Аслияб гьумералде

Бищун цеве жужахIалъуве лъугьунге!

Бищун цеве жужахIалъуве лъугьунге!

«Дица бугеб жо абула», - ян гIузру бачун цоцада нахъасан хабар бицине мадар гьабула нилъеца. ЛъикIалдалъун бицани кири щолеб, амма бокьулареб жоялдалъун бицани кIудияб мунагь хIасуллъулеб, бицарав тIаса лъугьун гурони Аллагьги тIаса лъугьунарев.

Гъибаталъул баян гьабун аварагас r абуна: «Гьеб буго жиндие бокьуларелдалъун диналъул вац рехсей», - абун. Цинги аскIов вугес гьесда ﷺ гьикъана: «Дица абураб жо гьесулъ бугонигийищ?» - илан. Аварагас ﷺ абуна: «Дуца абураб жо гьесулъ батани - дуца гъибат гьабуна, батичIони - бугьтан лъуна», - ян. (Муслим, Абу Давуд, Тирмизи)

ХIакъикъаталдаги гIадамазда гьоркьоб цIа лъолев чи ккола бищун квешав, кIигьумерчи. Абу Гьурайратидасан бицана аварагас ﷺ абунин: «Нужеда гьоркьов бищун квешав щивали лъалищ», - илан. «Аллагьасда ﷻ ва гьесул Расуласда ﷺ цIикIкIун лъала», - ян асхIабзабаз жаваб кьедал, аварагас ﷺ абуна: «Цоязухъе цо гьумергун, цогидазухъе цогидаб гьумергун вачIунев кIигьумерчи вуго», - ян. (Бухари, Муслим)

Цогидаб хIадисалдаги аварагас ﷺ абулеб буго гьаб ракьалда кIиго мацI бугев чи ТIадегIанав Аллагьас ﷻ къиямасеб къоялъ гьесие цIаялдасан кIиго мацI бижизабулин. (Ибну ГIасакир «Тариху димишкъ»)

Гъибат ккола жиндие бокьулареб жоялдалъун инсан рехсей, битIаралдалъун рехсолев ватаниги. БатIалъи гьечIо - кIалалъ рехсей, хъван битIе, ялъуни бераз, квераз, ботIроца ишара гьабун рехсанигицин. Инсанасул мукъсанлъи баян гьабулеб жо дуца бичIчIизаби ккола гъибат. Гьединго хIарамаб буго гъибат гьабулев чиясухъ гIенеккизе ва тIад рекъезе. Гъибат гьабиялъ, цIаялъ цIул бухIулеб гIадин, инсанасул лъикIал гIамалал рухIула. Аварагасул ﷺ заманалда гъибат рокьукъаб махIалдалъун загьирлъулаан.

Цо къоялъ гьединаб махI бахъиндал, аварагас ﷺ абуна: «Мунапикъаз муъминзабаздасан гъибат гьабуна. Гьаб гьуриги гьеб сабаблъиялъе бахъараб буго», - ян. (Бухари)

ГIалимзабаз бицана: «Жакъа гIадамаз гъибат гIемер гьабулеб букIиналъ нилъеде гьеб махI бачIунеб гьечIо, ай мегIер гьеб махIалъ цIун букIиналъ», - ян. КагIбул АхIбарица абуна, цо-цо тIахьазда хъван бихьанин: «Гъибаталдасан тавбу гьабун хварав алжаналде ахиралда лъугьуна. Гъибат гьабиялда даимлъун хварав жужахIалъуве бищун цеве лъугьуна», - ян. Аллагьас ﷻ цIунаги нилъ киналго гьеб квешаб пишаялдаса. Амин.

ЖАБИР МАЖИДОВ

2026-04-15 (Зул къагIида 1447 с.) №8.


БакI теларо

Нилъер гIумруялъулъ рукIуна гIадатияллъун рихьулел, амма Аллагьасда цебе кIудияб кIвар бугел жал. Гьединал, кIочон тарал суннатазул цояб ккола как балеб мехалда мухъал ритIизари. ГIемерисез гьеб кIвар кьечIого тола, гьеб битIахъего нилъер какил даражаялда ва гIадамазда гьоркьоб бугеб цолъиялда...


Гьикъизе нечараб бицине намусаб

Свакан вукIуна...   Дун росасе ана цо жигарав чиясе. Ниж рукIана бищунго лъикIал рос-лъадилъун. Гьес рагIи кьун букIана цадахъ гIемераб заман базе, цадахъ сапар бухьине, тира-сверизе. Амма гьанже дир ракI буссунеб буго. Гьев кидаго свакан вукIуна. Сундулго интерес гьечIо гьесие. Дир цониги...


Суал-жаваб

Гамида рекIун сапар гьабулев чиясул сапар киб байбихьулеб? Шагьар бугони ралъдал рагӀалда бугеб, ракьалдасан гьенире щвезегIан рекIун ине кколелги гьечIони ва гамидал ралъдал рагӀалде бачIинеги кIолеб бугони, сапаралъул байбилъун лъугьуна (гьес как къокъ гьабизе ва тIаде росун разе гIадал...


Нужее баяналъе

«БисмиЛлагьалъул» чан хIарп бугеб? – 19. «ХIа» ва «Мим» - аздаса байбихьулел сураби чан ругел? – Анкьго. Щай гьезие ХIавамим абурал цIарал кьурал? – ХIа-мим абун Аллагьас ﷻ гьел сураби байбихьун рукIиналъ. Щал гьел...


Аварагасул ﷺ асараздасан

Авараг ﷺ мисал босулев чи вукIиналъ, асхIабзабаз Аварагас ﷺ хIалтIизарулел рукIарал алаталцин рехсана. Ибну Асирица баян гьабуна стакан гьоркьохъеб кӀодолъиялъул букӀанин, я гьитӀинаб, я кӀудияб гуреб. Аварагасе ﷺ бокьулаан алатазда хасал цӀарал лъезе, стаканалда цӀарги лъуна «Раян» абун. Гьесул...