бекlлибиубси бяхlличи чарухъес

РухIла давла ахъбурцули

РухIла давла ахъбурцули

Дагъистайзиб динна гIядатуни мяхIкамдирниличи ва багьудичебти адамти имцIабикIахъниличи мурталра халаси пикри бяхIчииусири.

ХIера, арбякьунси дусла декабрьличиб Дагъистайзибси хьунул адамтала ва жамигIятла цахIнабик «Муслимат» 25 дус биънила байрам дураберкIиб. Ил 1995 ибил дуслизиб, жигарчебти бусурман хьунул адамтала къайгъначил акIахъубсири. ИшбархIила заманала тIалабуначи мешули хIербирули биалра, хьунул адамтани динна гIядатуначила ва багьудиличила хъумуртули ахIен.

«Муслимат» хьунул адамтас хасбарибси мадраса саби. Ил хьунул адамтала цахIнабикла председатель Хадижат Шихалиевани бурни хIясибли, илаб тIинтIти багьудлуми кайснила дурабад, динна багьудлумачил бегIбирути саби, жагьти рурсби биалли, адабчебти хьунри ва гIяхIти нешани бетаахъесра бурсибирути саби.

«Нушала бузерила бекIлибиубси мурад, чеалкIуси наслулис адабхIяяла ва рухIлашалси бяркъ бедни саби. Илкьяйдали нуша хъалибарг-ургарти бархбасуни уржибтили диахъес, дурхъати гIядатуни мяхIкамдирахъес, бегIтачи ва ВатIайчи диги имцIадикIахъес, адамтачи дигиличил бирахъес, адамтала хIурмат-хатир дирахъес ибти пикруми-кьасанира гIямрулизи детерхахъес къайгъилизирра.

Динна багьуди кайсуси центрлизи ракIибси гьарил жагьил рурси риаб, хьунул адам риаб, халаси ва уржибси хъалибарглизи рурцуси сари», – рикIи ил. Ил динна центрлизиб, дусмачи хIерхIеили, гьарилти хьунул адамти матъал ислам динна кьанунтачи ва гIяраб мезличи бурсибирути саби. ГIяхIцад хьунул адамти бурсибариб дехIибала дирахъес, Кьуръан бучIахъес. Илкьяйдали урус мез, Дагъиста тарих ва медицинара бархли руркъути сари илар. ЦархIилван буралли, бусурман хьунул адам гьарра шайчирад багьудлумачил регIрируси мер саби ил.

ТIаибат Сулейманова илар рузес ракIибсири 2012 ибил дуслизир.

«ХIяфизунала школализи карерхурхIели, ит дуслизиб адабхIяяла ва рухIласи жагадешла (школа духовно-нравственной красоты) школара абхьибсири. Нуни кьасбарира илизира карерхес ва илди кIелра тамандарира. Дила пикри хIясибли, хьунул адамли динна багьуди касни илала гIямрулизиб бегIлара мягIничебси секIал саби. Хьунул адамти динна кьанунтачи бурсибирули рузес ибси пикри дила жявлил лебсири», – буриб илини.

Муслимат мадрасализиб 7 дусла биштIати рурсбачибад бехIбихьили, 70 дусла гIямруличи бикайчити хьунул адамти бучIули саби. Ца парталичи кабиибти хала нешра илала уршила яра рурсила рурсира гьаман чебаэс вирар.

Ил центрлизир ардякьунти дусмазир буресагарли дахъал гьунибаъниби ва далдуцуни детерхур. Иличил бархли белчIудира тIашхIебизур. Коронавирусла чейхъуси изала тIинтIбирнила урехи лебхIели, белчIуди гьарахъдешличибад, онлайн тяхIярли бетурхусири.

Дагъиста шими-шагьуртазир ил багьудила центрла 20 филиал лерти сари. ЦацадехIти районтазиб хьунул адамтас бедлугуси багьуди ахъси даражаличиб биъни, уркIилис дебали дигеси анцбукь саби. Динна кьанунти руркъниличил барх вайти хасиятуни хIедиахъес, хIярамсилизивад гьарахъикахъес, уркIилизиб иман цIакьбикIахъес ибти масъултира дарх ирзули саби илаб бузути хьунул адамтани.

Багьуди мурхьбикIахъули, Дагъистан гьалабяхI башахънилизи халаси пай кабирхьули бузутас ва динна багьуди кайсутас чIумаси арадеш балгес дигулра. Нушала республикализиб багьудичебти хьунул адамти бахъбикIаб, рухIласи давла ахъбурцули гьалабяхI башахъес ЧевяхIси Аллагьли тавфикь бараб. Амин!

Н. ИСМЯГIИЛОВА

2026-05-01 (Зуль-КьагIда 1447 д.) №5.


Балга-дугIя

Хала нешла балга Я Кьудратла ВегI Аллагь ﷻ! ХIела уркIецIилизирад МухIяммад Идбагла ﷺ шафагIятлизирад, Кьуръа баракатлизирад декIармадираба. Гьанагар изайзирад, дяхIагар балагьлизирад дерцахъаба, Аллагь ﷻ! Нушачибад хIярамси гьарахъбарили, хIялалси гьарзабара, зягIипти изайзибад мурахасбатурли,...


ХIяжла дурхъадеш

Динна 5 рукнулизибад хIяж дурхъабарибси саби. Мисаллис, шагьадат, дехIибала, дуббацари - кьаркьа бируси рукну саби, закат - мас-хазнали бируси рукну саби. ХIяжлизиб биалли, Аллагьли ﷻ кIел журала гIибадат цаладяхъили сай, кьаркьа биркIантани ва масличил, ил багьанданра дурхъасилизи бейгIунси саби....


Суалти-жавабти

- Хала БархIилара Кьурбан-Байрамлара ургабси манзиллизиб бусурман адамтас мукъри дирес асубирусив? Ил заманализиб барибси мекъ талихIагарсилизи халбирули саби. - Гьайгьайрагу, асубируси саби. Ил заманализиб барибси мекъ талихIагарси ибси дугIла пикри саби. ШаригIятли илдигъунти секIайчи...


Тулкни

Бакlиб ахир замана – пасадбиахъуб гlялам Ахир заманала халкь, дунъяличи хъарихъур, Вайси чули гlеббурцу, бархьси гьуни бархьбалта Хlекьси гlеббурцнилизиб, илди бирар гlянцl-сукъур, Бакlиб ахир замана – пасадбиахъуб гlялам.   Гlялимти ва жагьилти, дунъяличи...


Редакциялизи суал

Асубирусив шаригIят хIясибли банклизив узес? Банклизив узес къадагъабарибси ахIен гIергъити шуртIри дузахъули диалли: Эгер банклизив узес чараагардеш лебли биалли, сенкIун чараагардеш лебли хIебиалли къадагъаласи мерличив узес къадагъабарибси саби. Ил чараагардеш дебали халаси хIяжатдеш...