Шәбан ајында јахшылыг елә

Шәбан ајында јахшылыг елә

“Башга ајларын јанында Шәбан ајынын үстүнлүјү диҝәр пејғәмбәрләрин јанында мәним үстүнлүјүм кимидир” (Мүһәммәд Пејғәмбәр).

 

Бизә мәлумдур ки, Рәсулүллаһ ﷺ  нәинки бүтүн пејғәмбәрләрин ән јахшысыдыр, һәм дә одур ки, бүтүн хилгәти Аллаһ-Тәала ондан өтрү јаратмышдыр. Инди исә ҝәлин бахыб ҝөрәк галан ајларын јанында Шәбан ајынын үстүнлүјү нәдәдир. Мүсәлманлар үчүн мүгәддәс олан бу ајда ҝөрүлән бүтүн хејирхаһ ишләр дәфәләрлә чохалыр вә һеч бир манеәсиз ҝөјләрә галхыр. Аллаһ Елчиси ﷺ  билдирмишдир ки, Шәбан ајынын ады  “тәшәәбә” сөзүндән әмәлә ҝәлир ки, мәнасы “јајылмагдыр” - бу ајда јахшылыг јајылыр. Вә бу ајда әсас әмәл оруҹдур. Буна ҝөрә дә Пејғәмбәр ﷺ  бу ајда оруҹ тутмушдур. Әсәмәт бин Зејд Пејғәмбәрдән ﷺ  Шәбан ајында оруҹа ҝөстәрдији сәјин сәбәбини сорушмушдур. Рәсулүллаһ ﷺ  ҹаваб вермишдир: “Рәҹәб вә Рамазан ајларынын арасында олан бу ајда инсанлар лагејдлик ҝөстәрирләр. Бу ајда бүтүн әмәлләр Аллаһа ﷻ  јүксәлир. Мән истәјирәм ки, әмәлләрим ҝөјә галханда мән оруҹда олум”. Ҝәлин Пејғәмбәрин ﷺ  бу сөзләри үстүндә дүшүнәк: бу үч мүгәддәс ај башлајан кими дәрһал биз бөјүк руһ јүксәклији илә оруҹ тутмаға, хејирхаһ, фајдалы ишләр ҝөрмәјә башлајырыг. Лакин ҝүндән-ҝүнә бу руһ јүксәклији азалыр, белә ки, артыг ајын ахырында... тамам кәсилир. Вә Шәбанда, Пејғәмбәрин ﷺ  дедији кими, адамлар те-тез лагејдлик ҝөстәрирләр. Буна ҝөрә дә бу ајда биз Аллаһ ﷻ јолунда даһа чох ҹидди-ҹәһд ҝөстәрмәлијик. Сағламлығы имкан вермәјән вә ја башга сәбәбләрә ҝөрә бир ај әрзиндә оруҹ тута билмәјәнләр гој һеч олмаса ајын әввәлиндә, ортасында (13-ү, 14-ү вә 15-и) вә ајын ахырында үч-үч ҝүн оруҹ тутсунлар. Хүсусилә 15-ҹи ҝүнүн оруҹу гијмәтлидир. Һәдисдә дејилмишдир: “Шәбан ајынын үч ҝүн әввәлиндә, үч – ортасында вә үч –сонунда оруҹ тутана Аллаһ-Тәала јетмиш пејғәмбәр кими мүкафат јазаҹаг, онун дәрәҹәси исә Уҹа Аллаһ јетмиш ил ибадәт етмиш гулун дәрәҹәси кими олаҹагдыр. Вә әҝәро, бу илдә вәфат едәрсә, шәһид кими өләҹәкдир”. Биринҹи вә сонунҹу ҹүмә ахшамы ҝүнләри дә оруҹ тутмаг јахшыдыр. Һәдисдә дејилмишдир: “Шәбан ајынын биринҹи вә ахырынҹы ҹүмә ахшамы ҝүнү оруҹуну тутаны Аллаһ ﷻ Ҹәннәтә варид етмәји өһдәсинә ҝөтүрүр”. Бу ајда арзуолунан әмәлләрдән бири дә тез-тез “салават” охумагдыр: “Аллаһумма салли әла Мүһәммәдин вә әла али Мүһәммәдин вәсәллим”. Мүбарәк Шәбанда әсас чох һөрмәтли ҝеҹәләрдән бири – Бәраәт – вар – 15-дән 16-на кечән ҝеҹә (башга мәлумата ҝөрә, бу, 14-дән 15-нә кечән ҝеҹәдир).

 

Әнсар Рамазанов 

2026-05-01 (Зул къагIида 1447 г.) №5.


SUALLARINIZ

Əҝəр ит бир инсaны вə јa əти јeјилəн һeјвaны јaрaлaјыбсa, дишлəнилмиш јeр јeдди дəфə јујулмaлыдырмы? Шeјxүлислaм Зəкəријјə əл-Əнсaри өзүнүн "Шəрһ əл-Мəнһəҹ əт-Туллaб" китaбындa aшaғыдaкылaры гeјд eдир: "Инсaнын бəдəниндə, oв һeјвaнындa вə јa бaшгa бир шeјдə итин вə јa дoнузун дишлəмəси нəтиҹəсиндə...


Təbii fəlakət: Davamlılıq və insanlıq sınağı

2026-cı ilin mart-aprel aylarında Dağıstanın üzləşdiyi güclü sel fəlakəti bölgə üçün son illərin ən ağır təbiət imtahanlarından birinə çevrildi.   Bir çox şəhər və rayonlarda suyun səviyyəsinin qəfil yüksəlməsi yaşayış məhəllələrinin su altında qalmasına, nəqliyyatın iflic olmasına,...


Исламда гурбан кәсмә ајини

Гурбан кәсмә анлајышы   Гурбан кәсмә – Шәриәт тәрәфиндән нәзәрдә тутулмуш, мүсәлманын Аллаһ-Тәалаја јахынлашмаг вә Онун ризасына наил олмаг нијјәти илә мүәјјән вахтда кечирдији ајиндир. Бу мәрасимдә дәвә, ири вә хырда бујнузлу һејван кәсирләр.   Гурбан кәсмәнин ганунилији...


Qurban kəsməyi necə düzgün yerinə yetirmək olar (qurban)

Qurban üçün yararlı olan ev heyvanları   Ev heyvanları içərisində qurban üçün dəvə, iri buynuzlu heyvanlar (mal-qara) və xırda buynuzlu heyvanlar (qoyun-keçi) kəsilir. Yəni, dörd məzhəbin rəyinə görə, ev heyvanları arasında yalnız bu...


Имaм, һaфиз, ҝөркəмли aлим Ҹəлaлəддин əс-Сүјути

(Давамы. Башланғыҹы әввәлки нөмрәмиздә).   Əн-Нəҹм əл-Ғaзи (Aллaһ oнa рəһмəт eтсин) “əл-Кəвaкиб əс-Сaирə” китaбындa гeјд eдир ки, бир нəфəр јуxудa Peјғəмбəри ﷺ вə oндaн бəзи һəдислəр һaггындa сoрушaн шeјx əс-Сүјутини ҝөрмүшдүр. Peјғəмбəр ﷺ исə oнa бeлə ҹaвaб вeрмишдир:...