бекlлибиубси бяхlличи чарухъес

ДехIибала – Алжанла умхьу

ДехIибала – Алжанла умхьу

БегIтала гьалабси чебла

 

Нушани имцIаливан мицIирхIели бегIтачила гIягIниси тяхIярли къайгъи дакIубирули ахIенра. ЧIянкIли илди бебкIили гIергъицун хIисабдирулра нушани дарибти хатIабира уркалунти имкантира. ИлхIелицун нушаб якьинбирули саби сецад халаси шабагъатлизирад мяхIрумдирулрал.

 

Се бируси, эгер бегIти итил дунъяличиб биалли ва мицIирли лебалхIели нушани разихIебирули, илдала ибси хIебирули кали диахIелли? Кьиямала бархIи сабаайчи бегIтала гьаларти бунагьуназирад умудиэс секьяйда дирутира, лебсив берцуди?

Тамай бегIтала гьаларти бунагьуназирад умувиэс мажахIят виэс, амма аги-кьяйда кункдарес гьайгьай, вирар. Илгъуна суайс жаваб лугули сай «Фатава» жузлизиб имам Нававини: «Итил дунъяличибси бегIтала разиагардешлизивад верцес вируси ахIен! Амма тавба дарили гIергъи гIягIниси саби:

1)      Гьаман ЧевяхIсилизи тиладиикIес бегIтала бунагьуни урдуцахъес, балга-дугIя дирес.

2)      БегIтас ахъри лебли садакьа бирес.

3)      БегIтас дигути адамтала ва илдала юлдашунала хIурматбирес.

4)      Тухумдеш ва бегIтачил бархбасунти адамти гIеббурцес.

5)      БегIтала чеблуми вируси кьяйда черахъес.

 ЧевяхIси Кьудратла ВегIли кьадарбараб бегIти мицIирли лебай илдас гIяхIдеш бирахъес, бархьси гьунчирад дашахъес, адабчебтала къяйлизир диахъес.

 

БегIтала гьалабси чебла чебихъути дехIибала

ЖумягI бархIи маркIачIила (бархIехъла) ва дугила дехIиба ургар кIел ракагIятла суннатла дехIибала дарили, гьарил «АльхIямлис» гIергъи 15-на «Аятуль Курси», 15-на «Кьульгьу» делчIи, дехIибала дарибхIели 20-на Идбаглис ﷺ салават белчIи илдас кери бегIтас хIялалабаталли ил адам бегIтала гьалабси чебла чебахъибсилизи халвиру ва халаси шабагъат сарху.

Илкьяйдали, гьар дехIибайс гIергъи 5-на иш дугIя бучIалли, бегIтала разидеш сархес вирар илди мицIирли хIебиалра:

«Раббигъфирли ва ливалидайя ва лиман лягьу хIакъкъун гIалайя».

«Я дила Аллагь ﷻ! ХIуни дила бунагьуни ураса, дила бегIти ва ну чеблалиувти адамти бунагьуназибад умубара».

 ЦабехIти гIялимтани бурули саби, бархIилис 5-на бегIти гьанбушили, илдас балга-дугIя дирни дигеси анцIбукь саби или. Илди гьанхIебуршусила гIямру къияндешуназир дирар. (Мавсуат ал-ХIутIаба).

 

МухIяммад МяхIяммадов

2026-05-01 (Зуль-КьагIда 1447 д.) №5.


ХIяжла дурхъадеш

Динна 5 рукнулизибад хIяж дурхъабарибси саби. Мисаллис, шагьадат, дехIибала, дуббацари - кьаркьа бируси рукну саби, закат - мас-хазнали бируси рукну саби. ХIяжлизиб биалли, Аллагьли ﷻ кIел журала гIибадат цаладяхъили сай, кьаркьа биркIантани ва масличил, ил багьанданра дурхъасилизи бейгIунси саби....


Бакиличила

Ибн аль-Джаузила уршила урши Абуль Музафарли лукIули сай, Ибн Акильли сунечила буруси: «Гьачам, КягIбалис алав тIаваф барили гIергъи, нуни ванзаличиб жавгьар духрала баки чебаира. Иличиб хIунтIена гьимир лебри бриллигIянтличилси. Нуни ил ахъбуцира ва илала вегI варгес кьасбарира. Камси...


ХУРЕГ БАЛКЬАРАХЪНИ

Долма (8 порция) ГIягIнидиркур: ТIутIила кIапIри – 300 гр; белкьунси диъ – 1 кг; биринж – 1 стакан; цIуба жерши – 1; итан жерши – 4 цула; бурт – 400 гр; кьар, зе, исиут, дерубти специяби – бизидеш хIясибли. Балкьарахъни: тIутIила кIапIри зукьиси...


Хьунул адамла дехIибала

Хьунул адамла дехIибайзир мурул адамлайзирад декIардулхъути цацадехI хасдешуни дирар, илди кIидехIлалра хьулчи ца биалра.   БегI гьалаб ил хасдеш декIарбулхъан, хьунул адамли дехIибала дехIдирхьухIели «Аллагьу акбар» или някъби ахъдурцухIели, илхIели ва кIинайс гьар...


Тулкни

Бакlиб ахир замана – пасадбиахъуб гlялам Ахир заманала халкь, дунъяличи хъарихъур, Вайси чули гlеббурцу, бархьси гьуни бархьбалта Хlекьси гlеббурцнилизиб, илди бирар гlянцl-сукъур, Бакlиб ахир замана – пасадбиахъуб гlялам.   Гlялимти ва жагьилти, дунъяличи...