бекlлибиубси бяхlличи чарухъес

Дагъистанна муфтийла мубарак

Дагъистанна муфтийла мубарак

Ассаламу гIялайкум ва ряхIматуллагьи ва баракатугьу, ахIерти узби ва рузби!

 

УркIи-уркIиларад хIуша мубаракдирулрая дурхъаси дуббуцарла Рамазан баз сабаъниличил. Ил баракатла манзил саби къайгъичебдешла ва мутIигIдешла, гIяхIти баркьудлумала, умувирнила ва уркIецIила, илкьяйдали Кьудратла ВегIла чебяхIси сахаватдешла.

 

Рамазан - Аллагьла ﷻ уркIецIи саби, сенкIун ил базлизиб Аллагьла Дев - Кьуръан бирхутачи бархьибсири, дурхъаси савгъат сабливан, гIяхIдешличи жибикIуси ва вайдешлизибад мяхIкамбируси насихIятчи сабливанра.

Даимти гIямрулис ил баз халаси пайдаличил беркIахъес Дунъяла ВегIбекIлизи тиладибарес, ва ЧевяхIсилис шукру барес чебиркур, нуша ил базлис гьунидаахъес имкан гибнилис. Ил базлизир сарри Кьудратла ВегIли нушачи дуббуцари хъардарибти. Дуббуцибтачи хъарси саби лерил вайдешуназибад мяхIкамдеш барес: гъай-мезлизибад, къунбазибад, жалтазибад, бугьтантазибад, вайти пикрумазибад ва гIяхIдеш биресцун къайгъибирес.

Рабазан - нукьсандешуназибад умувирнила баз саби, адамла кьаркьацун ахIи, рухIласи умудешра лебхуси саби.

Алавтачила гъай-мез датирая, сенахIенну дугьбани селичибалра дебали децIагахъес вирар, ва бурибсилис Аллагьла ﷻ гьалар жавабкардеш дихес гIягIниси саби. Бунагьуначивад чевурхниличи умутличил гIяхIдеш биреная, ва хIушала гIибратличибли алавтира адабдешличи жибиреная. Хъуммартидая хIушани кумекбарес дирутачила, сенкIун ил ЧевяхIсила гьалабси нушала чебла саби. Дируцад мискинтас садакьа имцIабиреная.

Аллагьла Расул - МяхIяммад Идбаг ﷺ викIар: «Марлира гьалжанализир «ар-Раян» дикIути хасти къапу лерти сари. Илдази Кьиямала бархIи абицIути саби дуббурцантицун, ва цархIил чилра ахIейцIур. Хьарбиу: «Чинаба дуббурцанти?», ва илди ила абицIур. БегIлара гIергъиси ацIили гIергъи, къапу гIекIути сари, ва гIур чилра илавад ахIейцIур" (аль-Бухари, Муслим).

Дуббуцарла базла даражаби дахъал сари, ил багьандан нушала къайгъира лайикьсили биэс гIягIниси саби.

ИшбархIи лебил инсаниятличи дахъал къияндешунала манзил бакIили саби. Илди асилдешличил ахъес кумекбиру чIянкIли умуси уркIилизибси бирхаудили ва ЧевяхIсиличи умутбихьнили. Аллагьли ﷻ нушази Кьуръайзиб гьанбуршули сай (мягIна): «Марлира къияндешунас гIергъи - кункдешуни...»(сура "Аль-Инширах", аятуни 5-6).

Кьудратла ВегIлизи тиладибирулра иш къиянси манзил, нушала уркIби чIумадарахъес ва сабур гахъес. Илкьяйдали Аллагьлизи ﷻ тиладибирулра нуша лерилра излумазирад, низамагардешлизирад ва балагьуназирад дерцахъес.

Аллагьли ﷻ кумекбараб нушаб Рамазан бегIлара гIяхIси гIибадатлизиб беркIахъес. Ил баракатла, гIяхIдешла, ряхIму-уркIецIила ва дигила баз рухIласи умудешлис, уркIбазиб ряхIятдешлис ва гIяхIти баркьудлумас сабабли биаб.

ЧевяхIсини кумекбараб нушаб дуббуцарла бурхIни хасси гIибадатлизир деркIахъес, гIяхIти баркьудлуми ва балга-дехIибай биалли, адаб-хIяяла ва рухIлашал нушала ВатIан сагабиахъес ва вавалибяхъяхъес.

ДР-ла муфтий, шайх ГIяхIмад-апанди ГIябдуллаев

 

2026-07-01 (МухIяррам 1448 д) №7.


Вайтира лер, гIяхIтира...

- АхIерси редакция, адамти лебси ва цархIилтира мераначир дирути жиндрачила ва шайтIунтачила бурили дигахъира, илдала уми лертив?   - БегI гьалаб бурес чебиркур илдачила гIягIниагаршал гьанбуршес хIейгесилизи халбируси саби. Илдала уми дурес, илдала санигIятуначила ва журабачила гъайикIес -...


Дурхъати дугьби

Савлила суннатла кIел ракагIятла дехIибайс гIергъи балуй шайчи кайхьи кьиблаличи дяхIчили белчIес гIяхIси саби: «Алагьумма рабба ЖабрагIиля ва МикагIиля ва Исрафиля ва ГIизраиля, ва МухIяммадин ﷺ аджирни мина ннари» - 3-йна.   МягIна: «Я Аллагь ﷻ, Аллагьли ﷻ вируси...


БегIлара халаси багьа

Гьачам мургьи-арц дирцуси тукейзи риштIаси рурси ракIиб ва хьанцIа рангла дурхъаси къаркъализибад цалабяхъибси баки сунес бедахъес тиладибариб.  – ХIела ил асес арц леру? – хьарбаиб туке вегIли, - ил кьалли дурхъаси саби. - Гьайгьай, дила дахъал арц лер, – рикIар рурси ва...


Алжанализив жагьилтас бекIдеш диран

Абу Суфьян ибн аль-ХIарис нушала Идбагла ﷺ узикьар ва зилан сайри, илди ца манзил акIубтири ва ца хъалибарглизиб халабаибтири. Илала дурабадра Абу Суфьян Идбагла ﷺ ниъла узи сайри, сенахIенну илди Саад кьамлизирадси ХIяшима хьунул адамли ниъли бахунтири. Абу Суфьян илкьяйдали Аллагьла Расулла ﷺ...


Нушала челябкьлали сабти илди мяхIкамбирехIе…

ГIергъиси замана гIулухъабала хIейгидизести адуцала лебтанилра хIясибдирули дургар. Сегъунти сари илди? ИшбархIи бахъалгъунти жагьил адамтани, школала бучIантани урези-хIяяагарли, чина-биалра тIашбизурхIели электронный тяхIярла папрусуни дитIикIули сари, цархIилван илдас вейпуни бикIули...