Аслияб гьумералде

Цо къатIрагIаги бачIине биччай…

Цо къатIрагIаги бачIине биччай…

Насафи абурав гIалимчияс «Нузгьату риязалда» хъвалеб буго: «Къиямасеб къоялъ мунагьал гIемерлъарав лагъ вачIунила Аллагьасда цеве. ЦIадирабазда лъун лъикIал гIамалаздаса гьелги бакIлъун хIукму гьабун гьев жужахIалде рехеян амру щолила.

Гьедин ругеб параялъ, досул берзул тIелхалъул цо расалъ абулила БетIергьанасда : «Я БетIергьан! МухIаммад аварагас абуна Аллагьасдаса хIинкъун цо лахIзаталъниги гIодарав чиясе жужахI хIарамаб бугин.

Дун буго Дудаса хIинкъидал бадиса бачIараб магIуялда цадахъ тIун букIараб рас. Дуда гьеб лъала», - ян. Гьелъие жаваб гьабун Аллагьас тIелхалдехун абула: «Дуца Дида щайха цинги шапагIат гьарулареб?» - ан абун.

Доб расалъ абулила: «Дудаса хIинкъунха, я хирияв БетIергьан », - ин. Цинги Аллагьас жиндир рахIму-цIобалдалъун дов чиясул киналго мунагьал чурула ва жужахIалдасаги хвасар гьавула. Цинги ЖабрагIил малаикас ахIула балагьейин, пуланав чи цо расалъе гIоло хвасарлъанин», - абун.

КъуртIубиясул тафсиралда буго: «ЖабрагIил малаик цо нухалъ аварагасухъе вачIиндал, гьесда гьенив ватула гIодулев чи. ЖабрагIилас аварагасда гьикъула гьев щивилан. Аварагас абула пуланав чи вугин. Цинги ЖабрагIил малаикас абула жинда Адамил наслуязулъ рихьанин киналниги гIамалал, цо гIоди хутIизегIан. Аллагьас гьеб гIодиялъул цо магIуялдалъун жужахIалъуб бугеб тIубараб гIор свинабулин абун.

«Таргъибу ва Таргьибуялда» хъван буго, Байгьакъияс бицараб риваятилан хIадис. Гьелда абулеб буго, цо нухалъ аварагас хутIба гьабулеб букIанин. АсхIабзабазда гьоркьов гIодов чIун вукIарав цояв лъугьанин гIодизе.

Цинги аварагас абуна асхIабзабаздехун: «Гьав чиясул гIодиялда релълъун Аллагьас мунагьалги чурула щивав муъминчиясул, жиндир мунагьал мегIергIан кIудиял ратаниги», - ян.

Гьебги бугин малаикзабаз БетIергьанасда гьесул мунагьал чуреян гьарулеб букIиналъин. Цо нухалъ Аллагьас Муса аварагасде вахIю гьабун абун буго Жиндир тIадегIанлъиялдалъун гьедун абулин мунагьаздаса пашманлъун гIодулезе алжан бугин абун. БетIергьанас нилъ гьареги хIакъикъияб куцалда шаригIат цIунараллъун ва мунагь кканщинахъе гьелдаса ракI гурхIун гIодулеллъун.

ХIАБИБ МУХIАММАДОВ

2026-06-15 (МухIаррам 1448 с.) №12.


Нужее баяналъе

Къуръан щиб моцIалъ рещтIараб? – Рамазан моцIалъ. Муса аварагасул вазир щив вукIарав? – Гьарун (сура «ТIагьа», аят 29). Къуръаналъул магIна щиб? – «ЦIале» абураб. Бищун кьучIаб хIадисазул тIехь щиб? – Бухари. Къуръан абураб...


Аллагьас ﷻ кьола ризкъи

Имам Загьидияс бицана: «Цо нухалда дун, дие бугеб ризкъи Аллагьас ﷻ азалалдаго хъвараб бугинги абун, гьелъул хIалбихьизелъун гIалахалде валагьун къватIиве вахъана.   Авлахъалде щведал кIудияб мегIер бихьун, гьелде аскIове индал, гьениб батана нохъо. Жаниве лъугьун, бищун чIегIераб...


Аварагасул ﷺ гIамал-хасият

ТавазугI-хIели абураб сипат буго чиясулъ ругел тIабигIатазул хирияб ва тIадегIанаб. Гьеб тIабигIаталъе баян гьабулаго хIакъикъиял, Аллагь ﷻ лъаялде рахарал гIалимзабаз хъвалеб буго, гьеб бугин: «Лагъасда жиндирго напсалъе щибго къадру-къимат, тIадегIанлъи, гьабулеб ишалъулъ цебетIей, вугеб...


Лъимал цIуниялъул къоялде

Халкъазда гьоркьосеб лъималазул къо кӀодо гьабун, Каспийск шагьаралда тӀобитӀана «ЦӀуниялда бугеб лъимерлъиялъул канлъи» абураб рахӀмуялъул хъизаналъулаб рекӀин. Гьеб кӀудияб ва унго-унголъунги ракӀ хинлъизабулеб тадбиралда гӀахьаллъана I500-ялдаса цӀикӀкӀун чи — лъимал ва гьезул эбел-эмен. Байрам...


Авараг ﷺ кинав вукIарав…

Нилъеца гьаб дунялалда гьабуралъул ахираталде босулелдасан буго гьабураб гIамал. Гьелъ, МухIаммад аварагасул ﷺ умматалдаса нилъги гьарун ругелъул, щивас пикру гьабуни рекъараб буго Аварагасул ﷺ гIамалалда релълъараб чан гIамалдай дица гьабулебин абураб жо. ХIадисалда буго инсанасул жаназа нухда...