Аслияб гьумералде

«МугIрузул чIужугIаданалъул ретIел»

«МугIрузул чIужугIаданалъул ретIел»

«МугIрузул чIужугIаданалъул ретIел»

Дагъистаналъул гуманитарияб институталда тIобитIана «МугIрузул чIужугIаданалъул ретIел» абураб цIаралда гъоркь дандеруссин.

Гьениб бицана чIужугIаданалъул ратIлил, раккана тарихалде, рехсана диналъ гьелъул хIакъалъулъ щиб абулеб бугебали.

Дагъистаналъул чIужугIа-даналъул ратIлил бициналдаго цадахъ гьениб баян кьуна хIижаб ва никъаб щиб кколебин абураб суалалъеги.

ДГИялда цебе бугеб «Врата истории» абураб централъул нухмалъулев Мурадулла Дадаевас абуна бусурбабазда лъалин хIижабалдаги никъабалдаги гьоркьоб бугеб батIалъи, амма исламияб диналдаса рикIкIад ругезда бичIчIулин гьеб цого форма кколеб гIадин. Гьелъ бугин жамгIияталда бахIсги кколеб.

ДГИялъул ректор НухIкъади БахIмудкъадиевас бицана нилъеца гIумру гьабун бугин светияб пачалихъалда.

«Нилъер щивасул ихтияр буго эркенго дин гьабизе. Амма нилъ Россиялъул гражданал кколеблъиги кьочIое босун, нилъеда тIадаб буго улкаялъул законазе мутIигIлъизе. Цо-цо мехалда нилъеда гьеб кинабго бичIчIулеб гьечIо ва рухIияб хазина хIалтIизабулеб буго жидерго хасал мурадазе гIоло», - ян абуна гьес.

РАНалъул ИИАЭялъул ДФИЦялъул гIелмияй хIалтIухъан, тарихиял гIелмабазул кандидат Майсарат Мусаевалъ чIванкъотIараб баян кьуна Дагъистаналъул руччабазул миллияб ратIлие.

«Щибаб росдал руччабазул буго батIи-батIияб ратIлил форма. Гьелъухъ балагьунгицин лъалаан пуланай гIадан щиб мухъалдаса кколеяли. Никъаб яги паранжа дагъистниязул форма гуро. Гьеб ретIулаан Дербенталда гIумру гьабун рукIарал перс миллаталъул цо-цо руччабаз. Гьезул букIана жалго жидедаго чIараб яшав ва къанагIатги рахъунароан рокъоса къватIиреги», - ян абуна М. Мусаевалъ. 

Исламиял гIелмабазул магистр Манар Умм аль-Гьудаца, хIижабалъул бицунаго абуна, гьеб ратIлица цIунулин ва кIодоги гьаюлин чIужугIадан.

«Хас гьабун гьеб ретIел ретIизе кколин абизе бегьуларо, амма бичIчIизабизе ккола бусурбанчIужуялда тIадал ишал, гьелъ жиндирго берцинлъи бахчизе кколеблъи. ХIакъикъияб хIижаб – гьеб гуро ххамил кесек, гьеб буго хIарамлъиялдаса цIунулеб бер ва Аллагь рехсолеб ракI», - ян бицана Манарица.

Данделъиялда рихьизаруна XIX гIасруялъул ахиралда ва XX гIасруялъул авалалда Дагъистаналъул руччабаз ретIулеб букIараб ратIлил сураталги.

 

 

2026-06-15 (МухIаррам 1448 с.) №12.


Аварагасул ﷺ гIамал-хасият

ТавазугI-хIели абураб сипат буго чиясулъ ругел тIабигIатазул хирияб ва тIадегIанаб. Гьеб тIабигIаталъе баян гьабулаго хIакъикъиял, Аллагь ﷻ лъаялде рахарал гIалимзабаз хъвалеб буго, гьеб бугин: «Лагъасда жиндирго напсалъе щибго къадру-къимат, тIадегIанлъи, гьабулеб ишалъулъ цебетIей, вугеб...


Татар мацIалде буссинабуна

ДРялъул муфти, шайих АхӀмад-афандил «ЛъикӀал тIабигIатазул ах» абураб тӀехь буссинабуна татар мацIалде. Таржама гьабуна Апанаевская мажгиталъул имам, «Иман» басмаханаялъул директор, тарихиял гӀелмабазул кандидат Нияз-хӀазрат Сабировас. Татар мацӀалде буссинабураб тIехьалъул...


Нужее баяналъе

Къуръан щиб моцIалъ рещтIараб? – Рамазан моцIалъ. Муса аварагасул вазир щив вукIарав? – Гьарун (сура «ТIагьа», аят 29). Къуръаналъул магIна щиб? – «ЦIале» абураб. Бищун кьучIаб хIадисазул тIехь щиб? – Бухари. Къуръан абураб...


РухӀияб рахъ цебетӀезабулеб заман

Нилъер лъимал риидалилал каникулазухъ урхъун рукIуна хӀухьбахъи гьабизе, гьудулзабигун заман тIамизе, расандизе. Амма нилъеда лъала гьаб ва хадусеб гӀумруялъулъ унго-унгояб талихӀ ва бергьенлъи Аллагьасул ва Гьесул Расуласул ﷺ нухдасан иналъулъ букӀин. Гьединлъидал, хириял яцал, рачӀа нилъеца гьаб...


ХIикматал махлукъатал

ГIанкъра, ичIкIал   ГIанкъра ккола унго-унги гIажаибаб рухIчIаголъи, цадахъго хIинкъиги хIикмалъиги бижизабулеб. Хъанхърабазул классалде гъорлъе унеб букIаниги, гьелъул хасаб сипаталъ гьеб кин букIаниги батIа гьабула хъанхърабаздаса ва цогидалги гьелда релъарал...