Аслияб гьумералде

ЖужахIалъе хIарамал

ЖужахIалъе хIарамал

ЖужахIалъул цIедаса цIуни букIуна щивав чиясул аслияб мурад. Гьелдаса хвасарлъиги буго муъминчиясе Къиямасеб къоялъ кIудияб битIккей. Щайин абуни, гьеб щвей бугелъул инсанасе Алжаналда кверщел батиялъе гIаламат.

Хирияб Къуръаналда буго гьадинаб магIнаялъул аят: «Щибаб напсалъ хвалил кьогIлъи чIамизе буго ва щивасе Къиямасеб къоялъ жиндир гIамал бихьун тIубараб жазаъги гьабизе буго. ЖужахIалдаса хвасарлъун Алжаналде витIаравги кIудияб талихIалда кверщел гьабурав вуго…», - ян (сура «Алу-ГIимран»).

Хирияв аварагас ﷺ хIадисазулъ гIезегIан рехсей гьабуна Алжан насиблъулел гIамалазул, ай жал жужахIалъул агьлулъун лъугьине гьечIел чагIи. Рехсей гьабила, аварагасул ﷺ хIадисазулъ баян гьарурал, жужахIалъул агьлулъун рукIине гьечIел щуго тайпа гIадамазул. ТIоцересел, жал Аллагьасдаги ﷻ божарал, купруялде руссиналдасаги хIинкъарал.

Анас ибну Маликидаса бицун буго, жинда рагIанин Аллагьасул ﷻ расулас ﷺ абулеб: «Лъабго сипат буго, жиндилъ гьел ругев чи жужахIалъе хIарам гьабурав: Аллагьасде ﷻ бугеб рекIелчIей, Гьесде ﷻ бугеб рокьи ва куфруялде ккезегIан жиндие жужахIалде рехи ва гьенив вухIиго цIикIкIун бокьи», - ян (АхIмад).

КIиабилел, парзгун суннаталда жидеца тIадчIей гьабулел. Аварагас ﷺ абунин ХIанзала ибну РабигIица бицун буго: «Къойил балеб щуябго какалда какичури, гIуж, рукугI-сужда мухIкан гьабун ва гьебги Аллагьасе ﷻ гIоло жинда тIадлъураб хIакълъун бихьун, тIадчIей гьабулев жужахIалъул цIаялъе хIарам гьавурав вуго», - ян (АхIмад). Суннатал каказул хиралъиялъул ва гьел раязде кантIизарун абурал гIемерал хIадисал руго аварагасул ﷻ. Рехсей гьабун тела гьезул цоялъул: «Къалъул какда цебе ва хадуб ункъо ракагIат суннат-какалда тIадчIей гьабулев Аллагьас ﷻ жужахIалъе хIарам гьавула», - ян (Тирмизи).

Лъабабилел, гIадамазда гьоркьоб рукIа-рахъиналъулъ гIамалтIабигIат бигьаял. ГIабдуллагь ибну МасгIудидаса бицун буго аварагас абунин: «ЖужахIалъул цIаялъе хIарам гьавуравлъун вуго кинавниги тамахав, гIодове виччарав, гIадамазде гIагарав, гIамалхасияталъе бигьаяв чи», - ян (ибну ХIиббан).

Ункъабилел, Аллагьасдаса хIинкъун гIодулел. ГIабдуллагь ибну МасгIудидаса бицараб хIадисалда буго: «Цониги лагъ гьечIо БетIергьанасдаса хIинкъиялъ жиндир бадиса, тIотIол бетIергIанасебгIаги, магIил горо бачIарав ва гьебги кIаркьазде тIинкIарав Аллагьас жив жужахIалъул цIаялъе хIарам гьавун гурони», - ян (ибну Мажагь).

Щуабилел, ракI-ракIалъ «Ла илагьа илла ЛЛагь» абураб калима жидеца абурал.

МахIмуд ибну РабигIадаса бицун буго: «ГIицIаб Жиндир разилъи тIалаб гьабун «Ла илагьа илла Ллагь» абураб калима абурав чи Аллагьас жужахIалъул цIаялъе хIарам гьавурав вуго», - ян (Муслим). Аллагьас щивав бусурбанчи гьавеги гьал рехсарал гIамалал цIунулел ва гьезда тIадчIей гьабулеллъун ва жужахIалдаса тархъан гьаруразда гьоркьор!

Амин!

МУХIАММАДГIАРИФ КЪУРБАНОВ

2026-08-15 (РабигIул аввал 1448 с.) №16.


Аварагасухъ ﷺ гIашикъав

Увайсул Къарани ккола табигӀиназул цояв. Цо-цояз абула гьев гьезда гьоркьоса бищун тIадегIанав вукIаниланги. ГӀемерисел гӀалимзабаз гьев хириявлъун рикӀкӀуна ХӀасанул Басридасаги, ГӀумар бин ГӀабдулгӀазизидасаги, ГIа-тIаъ бин РабахӀидасаги, СагӀид бин Мусайибидасаги.   Увайсул Къарани...


Суал-жаваб

Муцин абураб улитка гъорлъ бугеб косметика чIужугIаданалъ хIалтIизабизе бегьулищ? ШаргIалда рекъон муцин буго бацIцIадаб жо, ай улиткаялъ жиндаса къватIибе бачIинабулеб лъамалъи. Гьединлъидал, гьелъул гьабураб косметология хIалтIизабизе бегьула, какда цебе чуризеги кколаро. Росасе инчIей...


Къуръаналда рехсараб пихъ

Инжир ккола бищунго машгьурал пихъазул цояб, хирияб Къуръаналда рехсон Аллагьас тIадегIан гьабураб. ТIадегIанав Аллагьас абуна (магIна): «Тин (инжир) ва зайтун абулеб жиб кIиялъулъго баракат бугеб, жиндаса инсанасе квание ва дару-сабабалъе мунпагIат босулеб пихъалдалъун гьедулев вуго...


Мажгиталъул азбаралда – ярмарка

МахӀачхъалаялъул Централияб мажгиталъул майданалда тӀобитӀана риидалил лъай кьеялъул курсазул гӀахьалчагӀаз ва гьезул эбел-инсуца гӀуцӀараб лъималазул ярмарка. Ярмарка гӀуцӀаразул цоялъ бицана: «Лъималазе унго-унголъунги бокьула гьадинаб ахӀвал-хӀал. Нижер расги ракIги бухIичIо гьаниб...


Ахирисеб сапар

Хвел ккола щивав чиясда цебе бугеб, тIаса унареб хIакъикъат. ТIадегIанав Аллагьас абуна (магIна): «Кинабго напсалъ хвел чIамизе буго», - ян. (Сура «Алу-ГIимран», аят 185)   Гьединлъидал исламалъ бусурбабазда малъула хвалде хIадурлъи гьабизе гуребги, дунял тун унев чиясда аскIоб кин рукIине...