Аслияб гьумералде

Дуе гiоло рухi кьолел

Дуе гiоло рухi кьолел

ТIадегIанав Аллагьас гьаб ракьалда инсанасе рахIматлъун кьурал чагIи ккола эбел-эмен. Лъимер гьабуралдаса нахъе ясбергIадин хьихьула ва цIунула эбел-инсуца. Гьез нилъее гьабуралда данде жо гьабизе лъугьани, нилъеда хIалги кIоларо. Гьедин бицунеб буго хIадисазги.

Жабир Мажидов, Цiияб ЧIикiаб росу

Унго-унгоги эбел-инсул нилъедехун бугеб рокьи ва гьел нилъее гIоло рухI кьезе хIадурал рукIин бичIчIула нилъго эбел-эменлъун рахъараб мехалъ. ГIайиб гурищха, лъималаздехун бугеб эбел-инсул милат, рокьи, квербакъи жакъа къоялъ гIемерисел гIолохъабаз сан гьабичIого толеб буго. Гьелде тIаде, эбел-инсуца малъа-хъвай гьабидал, гьезухъ гIинтIамулеб гьечIо, жалго цIакъаллъунги лъугьун. Гьайгьай, гьаб гIумруялъул нилъее гIоло гIемерал захIмалъаби раччарал ва нилъее кидаго лъикIлъи бокьараллъун рукIунел чагIи ккола гьел.

Эбел-инсул адаб тей, гIенеккунгутIи, гьезда данде къацанди ва гьаракь борхи хирияв аварагас ширкалдаса хадуб кIудияб мунагьлъун рикIкIана.

ГIабдуллагь ибн ГIумарица бицана, цо къоялъ аварагасда цояс цIеханин кинал мунагьалин кколел бищун чIахIияллъунин абун. Хирияс жаваб гьабун абуна: «Аллагьасе цогидав гIахьал гьави», - ян. «Хадуб?» - ян гьикъана гьев чияс. «Эбел-инсухъ гIенеккунгутIи», - ян абуна аварагас .

Къуръаналда буго (Суратул «Исраъ») (магIна): «Дур БетIергьан Аллагьас лагъзадерида амру ва васият гьабуна цохIо Дие гурони лагълъи гьабугеян абун. Гьединго амру гьабуна эбел-инсуе лъикIлъи гьабейин абунги. Эбел-инсул цоял, ай херлъун дуда аскIор хутIани ва дур напакъа-сахIалде ккун ругони, дуца гьезда щибго рихунеб рагIи абуге, гьезда бокьулареб жоги рагIизабуге. Кидаго гьезда бицунеб рагIи тамахаб, хIеренаб бице. Дуца гьезда тIад гурхIел-рахIмуялъул кваркьи лъе. Мун гьезие хIелун, тамахлъун вукIа. Дуца дугIа гьабе ва Аллагьасда гьаре: «Я, дир БетIергьан! Мун гьал дир эбелинсуда гурхIа ва гьезда дур цIоб-рахIматги рещтIинабе, гьел кIиязго дие лъикIлъи гьабураб гIадин дун гьитIинаб лъимерлъун вугеб мехалъ», - абун.

Эбел-инсуе лъикIлъи гьабиялъул бицун аварагасдасан рачIарал гIемерал хIадисалги руго. Имам АхIмадица бицараб хIадисалда буго: «Гьумер ракьалда лъулъарав чи вуго (жив гIодовегIанлъарав, инжитлъарав) жинда аскIор херлъун эбел-эмен хутIарав яги гьезул цояв хутIарав, цинги жив гьезие лъикIлъиги гьабун алжаналда инчIев», - илан.

РачIа, диналъул вацал ва яцал, Аллагьас нилъее рес кьун букIаго рахIматлъун ва алжаналъул кIулаллъун нилъее кьурал эбелинсул бажарарб хIалалда хIурмат гьабизин. Щукру гьабичIеб нигIматги нахъе босун унилан бугелъул, рачIа щукру гьабун, эбелинсул гIумру халалъагийин, иман щулалъагийин ва гьезул чорхое сахлъи-саламалъи кьегийин дугIа гьабун, Аллагьасда цере кверал рорхизин. Аллагьас тавпикъ кьеги!

2026-06-15 (МухIаррам 1448 с.) №12.


Риидалил курсал байбихьана

ХIурматиял бусурбаби. Гьале исанаги байбихьана нилъер гьитIичазе Дагъистаналъул киналго мажгитазда риидалил курсал. Дицаго рикIкIуна лъималазул эбел-инсуе гьеб кIудияб талихIлъун. Балагьеха гьанже, щивав эбел-эмен жиде-жидер лъимергун рокъор хIалтIизе ккун рукIаралани кигIан захIмат...


Хвасарлъи

ЖужахIалъул цIаялдаса хвасарлъулеб гIамал гьабун хьвади буго нилъер щивасул аслияб мурад. Гьелдаса хвасарлъиги буго муъминчиясе Къиямасеб къоялъ битIккей, щайин абуни, гьеб щвей бугелъул инсанасе Алжаналда кверщел батиялъе гIаламатлъун.    Хирияб Къуръаналда буго гьадинаб магIнаялъул...


ХIикматал махлукъатал

ГIанкъра, ичIкIал   ГIанкъра ккола унго-унги гIажаибаб рухIчIаголъи, цадахъго хIинкъиги хIикмалъиги бижизабулеб. Хъанхърабазул классалде гъорлъе унеб букIаниги, гьелъул хасаб сипаталъ гьеб кин букIаниги батIа гьабула хъанхърабаздаса ва цогидалги гьелда релъарал...


Нужее баяналъе

Къуръан щиб моцIалъ рещтIараб? – Рамазан моцIалъ. Муса аварагасул вазир щив вукIарав? – Гьарун (сура «ТIагьа», аят 29). Къуръаналъул магIна щиб? – «ЦIале» абураб. Бищун кьучIаб хIадисазул тIехь щиб? – Бухари. Къуръан абураб...


Эбел-инсул адаб – Аллагь разилъи

Нилъер диналъулъ эбел-инсул адаб гьабиялъ хасаб бакI ккола ва гьеб иманалда ва гIибадаталда хадубцун бачIунебги буго. Хирияб Къуръаналъги, МухIамад аварагасул ﷺ хIадисазги гьеб суал гIемер борхулеб буго.   Исламалда эбел-инсуца кколеб бакI ТIадегIанав Аллагьас ﷻ Къуръаналда абулеб буго...