Аслияб гьумералде

Цересел умматазул унти

Цересел умматазул унти

Пуланав бусурманчиясе Аллагьас ﷻ кинаб бугониги нигIмат кьун батани, масала, берцинлъи, бечелъи, хъулухъ, гIелму, гьунар ва гьеб диналъул вацасулъ бихьун хадуб захIмалъани, гьесда тIаса ине гьеб бокьани, яги гьеб гьесда тIаса иналдалъун воххани, гьеб жо ккола чIегIераб ва хIарамаб хIасад. Амма диналъул вацасе щвараб нигIмат гьесиеги хутIун, гьелда релълъараб дуеги щвезе бокьани, гьеб хIалалаб нигIматги батани, гьеб щвезе бокьи хIалалаб буго.

 

Гьеб нигIмат диналда хурхараб ахираталъулаб батани, гьеб дуе бокьиги суннатаб яги тIадаб буго.

ХIасад какун буго Къуръан-хIадисалдаги. Хирияб Къуръаналда рехсон буго хIасад сабаблъун цересел умматазда гьоркьоб ккараб рикьиялъул. Капурзабаз МухIаммад ﷺ аварагасдехун хIасад гьаби сабаблъун гьел капурлъиялда хутIана. Адам аварагасдехун хIасад гьабиялдалъун илбис къосана. Къабилица жиндирго вац Гьабил, хIасад сабаблъун, чIвана ва гь.ц.

ХIадисалда буго: «ХIасадалъ инсанасул лъикIаб гIамал кванала, цIаялъ цIул кваналеб гIадин», - .

ХIасадги иманги лагъасул рекIелъ данделъуларо.

ХIасад гьабун хадуб лъикIлъи тIаса уна.

Бищун умматалъе хIинкъи бугеб жоги цоцаде хIасад гьаби ккола. ХIасад ккола цересел умматазулго букIараб унти. ХIасад рекIелъ гьечIел чагIи алжаналъул гIадамал ккола. ХIасадалъ гьалаглъарав чиясе хвасарлъи букIунаринги буго, иблисалъе букIунаребго гIадин. Гьебги хIасадалъ гьалаг гьабуралъулха.

ХIасадчиясдаса хIакъирав чиги вукIунаро. Гьев дунялалдаги гIазабалъукь вукIуна. Гьесда Аллагьас ﷻ нигIмат кьурал чагIи щибаб къоялъ рихьулелъулха. Гьел рихьанщинахъе гьесие захIмалъула. Ахираталъул гIазабги гьесие цIакъ цIикIкIараб, унтараб ва кьогIаб букIуна. Щай абуни, гьев ккола Аллагьас ﷻ хъвараб жоялда разилъуларев чи. Аллагьасул ﷻ хIикматалдаги хIукму-къадаралдаги данде чIарав чи.

ХIасад бижиялъе гIемерал сабабал руго. Масала, тушманлъи, рокьукълъи, живго тIадегIанавлъун вукIине бокьи. Гьединав чиясе жиндасаго тIадегIанавлъун цогидав вихьизе бокьуларо. Гьединго гьел сабабаздасан ккола чIухIи, цогидал гIадамал гIиссинго рихьи. Гьел сабабаздасан ккола живго жиндаго цIакъавилан ккей, жиндиего цIар, машгьурлъи, бечелъи бокьи.

ХIасад бугесе цогидав бечелъизе, машгьурлъизе бокьуларо. ХIасадалъул унтиялъе дару ккола гьелъул пикру гьаби, гьеб какун рачIарал аяталгун хIадисал цIали, гьелъул жиндиего дунялалда гIакъубаги ахираталда гIазабги букIин бичIчIи.

ХIасад тIаса уна дунялалъул рахIаталъулги ахираталъул нигIматазулги пикру гьабиялдалъун. ХIасад тIаса уна гьелъ тIалаб гьабулеб жоялъул гIаксалда хIалтIани. Масала, хIасадалъ ахIани пуланав чи какизе, гьев веццун, гьесие квешлъи гьабизе ахIани, лъикIлъи гьабун. Цо вацасул нигIмат бихьани, Аллагьасда ﷻ гьарила: «Я БетIергьан Аллагь ﷻ, Дуца гьеб нигIмат гьесие тIадеги цIикIкIинабе», - ян.

Гьедин дугIа гьабуни хIасадги нахъе уна, шайтIанги загIиплъула, Аллагьги ﷻ разилъула, дуеги гьеб нигIмат щвагиян малаикзабаз дугIаги гьабула, гьезул дугIа къабуллъулелъул.

Аллагьас ﷻ тавпикъ кьеги гьелдаса рацIцIалъизе.

 

Шамил МухIаммадов

2026-04-15 (Зул къагIида 1447 с.) №8.


ХIурматиял лъимал!

Нужецаго рахъарал суратал, кучIдул ва цогидал жал гьаб номералде +7 988 458 16 63 ритIизе бегьула!         ГIабдулатIипова Хадижат, 7 сон, Кокрек росу. ГIабдулвахIидов МухаммадгIали, 10 сон, Краснооктябрьский росу. ГIабдулвахIидов Наби, 7 сон, Гъизляр...


Балагь-къварилъи

Бусурбанчиясе, тIаде рачIунел тIабигIиял балагьал, букIа гьеб ракь багъари, гьурал рахъин, гIаммал унтаби, лъим кIанцIи ва цогидалги, гьеб буго бечедав-мискинав абун течIого, щивав чи кумек, хвасарлъи тIалаб гьабун къватIиве вахъунеб заман. Гьеб хIалалъулъ чияда ракIалде щола дунял тIаса ине,...


Балагьаздалъун хIалбихьи

ХIурматиял бусурбаби, гьаб гIагараб заманалда нилъер Дагъистаналъул бакI-бакIазде бачIана ракIалдаго букIинчIеб къварилъи. Гьелъие сабабалъунги ккана бараб чваххунцIад. Гьелъул хIасилалда Дагъистаналъул тахшагьар МахIачхъалаялда, Хасавюрт районалъул росабалъ ва цогидал бакIазда лъим рукъзабахъе...


Аварагасул ﷺ асараздасан

Авараг ﷺ мисал босулев чи вукIиналъ, асхIабзабаз Аварагас ﷺ хIалтIизарулел рукIарал алаталцин рехсана. Ибну Асирица баян гьабуна стакан гьоркьохъеб кӀодолъиялъул букӀанин, я гьитӀинаб, я кӀудияб гуреб. Аварагасе ﷺ бокьулаан алатазда хасал цӀарал лъезе, стаканалда цӀарги лъуна «Раян» абун. Гьесул...


Аварагас ﷺ течIеб как

Тагьажуд ккола боголил какдаса хадуб рогьалил как ахIизегIан балеб суннатаб как. Гьеб цIакъ кIвар бугеб какги буго. Гьеб базе бихьизабун буго рогьалил как базегӀан. КигӀан заманалъ кьижаниги, ворчӀун хадуб ва рогьиналде бараб как ккола тагьажуд.   Нагагьлъун, сапаралъ вугев чияс маркӀачӀул...