бушиву, гъира буну вичIи дихьлахьишиву чIалачIиний.

 

НурмухIаммад Изудинов

2026-05-01 (Зуль-Кьаъда 1447 ш.) №5.


Алфу ссалам хьуннав...

ТIабибнаха - назму, Заннаха - хIамди, Бунагьрал аьпвуну тIайла дацIаннав. Гъарибсса дакIнива бувккун лавгцири МустIафа Идавсил салават хьуннав.   ХIамдирал Залуннах ХIабибнал иман, ХIимаятраяту цIимилул бутIа – На бигьай ccиxIpyгy циняв санаъри, Аьрщарал Залуннайн ссаламну...


Мяърипат ва тарбия

Ххуйсса хасият, тIул-тIабиаьт, адав дуну оьрчI, душ тарбия баву – му хъанахъиссар буттал цалва авладран дуллалисса хъинну кьимат лавайсса зат. Мукунсса тарбия дулаврил гьануну хьун аьркинссар жулва оьрчIру чIивину бунава мий хъуни хъанахъиссаксса минная инсаншиву дусса, хасият ххуйсса халкь...


Ссайгъат баву

Цаннал цаннан укра зад дулаву, ссайгъат баву ссуннатссар, Аллагьнал ﷻ ххуллий, Аллагь ﷻ рязи уван дуллай ухьурча. Му дулайнигу «на ва хъус вин укра дулав», – куну дулайманал учин аьркинссар. «Нагу кьамул дурссар», - куну, ласайманалгу учин аьркинссар. Мукун къакуну,...


Шанугу - неъмат

Шанашаву – Аллагьу Тааьланал жунма буллусса хъунмасса неъмат хъанай бур. Шанашисса чIумал инсаннал чурх ва къюкI дигьа лаглай дур, инсан игьалаглай ур. Гьарца затираву кунна, шанан утту ишавривугу дуссар цилла адабру:   1) ХъатIан чак бувну махъ аьркин бакъасса гъалгъарду къабуллай,...


Иман ссайн учайссар?

Иман – му Аллагьу Тааьланал Цалва хъиншиврийну, рахIму-цIимилийну Цалва лагъартуннаятусса Цана ччисса инсаннал дакIниву бувчIин бавур, асар хьун бавур, мунивун дуртIсса нурди, му инсаннан цува ляхъан увсса Зал кIул уван. Му нургу, асаргу дакIниву бусса инсаннал Аллагьу Тааьланал...