Аслияб гьумералде

Рокьул хIикмат

Рокьул хIикмат

Г1алимзабазул пикру рекъараб калам буго Аллагьги Гьесул расулги вокьи щивав чиясда т1адаб бугин абураб. Гьелъие х1ужалъунги буго аварагасул гьадинаб х1адис: «Нужер цонигияв унго-унгоги иман лъуравлъун вук1унаро, гьесие Аллагьги Гьесул расулги жиндирго агьлуялдаса, боц1и-малалдаса ва киналниги г1адамаздаса ц1ик1к1ун рокьулеллъун рук1инег1ан», - абураб (Бухари).

Рокьи абула пуланаб жоялде т1абиг1ат гьесиялда, гьеб гьеси бук1иналъе г1оло жиб бокьаралда аск1об лазатаб, черхалъе х1алхьи щолеблъун. Гьеб гьеси къуватлъараб мехалда гьелда абулебги буго гъваридаб, чорхолъ бессараб г1ищкъуян.

Амма Бет1ергьанасде бук1ине кколеб рокьи щвезе рес бук1унеб гьеч1о лагъас жиндир рак1 дунявиял жалаздаса бац1ц1ад гьабизег1ан. Рац1ц1алъун хадуб бук1унебги гьеч1о цоги жоялде рокьи. Щайин абуни, хъвалеб буго рокьи бугин жиндаса гьеч1еб жо бух1улеб сипатилан. Гьелъул г1аламатги буго дунял-ахират бокьи къот1изаби.

Абула рокьиялъул загьир кколин жив вокьулев разилъи, бат1ин абуни - рак1 гьесие кьей.

Г1арифуназул биценаздасан буго:

– Фарисица бицана: «Аллагьасдехун шавкъ ккаразул рак1ал нур барал руго Бет1ергьанасул нуралдаса. Гьезул шавкъ багъарараб мехалъ гьеб нур зоб-ракьалда гьоркьоб кунч1ула. Цинги Аллагьас малаикзабазда абула: «Гьалищ Диде шавкъ ккарал? Нужеца нуг1лъи гьабе, я дир малаикзаби, Дун гьездехун ц1ик1к1ун шавкъ ккарав вуго», - абун.

Ибрагьим ибну Адгьамица абуна: «Цо нухалъ дун Лубнан абураб маг1арде вахана. Гьенив дида ватана цо г1олохъанчи ва гьесги абулеб бук1ана: «Я дир рак1, жиндие рокьиялда бугев, напсги жиндие хъулухъалда вугев, шавкъги жиндие кутаклъун бугев, кида дуда дандч1вай бук1ине бугеб?» - ян. Дица гьесда абуна: «Бет1ергьан гурх1аги дуда, Гьев вокьиялъе г1аламат щиб бугеб?» - ан. Гьес абуна: «Гьев рехсезе бокьи буго», - ян. Нахъеги дица гьикъана: «Черхалъулъ бессун Гьев вокьиялъе г1аламат щиб кколеб?» - ан. Гьес абуна: «Кинабниги х1алалъулъ Гьев к1очонгут1и буго», - ян.

Басраялда вук1ана Аллагьасде бугеб рокьиялъ г1емер г1одун бераздаса канлъи арав чи. Гьес абулеб бук1ана: «Я Аллагь , кидаллъизег1ан дун Дуда дандч1вазе гьеч1ев. Дур Т1адег1анлъиялх1а, нилъеда гьоркьоб гьалделеб ц1а бук1арабаниги дун вуссинароан, Дур кумек-тавпикъалдалъун, Дуде щвезег1ан», - абун.

Аллагьас нилъее насиб гьабеги Гьев вокьи ва гьелде рачунеб г1амал.

Мух1аммадг1ариф Къурбанов.

2026-08-15 (РабигIул аввал 1448 с.) №16.


Какда хадуб зикру ва дугIа

ТIадегIанав Аллагьасде гIагарлъиялъе бищун кIудиял нухазул цояб ккола зикру - Аллагь рехсей. Гьелъ муъминчиясул ракI чIаго гьабула, такъва щула гьабула, БетIергьанасулгун бухьен цIунизе кумек гьабула. Аллагьасул Аварагас ﷺ бусурбабазда малъана зикруялъул батIи-батIиял формаби ва бихьизабуна Аллагь...


Аллагьасул ﷻ разилъи кин щолеб?

Нилъ рижун рати гIададисеб жо гуро. Пикру гьабуни, нилъеда гьеб бичIчIила, щайгурелъул, пикру гьабиялъ нилъ рачуна лъикIаб нияталде, битIараб нухде. Пикру гьаби исламалда беццараб ишги буго. Къуръаналда Аллагьас ﷻ абичIищ нилъ рижанин Гьесие гIибадат гьабизелъун.   Аллагьас ﷻ малъухъе...


Хириясул ﷺ насаб

Щивав чиясда тIадаб буго хирияв аварагасул ﷺ инсул ва эбелалъул наслуялъул рахъалъан гьабураб насабалъул сияхI лъазе.   Аварагасул ﷺ инсул рахъалдасан насаб ГIабдуллагь. Аварагасул ﷺ эмен вукIана къурайшиязул мисал босизе бегьулев инсан. Гьев вукIана ГIабдулмутIалибил анцIабилеб лъимер....


МухIаммад ва АхIмад цIаразул магIна

Аварагасул ﷻ цIараздасан ккола: МухIаммад абураб цIар. БетIергьанас гьесда гьеб цIар лъуна вижилалдего 2000 соналъ цебе. Гьавун хадуса гьесда МухIаммадан цIар лъуна гьесул кIудияв эмен ГIабдулмутIалибица. МухIаммад абураб цIаралъул магIнаги ккола «жив веццарав» абураб.   Дуца щай гьесда дур...


Имамзабаз дандбана

Дагьал церегIан къоязда Хунзахъ районалъул имамзабаз тIобитIана данделъи. Гьениб бицана районалда бугеб хIалалъул ва рорхана районалъул динияб гӀумруялда хурхарал масъалаби. Хасго кӀвар буссинабуна баракатаб рабиул аввал моцӀ байбихьиялда хурхарал суалазде, гьединго, гьеб заманалда тӀоритӀизе...