Аслияб гьумералде

Кваназеги лъай

Кваназеги лъай

Кваназеги лъай

Квен ккола чара гьечIого инсан жинде хIажалъулеб жо. Исламияб диналъ инсан битIун хьвадиялъул киналниги рахъал жанире рачуна. Квен кванайги гьоркьоса бахъараб гьечIо. Халгьабидал, кванил адабазул цебе бисмиллагь бахъи, ахиралда алхIамдулиллагь лъей гурого цогидал адабал гIемерисезда лъалелго гьечIо. Кваналелъубги гIицIго чехь цIей ва гIорцIи гуреб батIияб ният букIунеб гьечIо.

 

Бищун цебе лъазе ккела вакъун гурони кваназеги ва гIорцIилалде квен тезеги цIакъго беццараб букIин. Кванда цебе кверал чурила. Гьалбал ругони, кванда цебе дуцаго байбихьила кверал чуриялдалъун ва кванда хадуб тIоцебе гьел риччала кверал чуризе.  Кванда цебе бисмиллагь бахъила, «бисмиллагь» абунги тезе бегьула, амма камилго бахъизе хирияб буго. Щибаб лукъма кIалдиб лъолелъубги бисмиллагь бахъизе лъикIаб буго. Гьебги кваниде бугеб гIишкъуялъ Аллагь ﷻ рехсеялдаса машгъул гьавичIого вукIине. Бисмиллагь рагIун бахъила цадахъ кваналездаги ракIалде щвезелъун ва гьелъул кириги нилъее щвезе букIине. Авалалда бахъизе кIочон батани, «бисмиллагь аввалагьу ва ахирагьу» абила ракIалде щваралъуб. Бусурбанчияс бищунго кIвар кьезе ккола какие чуриялда кванаялде, гьелъ гIибадат-тIагIат гьабиялъе кумек гьабула. ГIодове виччан, гIедегIичIого кванараб квералъ кванала, цIамалдалъун байбихьила, лукъмаби гьитIинал кванала, лъикI чIамичIого къулчIиларо, кIалдиб бугеб тIагIам лъугIичIого цогиябги босиларо. Цебе лъураб квен какиларо ва гIайибал чIваларо. Хирияв Аварагасги ﷺ квен какулароан, бокьани кваналаан, бокьичIони кваначIого толаан, амма какулароан. ХIурматияв чиги вукIаго, гьесдаса цеве кваназеги байбихьиларо, живго цевесев вугони, цогидал балагьун чIезаричIого, хехго кваназе байбихьила. Гъадароялъул бакьулъан, бищун тIасан кваналаро, жиндаго цебе бугеб рагIалалдасан кванала. Гьанги чедги бекун кванала, нусалъ къотIизе лъикIаб гьечIо, гьелдаса Аварагас ﷺ нахъчIвалел руго. Чадида тIад щибго жо лъеларо, гьелда цадахъ кваналеб хIан, нах гIадал жал хутIун. Чед ва цогидаб квен гIодоб бортидал кодобе босила, шайтIаналъе теларо. Аварагасул ﷺ хIадисалда буго: «Нужер кванил лукъма гIодобе бортани, кодобе босе, гьелда бахараб хъублъиги инабе, гьеб щайтIаналъе тоге, квербацIалъ кверги бацIцIунге цин килщал чIчIикIичIого, нилъеда лъаларелъулха жиндир кинаб тIагIамалда баракат бугебали».

БухIараб кванде пуйзеги лъикIаб гьечIо ва пун кванараб кванилги инсанасе зарал буго. ГIодове виччан квен кваназе кIолеб хIал лъугьинегIан чIела ва цинги кванала. Гьединлъидал, квен цебе лъолелъубги цIакъго бухIараб лъеларо. Кванан лъугIидал, кIалдибе дагьаб цIам босила, гьеб лъабкъоялда анцIго унтуе дару кколиланги абун буго. «АлхIамдулиллагь» абун Аллагьасе ﷻ реццги гьабила кьурал нигIматазухъ, ахиралда квералги чурила.

 

Жабир Мажидов

 

 

2026-06-15 (МухIаррам 1448 с.) №12.


ХIалалаб гьанал нигIматал

ДРялъул муфтияталда тӀоби-тӀана Дагъистаналъул Росдал магӀишаталъул ва кванил нигӀматазул министерствоялъул вакилзабазулгун данделъи. Гьениб бицана гIи-боцӀул къадар гӀемер гьабизе ккеялъул ва гьеб гӀезабиялъул рахъалъ цадахъаб хӀалтӀи гьабиялъул хIакъалъулъ, гьединго, базаразда хӀалалаб гьан...


Аварагасул ﷺ мажгиталда моцIрол игIтикафалдасаги хирияб

ХIурматиял диналъул вацалгун яцал. Халкъалъул жамгIият гIуцIун буго БетIергьанас цоцазда бараблъун, ай цоцазе кумек гьабиялда хурхинабун.    Хирияб Къуръаналъул аяталда буго (магIна): «Муъминал бихьиналги руччабиги цоцазе кумекчагӀи ва гьудулзаби руго. Гьез битӀараб жоялдалъун...


Аллагь ﷻ рехсей

Аллагь ﷻ гIемер рехсеялда хурхун рачIарал цо-цо хIадисазул магIнаби.   Аллагьас ﷻ абулеб буго, лагъас Дун рехсани, Дица гьевги рехсезе вугин. Цояс гьикъана Аварагасда ﷺ, кидаго гьабизе лъикIаб гIамал бицейилан. Аварагас ﷺ абуна Аллагь ﷻ рехсолаго мацI бакъвазе биччангутIи бугилан...


Рогьалил суннат

Рогьалил как жамагIаталда бай ккола цIакъ хирияб гIибадат. Нилъеда лъала гьениб «Магьдина» цIалулеблъи. Гьелде кIвар кьечIогоги тола цо-цояз. КIиабилеб ракагIаталъул рукугIалдаса ворхидал, гьелъул тасбихI-дугIа цIалун хадуб «Магьдина»...


Авараг ﷺ кинав вукIарав…

Нилъеца гьаб дунялалда гьабуралъул ахираталде босулелдасан буго гьабураб гIамал. Гьелъ, МухIаммад аварагасул ﷺ умматалдаса нилъги гьарун ругелъул, щивас пикру гьабуни рекъараб буго Аварагасул ﷺ гIамалалда релълъараб чан гIамалдай дица гьабулебин абураб жо. ХIадисалда буго инсанасул жаназа нухда...